همشهری آنلاین - گزارش تحلیلی تیرماه ۱۴۰۵ شرکت کنترل ترافیک تهران که بر پایه ثبت و تحلیل ۴۰۸۷ واقعه اثرگذار بر ترافیک تهیه شده، نشان میدهد مدیریت ترافیک امروز بیش از گذشته به مشاهده، تحلیل و واکنش مبتنی بر داده وابسته است.
نقص فنی؛ متغیری اثرگذار اما نادیده گرفته شده اختلال در شبکه معابر
یکی از مهمترین یافتههای این گزارش، سهم بالای نقص فنی وسایل نقلیه در ایجاد اختلالات ترافیکی است. پس از آن، عوامل اجرایی مانند عملیات عمرانی، فعالیتهای خدمات شهری و انتظامی و سپس تصادفات در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند.این دادهها نشان میدهد ترافیک تنها نتیجه حجم بالای خودروها نیست؛ گاهی توقف یک وسیله نقلیه در یک محور شریانی میتواند ظرفیت عبور مسیر را کاهش داده و در مدت کوتاهی، تأخیر را به چندین تقاطع و مسیر اطراف منتقل کند.
تصادف؛ حادثهای که در یک نقطه باقی نمیماند
در تیرماه، ۷۲۵ تصادف در سامانه ثبت وقایع مرکز کنترل ترافیک تهران ثبت شده است که شامل ۴۷۰ تصادف خسارتی، ۲۵۰ تصادف جرحی و ۵ تصادف فوتی بوده است.اما اثر تصادفات تنها به محل حادثه محدود نمیشود. کاهش عرض عبور، توقف خودروها، حضور عوامل امدادی و کاهش سرعت جریان حرکت، باعث میشود پیامد یک حادثه در بخشهای دیگری از شبکه معابر نیز احساس شود.
ساعت ۱۸؛ نقطه حساس شبکه ترافیکی تهران
تحلیل زمانی تصادفات نشان میدهد بیشترین فراوانی حوادث به ترتیب در ساعات ۱۸، ۱۶ و ۱۴ ثبت شده است؛ بازههایی که همزمان با افزایش سفرهای بازگشت، پایان فعالیت مراکز اداری، آموزشی و تجاری و افزایش تقاضای سفر هستند.در این ساعات، حتی یک رخداد محدود میتواند به دلیل نزدیک بودن شبکه معابر به ظرفیت اشباع، باعث شکلگیری صفهای طولانی و افزایش زمان سفر شود.
مدیریت ترافیک؛ حرکت از واکنش به پیشبینی
ارزش اصلی دادههای ترافیکی، صرفاً ثبت اتفاقات گذشته نیست؛ بلکه تبدیل این اطلاعات به تصمیمهای دقیقتر برای آینده است.سامانههای حملونقل هوشمند با جمعآوری دادههای لحظهای از دوربینها، حسگرها و مراکز کنترل، امکان شناسایی سریعتر منشأ اختلال، مدیریت بهتر حوادث و بهبود عملکرد شبکه معابر را فراهم میکنند.
اکبر اختیاری، مدیرعامل شرکت کنترل ترافیک تهران، در این زمینه میگوید:هدف از ثبت و تحلیل وقایع ترافیکی، صرفاً تهیه آمار نیست؛ هر داده بخشی از واقعیت شبکه معابر شهر را نشان میدهد. هرچه تحلیل این دادهها دقیقتر باشد، تصمیمگیری برای اصلاح زمانبندی تقاطعها، مدیریت حوادث و کاهش تأخیر سفرها نیز علمیتر و اثربخشتر خواهد بود.
جمعبندی؛ آینده ترافیک تهران در گرو دادههاست
گزارش تیرماه ۱۴۰۵ یک پیام روشن دارد: ترافیک تهران فقط نتیجه افزایش تعداد خودروها نیست، بلکه حاصل تعامل عوامل متعددی از وضعیت فنی وسایل نقلیه تا رخدادهای شهری و شرایط نگهداری زیرساختهاست.در شهری با پیچیدگی تهران، مدیریت ترافیک بدون دادههای دقیق و تحلیل مستمر امکانپذیر نیست. هدف ما تبدیل دادههای خام به سرمایهای برای تصمیمات پیشدستانه است تا پیش از وقوع گرههای ترافیکی، راهکارهای پیشگیرانه را فعال کنیم.