همشهری آنلاین-یکتافراهانی : ذوبشدن یخهای دایمی قطب شمال به دلیل تغییرات اقلیمی، فقط سطح آب دریاها را بالا نمیبرد، بلکه در حال باز کردن درهای یک کپسول زمان بسیار خطرناک و مرموز است. دانشمندان در جریان آخرین کاوشهای خود به ارگانیسمهایی برخورد کردهاند که دهها هزار سال در خواب زمستانی بودهاند و حالا ترسی آمیخته با شگفتی را در دل محافل علمی ایجاد کردهاند.
یخ های چند هزار ساله سیبری
دانشمندان بینالمللی در جریان یک پروژه بزرگ ژنتیکی و زیستشناسی، نمونههایی از اعماق یخهای چندهزارساله سیبری را استخراج کردند که نتایج آن تمام فرضیات قبلی درباره محدودیت عمر ارگانیسمها را از بین برد. آنها موفق شدند ویروسها و باکتریهایی را پیدا کنند که نزدیک به ۵۰ هزار سال در سرمای مطلق منجمد شده بودند، اما پس از گرمشدن در محیط آزمایشگاهی، دوباره زنده شده و توانایی خود را برای آلودهکردن سلولها به دست آوردند. این کشف شگفتانگیز که بهعنوان پدیده ویروسهای زامبی شناخته میشود، پنجرهای رو به گذشته تاریک زمینباز کرده و نشان میدهد که چگونه ساختارهای بیولوژیکی باستان میتوانند پس از گذشت هزارهها، کاملاً سالم و فعال باقی بمانند.
راز بقا در سلولهای شیشهای دوران پیش از تاریخ
به گزارش نشریه علمی New Scientist دانشمندان برای درک اینکه چطور این ویروسها توانستهاند در طول ۵۰ هزار سال ساختار ژنتیکی خود را حفظ کنند، از میکروسکوپهای پیشرفته الکترونی و ابزارهای نوین توالییابی دیانای استفاده کردند. بررسیها نشان داد که این ارگانیسمها در زمان منجمدشدن ناگهانی، وارد یک حالت دفاعی به نام زیستتعویقی شدید میشوند. در این حالت، تمام فعالیتهای حیاتی سلول متوقف میشود اما دیانای در داخل یک غشای محافظتی بسیار مقاوم قفل میشود تا در برابر متلاشیشدن مقاومت کند.
بیشتر بخوانید :
- بیداری پاتوژنهای مرگبار چند دههزار ساله
- جهش بزرگ دانشمندان امآیتی در مهار باکتریهای مقاوم به دارو
سپر دفاعی زمین در برابر تهدیدهای ناشناخته
اگرچه بیداری این موجودات در ابتدا ترسناک به نظر میرسد، اما متخصصان فناوری زیستی نگاه دیگری به آن دارند. ساختار دفاعی این ویروسها و باکتریها حاوی کدهای ژنتیکی نایابی است که میتواند به دانشمندان در طراحی داروها و واکسنهای نسل جدید کمک کند. مهندسان ژنتیک در حال بررسی این موضوع هستند که چگونه میتوان از این مکانیزمهای پایداری شگفتانگیز برای حفظ طولانیمدت بافتهای حیاتی انسان یا ساختارهای دارویی حساس استفاده کرد.
ازآنجاییکه سیستم ایمنی موجودات زنده امروزی هیچ آشنایی قبلی با این عوامل باستانی ندارد، دانشمندان با استفاده از ابرکامپیوترها و هوش مصنوعی در حال مدلسازی رفتار احتمالی آنها هستند تا قبل از اینکه فرآیند ذوبشدن یخها این موجودات را بهصورت انبوه وارد آبهای آزاد کند، پادتنها و راهحلهای فناورانه لازم را برای مهار آنها توسعه دهند.