همشهری آنلاین- سیده زهرا عبداللهی: در حالی که بحث مدیریت تنگه هرمز و شکلگیری نظم جدید امنیتی و اقتصادی در خلیج فارس به یکی از مهمترین محورهای تحولات منطقه تبدیل شده، مجلس شورای اسلامی نیز بررسی طرح دوفوریتی کنترل و مدیریت تنگه هرمز را در دستور کار قرار داده است؛ طرحی که پس از تصویب در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی، در نوبت رسیدگی در صحن قرار دارد. همزمان با ادامه فضای پساجنگ و تأکید رهبر معظم انقلاب بر آغاز فصل جدید مدیریت خلیج فارس، موضوع نقش مردم، میدان، دیپلماسی و همچنین ابعاد راهبردی تنگه هرمز بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. در همین زمینه، برنامه زیر پوست مجلس تز تلویزیون همشهری با مهرداد لاهوتی به گفتوگو نشسته است است که مشروح آن از نگاهتان میگذرد:
آمریکاییها بازنده این جنگ بودند
همشهری: این روزها بحث مدیریت تنگه هرمز و تحولات ناشی از جنگ اخیر به یکی از مهمترین موضوعات کشور تبدیل شده است. ارزیابی شما از شرایط فعلی چیست؟
لاهوتی: قبل از هر چیز باید عرض خدا قوت داشته باشم به نیروهای میدان، دستگاه دیپلماسی و مردم عزیز ایران. واقعاً اگر بخواهیم تقسیمبندی کنیم، سه گروه نقش اصلی را در این مقطع ایفا کردند. نخست نیروهای مسلح و رزمندگانی که در صف اول نبرد بودند و حرکاتی خلق کردند که دنیا را متعجب کرد. دوم دستگاه دیپلماسی کشور که در کنار میدان حرکت کرد و سوم مردم ایران که بار دیگر صحنههایی آفریدند که تاریخ بعدها درباره آن قضاوت خواهد کرد.
من معتقدم آمریکاییها، خصوصاً شخص ترامپ، بازنده این جنگ بودند. تصورشان این بود که ظرف مدت کوتاهی میتوانند نظام جمهوری اسلامی را دچار فروپاشی کنند اما امروز افکار عمومی دنیا هم قضاوتش این است که آنها به اهدافشان نرسیدند.
دیپلماسی و میدان مکمل یکدیگر بودند
همشهری: برخی معتقدند هماهنگی میدان و دیپلماسی در این دوره متفاوتتر از گذشته بود. شما این موضوع را چطور ارزیابی میکنید؟
لاهوتی: دقیقاً همینطور است. حدود ۱۰ روز قبل از آغاز جنگ جلسهای با حضور شهید امیر موسوی و آقای عراقچی داشتیم. در همان جلسه شهید امیر موسوی صراحتاً از دستگاه دیپلماسی تشکر کرد و تأکید داشت که دیپلماسی و میدان در کنار هم هستند.
بعد از جنگ ۱۲ روزه نیز همین اتفاق رخ داد. دیپلماسی کشور در راستای میدان حرکت کرد و برای نیروهای نظامی فرصت ایجاد شد. این هماهنگی یکی از نقاط قوت جمهوری اسلامی ایران بود.
تنگه هرمز بزرگترین سلاح راهبردی ایران است
همشهری: رهبر معظم انقلاب در پیامهای اخیر خود بر آغاز فصل جدید مدیریت خلیج فارس و تنگه هرمز تأکید داشتند. این نگاه چه تفاوتی با گذشته دارد؟
لاهوتی: رهبر معظم انقلاب تأکید داشتند که موضوع تنگه هرمز باید قاعدهمند شود. تنگه هرمز بزرگترین سلاح راهبردی جمهوری اسلامی ایران است. ما همیشه گفتهایم دنبال سلاح اتمی نیستیم اما واقعیت این است که تنگه هرمز یک ابزار فوقالعاده راهبردی برای ایران محسوب میشود.
نکته مهم اینجاست که جمهوری اسلامی ایران نشان داد نگاهش فقط بستن تنگه نیست بلکه بحث مدیریت این گذرگاه حیاتی انرژی جهان مطرح است. امروز دنیا فهمیده ایران قادر است نظم جدیدی در مدیریت خلیج فارس ایجاد کند.
تنگه هرمز باز بود اما دشمن باز هم حمله کرد
همشهری: برخی رسانههای غربی تلاش میکنند اقدامات ایران را عامل تنش معرفی کنند. پاسخ شما چیست؟
لاهوتی: تنگه هرمز باز بود و روال طبیعی خودش را طی میکرد اما با این حال آمریکاییها و متحدانشان حمله کردند. این نشان میدهد ادعاهای آنها درباره امنیت منطقه واقعی نیست.
ما در شرایطی که مشغول مذاکره بودیم غافلگیر شدیم اما امروز نیروهای میدان کاملاً هوشیار هستند. در عین حال که پیروز میدان هستیم، نباید به دشمن اعتماد کنیم.
مجلس آماده برگزاری جلسات مجازی است
همشهری: درباره روند بررسی طرح دوفوریتی کنترل تنگه هرمز در مجلس توضیح میدهید؟
لاهوتی: کمیسیونهای مجلس جلسات خود را بهصورت مستمر برگزار میکنند. درباره جلسات علنی نیز قرار شده تا هفته آینده تصمیمگیری شود. در جلسهای که با حضور آقایان حاجیبابایی، نیکزاد و برخی نمایندگان برگزار شد، جمعبندی این بود که اگر امکان برگزاری جلسات حضوری فراهم نباشد، مجلس به سمت جلسات مجازی خواهد رفت.
نه فقط این طرح بلکه بسیاری از طرحهای دیگر نیز در دستور کار مجلس قرار دارد و روند قانونگذاری متوقف نخواهد شد.
مردم همه معادلات دشمن را بر هم زدند
همشهری: یکی از مهمترین تصاویر این روزها، انسجام مردم در کنار نظام و نیروهای مسلح است. این فضا را چطور تحلیل میکنید؟
لاهوتی: مردم ایران همه محاسبات دشمن را برهم زدند. تصور ترامپ این بود که اگر به زیرساختها و مراکز نظامی حمله کند، مردم مقابل نظام قرار میگیرند اما نتیجه کاملاً برعکس شد.
مردم نشان دادند اگر هم گلایهای دارند، موضوعی داخلی است و اجازه تعرض خارجی به کشورشان را نمیدهند. امروز همه مردم فارغ از گرایش سیاسی و ظاهری کنار هم قرار گرفتهاند.
امروز دیگر تقسیمبندیهای سیاسی معنا ندارد
همشهری: به نظر میرسد فضای سیاسی کشور نیز تحت تأثیر این انسجام قرار گرفته است.
لاهوتی: دقیقاً همینطور است. امروز دیگر بحث اصلاحطلب و اصولگرا یا نوع پوشش مطرح نیست. همه مردم ایران کنار هم قرار گرفتهاند.
رهبر معظم انقلاب هم بارها تأکید داشتهاند که نباید صرفاً از روی ظاهر افراد قضاوت کرد. ممکن است فردی ظاهر متفاوتی داشته باشد اما در درون و شخصیت، جایگاه بسیار والایی داشته باشد. امروز همه در کنار هم هستند و باید این وحدت حفظ شود.
تجمع مردم کمتر از موشک اثر نداشت
همشهری: برخی معتقدند حضور مردم در خیابانها نقش مهمی در معادلات سیاسی و امنیتی داشت.
لاهوتی: من صریح عرض میکنم؛ همین تجمع مردم و حضورشان در خیابانها از برخی موشکهایی که به سمت اسرائیل شلیک شد، کمتر اثر نداشت.
بعد از جنگ هم باید این انسجام و صمیمیت حفظ شود. نباید تصور کنیم این همراهی فقط مخصوص شرایط جنگی است.
صف مردم ایران از عناصر ضدایرانی جداست
همشهری: در فضای رسانهای خارج از کشور نیز شاهد مواضع متفاوتی بودیم.
لاهوتی: بله، تعداد محدودی علیه ملت ایران موضع گرفتند اما صف آنها از مردم ایران جداست. بسیاری از ایرانیان خارج از کشور امروز نسبت به شرایط کشورشان احساس نگرانی و دلبستگی دارند.
آن تعداد محدودی هم که علیه مردم خودشان موضع گرفتند، عملاً مأموریت دارند و نانشان در همان فضا تأمین میشود.
نقش بانوان در این جنگ متفاوت بود
همشهری: به نقش بانوان در تحولات اخیر هم اشاره کردید. این نقش را چطور ارزیابی میکنید؟
لاهوتی: در جنگ هشتساله عمدتاً مردان در خط مقدم بودند اما در این جنگ حضور بانوان بسیار پررنگتر و متفاوتتر بود. امروز زنان ایرانی در تجمعها، فضای رسانهای و حمایتهای اجتماعی نقش ویژهای ایفا کردند.
واقعاً این شیرزنان ایرانی غیرت و ایستادگی خود را به نمایش گذاشتند. حتی در برخی تجمعها شاهد بودیم بانوان نسبت به تحولات و موضوع آتشبس حساسیت بسیار زیادی داشتند.
ملت ایران اجازه تعرض به خاک کشور را نمیدهد
همشهری: شما خودتان سابقه حضور در دوران دفاع مقدس را دارید. آیا شباهتی میان آن دوران و شرایط امروز میبینید؟
لاهوتی: ملت ایران همان ملت دوران دفاع مقدس است. در جنگ هشتساله اجازه ندادند حتی یک وجب از خاک کشور جدا شود و امروز هم همان روحیه وجود دارد.
من خودم در جنگ حضور داشتم، دو برادر شهید دادیم و از نزدیک آن فضا را لمس کردم. امروز هم مردم ایران نشان دادند در برابر تهدید خارجی متحد میشوند و این مسئله بار دیگر به دنیا ثابت شد.
باید قدردان ملت ایران باشیم
همشهری: و سخن پایانی؟
لاهوتی: ما باید قدردان ملت ایران باشیم. این مردم در سختترین شرایط کنار کشور و انقلاب خود ایستادند. امروز همه ما وظیفه داریم این وحدت، صمیمیت و انسجام را حفظ کنیم.