پژوهشگران چینی از نخستین آزمایش موفق رابط مغز_ رایانه بی‌سیم و کاشتنی در فضا خبر دادند که می‌تواند مسیر پایش فعالیت مغز انسان و توسعه فناوری‌های عصبی را در مأموریت‌های فضایی آینده تغییر دهد.

همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: این سامانه که توسط پژوهشگران دانشگاه پلی‌تکنیک نورث‌وسترن (NPU) توسعه یافته، دسامبر گذشته با استفاده از یک پلتفرم اختصاصی آزمایش فضایی به مدار ارسال شده است.

به گزارش اینترستینگ اینجینیرینگ، هدف اصلی این مأموریت، بررسی این بود که آیا تجهیزات بسیار حساس عصبی می‌توانند شرایط سخت فضا از جمله تابش، نوسانات دمایی و ریزگرانش را بدون افت عملکرد تحمل کنند یا خیر.

بر اساس داده‌های منتشرشده، این دستگاه توانسته در محیطی شبیه‌سازی‌شده از مایعات بدن، سیگنال‌های الکتروانسفالوگرام (EEG) را به‌صورت پایدار ثبت کند؛ موضوعی که اطلاعات ارزشمندی درباره دوام سخت‌افزار و میزان نویز الکترونیکی در فضا فراهم کرده است.

پژوهشگران می‌گویند این آزمایش، یک «خلأ مهم بین‌المللی» را پر می‌کند و نشان می‌دهد سامانه‌های الکترونیکی عصبی الزاما پس از خروج از جو زمین دچار اختلال یا ازکارافتادگی نمی‌شوند. افزون بر اثبات عملکرد سخت‌افزاری، داده‌های به‌دست‌آمده می‌تواند به درک بهتر سازگاری مغز انسان با شرایط ریزگرانش کمک کند.

یکی از نوآوری‌های کلیدی این پروژه، استفاده از آرایه الکترودی انعطاف‌پذیر به‌جای الکترودهای فلزی سخت است. این الکترودهای نرم که متناسب با انحنای طبیعی مغز طراحی شده‌اند، خطر آسیب به بافت عصبی و خوردگی را کاهش می‌دهند و در آزمایش‌های حیوانی، پایداری سیگنال آنها چندین برابر نمونه‌های متداول گزارش شده است.

بیشتر بخوانید:

به گفته تیم تحقیقاتی، این سامانه نه‌تنها امکان ثبت طولانی‌مدت داده‌های عصبی را فراهم می‌کند، بلکه برای تحریک ایمن مغز نیز قابل استفاده است و حتی در میدان‌های مغناطیسی بسیار قوی MRI هم عملکرد خود را حفظ می‌کند. اهمیت این دستاورد تا جایی بوده که پروژه، جایزه ارائه برتر دانشجویی در کنفرانس بین‌المللی MEMS را نیز دریافت کرده است.

چین توسعه رابط‌های مغز_رایانه را یکی از صنایع آینده خود اعلام کرده و آن را در برنامه پنج‌ساله پانزدهم گنجانده است. هدف نهایی، ایجاد یک زیست‌بوم صنعتی پیشرو تا سال ۲۰۳۰ است؛ زیست‌بومی که هم در زمین و هم در فضا، نقش تعیین‌کننده‌ای در آینده فناوری‌های عصبی ایفا کند.

منبع: همشهری آنلاین