همشهریآنلاین: چند دقیقه کافی بود تا غروب زمستانی حرم سبزقبا (ع) به شبی تلخ و رعبآور بدل شود؛ شبی که سنگ و آتش، آرامش زائران را در حرم امن امامزاده بر هم زد و نزدیک به ۸۰ نفر را در میان دود، ترس و درهای بسته گرفتار کرد.
غروب پنجشنبه هجدهم دیماه، حرم سبزقبا علیهالسلام در دزفول، یکی از شلوغترین ساعات زیارتی خود را میگذراند. هنوز هوا کامل تاریک نشده بود که نخستین خبرها از تجمعی در خیابان شریعتی در فاصله ۳۰۰ متری حرم به خادمان رسید. مدیر و خادم حرم میگوید: «احساس میکردیم ممکن است این تجمع به سمت حرم کشیده شود. همان لحظه تصمیم گرفتیم زائران را با احترام و آرامش به ترک حرم دعوت کنیم.»
حدود ساعت ۸ شب نگرانیها رنگ واقعیت گرفت و افرادی به سمت حرم حرکت کردند. علیرضا زربخش در گفتوگو با همشهری، اتفاقات آن روز را اینطور روایت میکند: «در نخستین برخورد، عدهای به سمت حرم حرکت کردند و زمانی که به حرم رسیدند، کانکس انتظامات ورودی خواهران و برادران را با ضربههای مشت و لگد تخریب کردند، شیشهها را شکستند و درها از جا کندند. این افراد ابتدا وارد حرم نشدند، اما در کوچه مجاور ایستادند، شعار دادند و سنگ پرانی آغاز شد. سنگها به سمت صحن پرتاب میشد. در آن لحظهها حدود ۸۰ نفر هنوز داخل حرم بودند، تعدادی از زائران زن و کودک و خادمان و همسایههایی که به دلیل نزدیکی خانههایشان یا انتظار برای رسیدن همراهان حرم را ترک نکرد بودند.»
زربخش ادامه میدهد: «همه را جمع و به داخل یکی از سالنها منتقل کردم. درهای حرم را هم بستم، خودم در حیاط ماندم تا شرایط را رصد کنم. کمی بعد، در آهنی یکی از ورودیهای فرعی حرم با فشار جمعی این افراد شکسته شد و چند نفر وارد صحن شدند و از همان نقطه، پرتاب سنگ، مواد آتشزا و کوکتل مولوتوف آغاز شد. شیشههای رواقها شکست و این افراد گاز اشکآور نیروهای انتظامی برای متفرق کردن جمعیت را به داخل صحن پرتاب کردند و دود آتش و گاز اشک آور به داخل سالن و درست جایی که زنان و کودکان پناه گرفته بودند، نفوذ کرد و زنان و بچههای که در این وضعیت گیر افتاده بودند، در حال خفگی بودند، گریه میکردند و فریاد میزدند.»
خادم امامزاده سبزقبا علیهالسلام، آن دقایق ملتهب و رعب آور را برای زائران و خادمان حرم، هولناک توصیف میکند و میگوید: «چیزی نگذشت که آتش آشوب به رواق اصلی رسید. فرشها، بنرها و بخشهایی از فضای داخلی شعله ور شد. دود غلیظ، سالن را پر کرد. اگر راهی برای خروج پیدا نمیشد، احتمال وقوع فاجعه انسانی بسیارجدی بود. همه دست به دعا و توسل برداشته بودیم. هنگامی که برای باز کردن در پشتی حرم رفتم، حدود ۵، ۶ نفر از آشوبگران مسلح به قمه و شمشیر پشت حرم ایستاده بودند. در نهایت با باز کردن در پشتی سالن، زائران و خانوادههایی که در حرم مانده بودند را نفر به نفر و بدون جلب توجه و ایجاد حساسیت خارج کردیم.»
او ادامه میدهد: «بعد از خارج کردن زائران از حرم، به همراه خادمان حرم و تعدادی از نیروهای بسیج که در مجموع ۸ نفر بودیم در محل ماندیم. پس از خارج کردن زائران از داخل سالن، دیگر ماندن در سالن برای ما هم مقدور نبود و تصمیم گرفتیم خارج شویم. در کوچههای اطراف، افراد قمه به دست ما را تعقیب کردند تا سرانجام به خانه یکی از اهالی پناه بردیم. صاحبخانه با وجود خطر، در خانه خود را باز کرد و وارد خانه شدیم. ۲ ساعت تمام در آن خانه ماندیم، در حالیکه مهاجمان بیرون با مشت و لگد به در میکوبیدند و فریاد میکشیدند.»
زربخش در ۲ ساعت پرتنش پناه گرفتن در خانه یکی از اهالی محل، حادثه رعبآور دیگری را نقل میکند. حادثهای از حبس شدن بانوان خادم حرم که در پارکینگ حرم میان دود و آتش گیر افتاده بودند: «چیزی از حضوردر این خانه نگذشته بود که خبر نگرانکنندهتری رسید. چهار نفر از خادمان زن که پیشتر از حرم خارج شده بودند، در یکی از اتاقهای پارکینگ پناه گرفته بودند. مهاجمان خودروها را در پارکینگ آتش زده بودند و دود و شعله به داخل اتاق نفوذ کرده بود. یکی پس از دیگری با من تماس تلفنی میگرفتند و از شرایط شان میگفتند. صداها گرفته و مضطرب بود و دائم میگفتند که داریم خفه میشویم، حلال کنید. صدای خواندن شهادتین هم از پشت تلفن میآمد و ما در خانه محبوس شده بودیم. چند بار تصمیم گرفتم بیرون بزنم اما آشوبگران مسلح به چاقو و قمه پشت در انتظار میکشیدند. تنها کاری که در آن شرایط از من برمیآمد، تماس مکرر با نیروهای امدادی و التماس برای رسیدن سریع تر کمک به خواهران خادم حرم بود. شکر خدا دقایقی بعد، آتشنشانان با لباس مبدل موفق شدند آنها را خارج کنند و به بیمارستان برسانند.»
مدیر حرم امامزاده سبزقبا علیهالسلام میگوید: «پس از حدود دو ساعت، با ورود نیروهای انتظامی، جمعیت متفرق شد و به همراه تعدادی از خادمان به حرم بازگشتیم. آنچه دیدیم، ویرانی کامل بود. ضریح تخریب شده، رواقها در آتش، دفتر حرم و تجهیزات نابود شده بود و تقریبا چیزی سالم نمانده بود.»
زربخش که دبیر آموزشوپرورش است و سالها در این حرم خدمت میکند، از حرمتی میگوید که با این حادثه شکسته شد. از زائرانی که پس از آن شب، از شهرها و روستاهای اطراف برای زیارت آمدند. از خادمانی که با وجود خستگی و شوک اتافاقات تلخ آن شب، حرم را ترک نکردند: «اینجا برای خیلیها محل آرامش بود. هنوز هم هست. حتی پس از آن شب ترسناک.»
به گزارش همشهریآنلاین، حضرت محمد بن موسی کاظم، معروف به سبزقبا، برادر تنی امام رضا علیهالسلام و فرزند امام موسی کاظم علیهالسلام که مرقد مطهر ایشان در دزفول قرار دارد،به عنوان چهارمین حرم معنوی کشور شناخته میشود. سید محمد سبزقبا (ع) از اولاد امام موسی ابن جعفر (ع)، سیدی با کرامت بود که بر اثر ظلم و ستم خاندان پلید عباسی و به قصد تبلیغ افکار پدر و ترویج امامت برادرش از مدینه خارج شد و پس از عبور از بیابان شبه جزیره عربستان از بصره به خرمشهر و از آنجا به اهواز و سپس وارد شهر دزفول شد و چون اکثر اوقات مانند دیگر علویان لباس سبز بر تن میکرد او را سبزقبا میگفتند.
بارگاههای مطهر شاهچراق علیه السلام در شیراز، امامزاده صالح علیه السلام در تهران، سید عباس علیه السلام در آبادان و سبزقبا علیه السلام در دزفول از امامزادگان محبوب و بسیار مورد احترام مردم ایران به ویژه اهالی این شهرها هستند.
صحبتهای علیرضا زربخش، خادم و مدیر حرم امامزاده سبزقبا علیه السلام را در گفتوگو با تلویزیون اینترنتی همشهری اینجا ببینید.