به گزارش همشهری آنلاین، معتبرترین شاخص اقتصادی برای سنجش توزیع درآمد در کشورها، شاخص ضریب جینی است که عددی بین صفر (بهترین حالت) و یک (بدترین حالت) است. گزارش مرکز آمار نشان میدهد در سال ۱۴۰۳، ضریب جینی خانوارهای کل کشور ۰.۳۸۷۰ محاسبه شده که ۰.۰۱۰۹ کمتر از سال ۱۴۰۲ است
اطلاعات مرکز آمار ایران از کاهش ضریب جینی و افزایش برابری در جامعه حکایت دارد؛ در سال گذشته، شاخص ضریب جینی بهعنوان شاخص سنجش نابرابری درآمد جامعه برای خانوارهای شهری ۰.۳۶۸۹ و برای خانوارهای روستایی ۰.۳۵۳۲ محاسبه شده که نسبت به سال قبل به ترتیب ۰.۰۱۳۱ و ۰.۰۰۵۱ کاهش نشان میدهد. ضریب جینی میانگین کشور در سال ۱۴۰۳ به ۰.۳۸۷۰ رسیده که در مقایسه با سال قبل از آن ۰.۰۱۰۹ کاهش نشان میدهد.
بررسی اطلاعات ضریب جینی از سال ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۳ نشان میدهد بالاترین رقم این شاخص مربوط به سال ۱۳۸۵ بوده که به ۰.۴۳۵۶ رسیده و بعد از آن در روند کاهشی به ۰.۳۷ در سال ۱۳۹۰ رسیده است.
در ادامه روند ضریب جینی تا سال ۱۳۹۷ صعودی بوده و به ۰.۴۰۹۳ در سال ۱۳۹۷ رسیده است. بعدازآن روند کاهشی (بهجز در سال ۱۴۰۲) ایجاد شده که ضریب جینی را در سال ۱۴۰۳ به ۰.۳۸۷ رسانده است.
پولدارها چقدر بیشتر از فقرا خرج میکنند؟
طبق اطلاعات مرکز آمار ایران در سال گذشته، دهک دهم یا ثروتمندترین قشر جامعه ۱۳.۲ برابر بیشتر از دهک اول یا فقیرترین قشر جامعه ایرانی خرج کردهاند. این در حالی است که این نسبت در سال قبل از آن ۱۳.۹ برابر بود. یعنی فاصله درآمدی ثروتمندترین دهک با فقیرترین دهک، اندکی کمتر شده است.
همچنین مقایسه میزان خرج ۲ دهک پولدارتر ( ۲۰ درصد ثروتمندترین اقشار جامعه) نسبت به ۲ دهک فقیرتر (۲۰ درصد کمدرآمدترین) در سال ۱۴۰۳ بیانگر کاهش فاصله آنها نسبت به سالهای قبل است. در سال ۱۴۰۲ این نسبت ۸ برابر بود اما در سال گذشته به ۷.۶ برابر کاهش یافت.
افزایش سهم فقرا در شاخص هزینه
اگر ۱۰۰ درصد هزینهای که کل خانوارهای کشور انجام میدهند به تفکیک دهکهای هزینهای کشور محاسبه شود، در سال ۱۳۸۵ که وضعیت نابرابری در اوج بوده، سهم دهک اول (فقیرترین) از کل هزینه خانوارهای کشور فقط ۱.۹۵ درصد بوده است درحالیکه سهم دهک دهم (ثروتمندترین) به ۳۳.۸۵ درصد رسیده است.
طبق اطلاعات مرکز آمار ایران، در سال ۱۴۰۳ سهم دهک اول از کل هزینه کرد خانوارهای کشور با ۰.۳۷ واحد درصد افزایش به ۲.۳۲ درصد رسیده و در مقابل، سهم دهک دهم در این شاخص با کاهش ۳.۰۶ واحد درصدی، روی رقم ۳۰.۷۹ درصد ایستاده است.
بر اساس این اطلاعات، در سال ۱۴۰۳ نسبت به ۱۳۸۵، میزان رشد سهم فقرا در شاخص هزینه نزدیک به ۱۹ درصد و کاهش سهم ثروتمندان در شاخص هزینه حدود ۹ درصد بوده است. این روند در میان خانوارهای شهری و روستایی رخ داده است.
هر دهک چند درصد از هزینه انجام شده در اقتصاد ایران را انجام میدهد؟ (سهم دهک های مختلف در شاخص هزینه) |
|||||||||
| سهم دهک 10 |
سهم دهک 9 |
سهم دهک 8 |
سهم دهک 7 |
سهم دهک 6 |
سهم دهک 5 |
سهم دهک4 |
سهم دهک 3 |
سهم دهک 2 |
سهم دهک 1 |
| 30.79 |
15.45 |
11.97 |
9.82 |
8.25 |
6.96 |
5.87 |
4.83 |
3.75 |
2.32 |