همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: بخش بزرگی از کف اقیانوس‌های زمین هنوز برای انسان ناشناخته است؛ با این حال، در همین محیط تاریک و پرفشار، منابع معدنی ارزشمندی وجود دارد که می‌توانند در ساخت باتری خودروهای برقی، تجهیزات الکترونیکی و فناوری‌های پیشرفته کاربرد داشته باشند. استخراج این منابع تاکنون با چالش‌های جدی روبه‌رو بوده است؛ زیرا تجهیزات سنگین معدن‌کاوی ممکن است به زیست‌بوم‌های حساس اعماق دریا آسیب برسانند. اکنون یک روبات هوشمند قرار است روش متفاوتی را برای دسترسی به این منابع آزمایش کند.
به گزارش رویترز، شرکت آمریکایی ایمپاسیبل متالز (Impossible Metals) اعلام کرد روبات خودران این شرکت با نام «اورکا» (Eureka) توانسته است در جریان یک مأموریت علمی در اقیانوس آرام، عملیات جمع‌آوری انتخابی مواد معدنی را در عمق بیش از ۴ هزار متری با موفقیت انجام دهد.
این روبات که به سامانه هوش مصنوعی و بازوی مکانیکی مجهز است، در جریان آزمایشی که در ماه سپتامبر انجام شد، به کف اقیانوس رفت، حدود ۴۵۰ گرم گرهک چندفلزی جمع‌آوری کرد و سپس به سطح آب بازگشت. گرهک‌های چندفلزی سنگ‌های کوچکی هستند که در بستر اقیانوس شکل می‌گیرند و حاوی فلزاتی مانند مس، نیکل و کبالت هستند؛ موادی که در صنایع الکترونیک و تولید باتری کاربرد دارند.
تفاوت اصلی این روبات با روش‌های متداول معدن‌کاوی در زیر آب، شیوه انتخاب و جمع‌آوری مواد معدنی است. بسیاری از طرح‌های استخراج در اعماق اقیانوس بر استفاده از تجهیزات مکنده و لوله‌های انتقال مواد به سطح آب متکی هستند؛ روشی که نگرانی‌هایی درباره تخریب بستر دریا و آسیب به موجودات زنده ایجاد کرده است.
بیشتر بخوانید:
- روبات‌های انسان‌نمای چین کد ملی می‌گیرند
- چرخش در محاسبات صنعت فضا؛ کار انسان به‌صرفه‌تر از روبات است!
- نخستین ربات انسان‌نمای کاملا متن‌باز جهان رونمایی شد
- هوش مصنوعی از صفحه‌نمایش بیرون می‌آید | رقابت اروپا و آمریکا برای ساخت روبات‌های انسان‌نما
اما روبات اورکا به جای حرکت روی کف دریا، در ارتفاعی نزدیک به بستر شناور می‌ماند و با کمک بازوهای مکانیکی، گرهک‌های معدنی را به‌صورت جداگانه برمی‌دارد. سامانه تشخیص محیط آن نیز با کمک هوش مصنوعی می‌تواند نشانه‌های قابل مشاهده حیات دریایی روی گرهک‌ها یا اطراف آنها را شناسایی کند و از جمع‌آوری نمونه‌های دارای موجودات زنده خودداری کند.
به گفته شرکت سازنده، نتایج این آزمایش برای توسعه نمونه بزرگ‌تری از روبات مورد استفاده قرار خواهد گرفت. مواد جمع‌آوری‌شده نیز در اختیار شرکت وریدیان بایومتالز قرار می‌گیرند تا جمعیت باکتری‌های مرتبط با این گرهک‌ها بررسی شود.
با وجود موفقیت آزمایش، این فناوری هنوز مجوز استخراج تجاری را دریافت نکرده است و فعالیت در مقیاس صنعتی به تأیید نهادهای نظارتی مربوط نیاز دارد. همچنین میزان واقعی تأثیر این روش بر محیط زیست دریایی باید در آزمایش‌های مستقل و گسترده‌تر بررسی شود.