همشهری آنلاین – گروه سیاسی: معادلات حاکم بر این منطقه راهبردی، آنهم با وجود لفاظیهای «تهدید محور» واشنگتن، نشان میدهد معادلات امنیتی خلیجفارس دیگر براساس اراده آمریکا و حضور نظامی قدرتهای فرامنطقهای قابل تعریف نیست. ازسوی دیگر مقامهای ارشد ایران تأکید کردهاند بازگشایی تنگههرمز، بدون تأمین مطالبات تهران و پذیرش ترتیبات امنیتی موردنظر ایران امکانپذیر نخواهد بود.
موضع قاطع ایران
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور (۴ مهرماه، گفتوگو با الجزیره) :
- تنگههرمز با زورگویی و قلدری باز نمیشود. ما میتوانیم با کشورهای منطقه امنیت را حفظ کنیم. این چیزی است که به آن باور داریم و میخواهیم اجرا کنیم.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس (۱۲ مهرماه، نطق پیش از دستور در مجلس) :
- دوران فرسایش زمان و دیکته کردن مطالبات یکطرفه گذشته است. تا زمانی که ۷ شرط ایران، براساس تفاهمنامه اسلامآباد محقق نشود، تنگههرمز باز نخواهد شد.
سرلشکر محسن رضایی، دبیر شورایعالی امنیتملی(۱۲ آبانماه، پست در فضایمجازی) :
- پاسخ آمریکا به حقوق و مطالبات ایران قانعکننده نبود و آنها باید کامل و صریح ۷ شرط ایران را پاسخ داده و به آن عمل کنند؛ تنها در این صورت تنگههرمز باز خواهد شد.
سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستادکل نیروهای مسلح (پیام به مناسبت ۱۳ آبان) :
- ایران مقتدر از مسیر کنترل تنگههرمز بهعنوان گلوگاه حیاتی انرژی و تعیین قواعد دسترسی به آن، بهعنوان چهارمین قطب قدرت ظهور کردهاست.
سید عباس عراقچی، وزیر امورخارجه (۱۰ آبانماه، گفتوگو با شبکهالجزیره) :
- بازگشایی تنگههرمز منوط به اجرای شروط تهران ازسوی آمریکاست؛ درغیراین صورت، وضعیت فعلی ادامه خواهد داشت و ایران سر خم نخواهد کرد.
سردار حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران (۷ آبانماه، پست در فضایمجازی) :
- واقعیت تنگههرمز در آسمان، زمین و دریا رقم میخورد، نه در فضای مجازی و اتاقهای جنگ رسانهای آمریکا.
جهان درباره تنگههرمز چه میگوید؟
با وجود ادعاهای کاخسفید، کارشناسان و رسانههای آمریکایی و بینالمللی اذعان میکنند که اکنون، این ایران است که معادلات جاری در تنگههرمز را مدیریت میکند.
- مؤسسه مطالعات جنگ آمریکا (ISW): ایران از سامانههای دقیقتری برای هدف قرار دادن کشتیهای تجاری در تنگههرمز استفاده میکند و این تحول، نشانه افزایش توان ایران در هدفگیری ترددهای دریایی است.
- نعوم ریدان، پژوهشگر ارشد مؤسسه واشنگتن: ایران برای بالا نگه داشتن ریسک عبور کشتیها نیازی ندارد همه شناورها را هدف قرار دهد؛ حتی حمله به یک یا دو کشتی و هشدار به شناورهای دیگر میتواند مسیر جنوبی را ناامن جلوه دهد.
- خبرگزاری رویترز: دادههای شرکت «کپلر» کاهش خروج محمولههای نفتی از تنگههرمز را نشان میدهد و جریان نفت خام و میعانات گازی نسبت به ماه سپتامبر حدود یک میلیون بشکه در روز کاهش یافته است.
- اندیشکده آمریکایی فارن پالیسی: براساس ترتیبات موردنظر تهران، تنگههرمز از یک مسیر عبور نسبتاً آزاد به عرصهای برای اعمال نوعی نظارت و مدیریت منطقهای تحت نقش پررنگتر ایران تبدیل خواهد شد.
- جاشوا تالیس، مقام پیشین نیروی دریایی آمریکا: ایران برای برخورداری از اهرم فشار راهبردی در منطقه به سلاحهستهای نیاز ندارد. توان اثرگذاری بر امنیت و تجارت دریایی میتواند بهتنهایی ابزار مهمی در معادلات قدرت باشد.
- روزنامه آمریکایی واشنگتن پست: دستاوردهای نظامی آمریکا در تنگههرمز شکننده است و تحلیلگران معتقدند ایران حتی بدون بستن کامل این تنگه، میتواند با به چالش کشیدن عبور و مرور، قیمت جهانی انرژی را بالا نگه دارد.
- روزنامه آمریکایی واشنگتن پست: ایران در ماه اکتبر دستکم ۲۵ کشتی را هدف قرار داده و دو شناور غرق شدهاند. همچنین بخش زیادی از شرکتهای خصوصی از عبور از تنگههرمز اجتناب میکنند. این آمار نشاندهنده محدودیت توان آمریکا در بازگرداندن اطمینان کامل به صنعت کشتیرانی است.