همشهری آنلاین -یکتا فراهانی: محمدحسن صدر، معاون وزیر ارتباطات و رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران، از بررسی درخواست‌های دستگاه‌های اجرایی برای راه‌اندازی سامانه‌های ملی و مخالفت با ایجاد سامانه‌های غیرضروری خبر داده است؛ تصمیمی که می‌تواند موضوع تعدد سامانه‌های دولتی و نحوه هزینه‌کرد منابع عمومی برای توسعه خدمات دیجیتال را به یکی از مسائل مهم دولت الکترونیک تبدیل کند.
به گفته صدر، از ابتدای فعالیت دولت تاکنون حدود ۱۰۰ درخواست برای راه‌اندازی سامانه ملی جدید ارائه شده که تعداد زیادی از آن‌ها رد شده‌اند. او توضیح داده است که برخی از این سامانه‌ها ضرورتی برای ارائه مستقیم خدمات به مردم ندارند و نیاز دستگاه‌ها باید در لایه‌های بالاتر پاسخ داده شود تا شهروندان مجبور نباشند با سامانه‌های متعدد سروکار داشته باشند.
ایجاد سامانه جدید
رئیس سازمان فناوری اطلاعات همچنین تأکید کرده است که ایجاد سامانه جدید باید پس از بررسی ضرورت، معماری و دریافت مجوزهای لازم انجام شود. بااین‌حال، به گفته او، برخی دستگاه‌ها بدون دریافت مجوز اقدام به راه‌اندازی سامانه کرده‌اند و این سازمان در چنین مواردی خواستار توقف فعالیت سامانه‌های فاقد مجوز شده است.
صدر با اشاره به وجود سامانه‌هایی با خدمات مشابه گفته است دستگاه‌های اجرایی نباید بدون اخذ مجوز برای ایجاد سامانه جدید از منابع عمومی هزینه کنند. او همچنین از ارجاع موارد مرتبط با تخلفات قانونی به نهادهای نظارتی خبر داده است.
بیشتر بخوانید :
- هیچ‌کس دوست ندارد اینترنت قطع شود، مگر آنکه... | آمادگی سامانه‌های دولتی برای مقابله با حملات سایبری
- رشد اقتصاد دیجیتال فقط یک عدد نیست | باید دید چه چیزی برای مردم تغییر کرده است
مسئله فقط تعداد سامانه‌ها نیست
تعدد سامانه‌های دولتی می‌تواند این پرسش را مطرح کند که آیا راه‌اندازی هر سامانه جدید واقعاً خدمتی تازه به مردم ارائه می‌دهد یا بخشی از امکانات موجود را با نام و درگاهی دیگر تکرار می‌کند.
اگر خدمات مشابه در سامانه‌های مختلف ارائه شوند، شهروندان ممکن است ناچار شوند اطلاعات خود را در چند درگاه ثبت کنند یا برای انجام کارهای اداری میان سامانه‌های مختلف جابه‌جا شوند. در چنین شرایطی، یکپارچه‌سازی خدمات می‌تواند به ساده‌ترشان دسترسی مردم کمک کند.
البته برای ارزیابی ابعاد این مسئله، باید مشخص شود چه تعداد از درخواست‌های ردشده مربوط به سامانه‌های تکراری بوده‌اند، چه میزان هزینه برای طرح‌های متوقف‌شده صرف شده و چه برنامه‌ای برای ادغام خدمات موجود وجود دارد. اطلاعات ارائه‌شده در متن نشست، جزئیات این موارد را روشن نمی‌کند.
معیار موفقیت دولت دیجیتال
موفقیت دولت الکترونیک را نمی‌توان صرفاً با تعداد سامانه‌های راه‌اندازی‌شده سنجید. آنچه برای شهروندان اهمیت دارد، دسترسی آسان، پایدار و امن به خدمات است؛ بدون آنکه برای هر کار اداری مجبور باشند با درگاه تازه‌ای آشنا شوند.
اظهارات رئیس سازمان فناوری اطلاعات درباره بررسی درخواست‌های جدید، فرصتی برای پیگیری این موضوع فراهم می‌کند که آیا سیاست دولت به سمت کاهش سامانه‌های موازی و یکپارچه‌سازی خدمات حرکت می‌کند یا خیر.
پرسش اصلی این است: از حدود ۱۰۰ درخواست مطرح‌شده، چند مورد به دلیل تکراری یا غیرضروری بودن رد شده‌اند و این تصمیم چه میزان از هزینه‌های عمومی را کاهش می‌دهد؟ پاسخ دقیق به این پرسش می‌تواند ابعاد عملی این سیاست را روشن کند.