به گزارش همشهری‌آنلاین، حضور در بازی‌های آسیایی و المپیک، برای ورزشکاران و مدیران ورزشی اتفاقی ویژه است؛ رویدادهایی بزرگ که هر چهار سال یک‌بار برگزار می‌شوند و فرصت حضور در آنها برای بسیاری از مدیران، تجربه‌ای ارزشمند به شمار می‌رود. با این حال، در شرایطی که تعداد نفرات اعزامی کاروان‌ها با محدودیت‌هایی روبه‌روست و سهمیه‌ها باید در چارچوب ضوابط کمیته ملی المپیک و شرایط کشور میزبان مدیریت شوند، این پرسش مطرح است که اولویت اعزام باید با چه کسانی باشد؛ مدیران یا افرادی که حضورشان مستقیماً به آماده‌سازی و عملکرد تیم‌ها کمک می‌کند؟
در بسیاری از کاروان‌های ورزشی، رؤسای فدراسیون‌ها نیز در فهرست اعزام قرار می‌گیرند و گاهی عنوان سرپرست یا مسئولیت‌های مدیریتی، امکان حضور آنها را فراهم می‌کند. حضور در چنین رویدادهایی طبیعتاً افتخارآمیز است و از سوی دیگر، اعزام‌ها می‌تواند با تسهیلات و امکاناتی از سوی کمیته ملی المپیک یا میزبان همراه باشد. با این حال، وقتی محدودیت نفرات وجود دارد، این سؤال مطرح می‌شو که آیا حضور شخص رئیس فدراسیون در محل مسابقات، چه کمکی به تیم ملی می‌کند؟
بازی‌های آسیایی ناگویا نمونه‌ای قابل تأمل برای بررسی این موضوع بود. در میان مدیران ورزشی ایران، جواد داوری، رئیس فدراسیون بسکتبال، و علیرضا دبیر، رئیس فدراسیون کشتی، ترجیح دادند در این دوره در ژاپن حضور نداشته باشند و به‌جای آن، مجموعه‌ای از نیروهای فنی و اجرایی را در کنار تیم‌های خود قرار دهند؛ تصمیمی که در کنار نتایج به‌دست‌آمده، می‌تواند مبنایی برای بحث درباره اولویت‌های اعزام باشد.
داوری؛ ۲مدال برنز با ۳تیم
فدراسیون بسکتبال در ناگویا با ۳تیم؛ پنج‌نفره مردان، سه‌نفره مردان و سه‌نفره زنان حضور داشت. تیم پنج‌نفره مردان با ترکیبی جوان راهی مسابقات شد و در نهایت مدال برنز را به دست آورد؛ مدالی که به‌عنوان نخستین مدال کاروان ایران در این بازی‌ها نیز اهمیت ویژه‌ای پیدا کرد.
تیم سه‌نفره مردان هم توانست به مدال برنز برسد تا بسکتبال ایران با ۲مدال در این دوره از بازی‌ها به کار خود پایان دهد. علاوه بر نتیجه، جوان بودن ترکیب تیم پنج‌نفره و سه نفره نیز نکته‌ای قابل توجه بود؛ ۸بازیکن این تیم‌ها با کسب مدال، مشمول قانون سربازقهرمانی شدند و از این امتیاز بهره‌مند شدند.
البته همه‌چیز برای بسکتبال در ناگویا مطابق انتظار پیش نرفت. تیم سه‌نفره زنان که در مرحله گروهی نمایش خوبی داشت و حتی موفق شد ژاپن، میزبان رقابت‌ها و قهرمان نهایی این مسابقات را شکست دهد، با بدشانسی بزرگی مواجه شد. مصدومیت زانوی فرناز خدامرادی و مهلا عابدی، ترکیب ایران را به‌شدت تحت تأثیر قرار داد. تیم ایران در ادامه با محدودیت جدی در تعویض بازیکنان روبه‌رو شد و در آخرین بازی خود مقابل فیلیپین، با دو بازیکن به میدان رفت.
در نهایت، تیم سه‌نفره زنان نتوانست به مدال برسد؛ اتفاقی که با توجه به نتایج مرحله گروهی و مصدومیت‌های رخ‌داده، نمی‌توان آن را صرفاً با نتیجه نهایی ارزیابی کرد.
با این شرایط، کسب ۲ مدال برنز از ۳تیم اعزامی، عملکردی قابل توجه برای بسکتبال ایران بود. این نتیجه در کنار تجربه‌اندوزی بازیکنان جوان، نشان داد که حضور یک فدراسیون در چند بخش مختلف و مدیریت هم‌زمان تیم‌ها، بیش از هر چیز به برنامه‌ریزی، پشتیبانی و انتخاب کادر مناسب نیاز دارد.
کشتی؛ ۶طلا و یک برنز بدون حضور رئیس
در کشتی هم تصمیم رئیس فدراسیون برای نرفتن به ناگویا، با نتایج درخشانی همراه شد. علیرضا دبیر ترجیح داد در ایران بماند و کادر فنی و اجرایی را در کنار تیم‌های ملی آزاد و فرنگی قرار دهد؛ تیم‌هایی که در مجموع موفق شدند ۶ مدال طلا و یک مدال برنز به دست بیاورند.
ارزش این آمار زمانی بیشتر مشخص می‌شود که بدانیم کشتی ایران با تمام نفرات اصلی خود به ژاپن نرفته بود و شماری از چهره‌های مطرح، از جمله سعید اسماعیلی، هادی ساروی، رحمان عموزاد و علیرضا مهمدی، در این رقابت‌ها حضور نداشتند. با وجود این، کشتی ایران بار دیگر نقش مهمی در مدال‌آوری کاروان ایفا کرد.
مدیرانی که نرفتند و پرسشی که باقی می‌ماند
تصمیم داوری و دبیر برای نرفتن به ناگویا، در کنار نتایج بسکتبال و کشتی، یک پرسش مهم را پیش روی ورزش ایران قرار می‌دهد: آیا در رویدادهایی که سهمیه اعزام محدود است، همیشه لازم است رئیس فدراسیون شخصاً در کاروان حضور داشته باشد؟
در سوی دیگر، مدیرانی هم بودند که علاوه بر رئیس فدراسیون، دبیر فدراسیون را نیز همراه خود به ناگویا بردند. این موضوع لزوماً به معنای غیرضروری بودن حضور آنها نیست؛ ممکن است مسئولیت‌ها و برنامه‌های مشخصی برای هر دو نفر تعریف شده باشد. با این حال، پرسش درباره نحوه تقسیم مسئولیت‌ها همچنان مطرح است: وقتی رئیس و دبیر هر دو در یک رویداد خارجی حضور دارند، چه کسی امور جاری فدراسیون را در داخل کشور پیگیری می‌کند؟ و عملکرد مدیریتی و ورزشی این فدراسیون‌ها در طول مسابقات و پس از بازگشت کاروان چگونه ارزیابی می‌شود؟
این پرسش‌ها به‌ویژه زمانی اهمیت پیدا می‌کند که نتایج برخی رشته‌ها با انتظارات فاصله داشته باشد. وزیر ورزش و جوانان نیز در یک برنامه زنده تلویزیونی از برخورد با فدراسیون‌هایی که به تشخیص وزارتخانه در انجام وظایف خود کوتاهی کرده‌اند و بازنگری در بودجه آنها سخن گفته بود. در چنین شرایطی، ارزیابی عملکرد فدراسیون‌ها نباید فقط به تعداد مدال‌ها یا تصاویر احساسی مدیران پس از شکست محدود شود؛ بلکه لازم است شاخص‌های روشن‌تری برای سنجش برنامه‌ریزی، پشتیبانی از تیم‌ها، انتخاب کادرها و نحوه استفاده از منابع اعزام وجود داشته باشد.
معیار اعزام باید چه باشد؟
ناگویا نشان داد که حضور رئیس فدراسیون در محل برگزاری مسابقات، تنها راه حمایت از تیم ملی نیست. گاهی ماندن مدیر در کشور و سپردن مسئولیت به کادر تخصصی، می‌تواند انتخابی منطقی باشد؛ به‌خصوص زمانی که محدودیت نفرات وجود دارد و حضور مربیان، پزشکان، فیزیوتراپیست‌ها و دیگر اعضای ضروری تیم، تأثیر مستقیم‌تری بر عملکرد ورزشکاران می‌گذارد.
در نهایت، آنچه از ناگویا باقی می‌ماند، فقط مدال‌ها و نتایج نیست؛ بلکه فرصتی برای بازنگری در شیوه مدیریت کاروان‌هاست. اگر هدف اصلی، موفقیت ورزشکاران و استفاده بهینه از امکانات محدود باشد، باید این پرسش را جدی گرفت که چه کسی بیشترین کمک را به تیم می‌کند؛ مدیری که در کنار کاروان حضور دارد یا مدیری که با انتخاب کادر مناسب، زمینه موفقیت تیم را فراهم می‌کند؟