به گزارش همشهری آنلاین، بررسی آخرین خروجی مدل ECMWF IFS HRES برای ۳۰ شهریور نشان میدهد الگوی جوی ایران همچنان دو چهره دارد؛ در حالی که نوار شمالی، ارتفاعات و بخشهایی از شمالشرق مستعد افزایش ابر، رگبار و رعدوبرقهای محلی هستند، بخش بزرگی از مرکز، جنوب و جنوبغرب کشور همچنان در محدوده هوای گرم و پایدار قرار دارد.
نقشه بارش ۲۴ساعته ECMWF برای ۲۱ سپتامبر نیز این تاریخ را پوشش میدهد.
در شمالغرب کشور، بهویژه مناطق مرتفع آذربایجانهای شرقی و غربی و اردبیل، ترکیب رطوبت و ناپایداری جوی میتواند زمینه رشد ابرهای همرفتی را فراهم کند.
«همرفت» به زبان ساده یعنی هوای گرم و مرطوب از سطح زمین به سمت بالا حرکت میکند و با سردشدن در ارتفاع، ابرهای بارانزا شکل میگیرند. در نتیجه، رگبار کوتاهمدت، رعدوبرق و وزش باد لحظهای در مناطق مستعد محتمل است.
در سواحل دریای خزر و دامنههای البرز نیز رطوبت خزری همچنان یکی از عوامل اصلی ناپایداری است.
جریان مرطوب هنگام برخورد با ارتفاعات مجبور به صعود میشود که در هواشناسی به آن صعود اوروگرافیک گفته میشود. این فرآیند میتواند در گیلان، مازندران، گلستان و ارتفاعات البرز موجب افزایش ابر و رگبارهای پراکنده شود.
این بارشها بیشتر ماهیت محلی دارند و الزاماً تمام مناطق شمالی را بهطور یکسان درگیر نمیکنند.
در شمالشرق کشور نیز ارتفاعات خراسان شمالی و خراسان رضوی در محدوده مستعد ناپایداری قرار دارند.
در صورت فراهمبودن رطوبت و گرمایش سطح زمین، سلولهای همرفتی میتوانند در ساعات بعدازظهر شکل بگیرند؛ ابرهایی که گستره محدودی دارند اما قادرند در مدت کوتاهی رگبار و رعدوبرق ایجاد کنند.
در جنوبشرق، رطوبت دریای عمان همچنان میتواند بهعنوان منبع انرژی ناپایداری عمل کند. جنوب کرمان، شرق هرمزگان و بخشهایی از سیستانوبلوچستان در ساعات بعدازظهر و اوایل شب مستعد رشد ابرهای همرفتی و رگبارهای محلی هستند، هرچند فعلاً نشانهای از استقرار یک سامانه بارشی گسترده در این مناطق دیده نمیشود.
در مقابل، مرکز، جنوب و جنوبغرب کشور همچنان بیشتر تحت تأثیر پایداری جوی قرار دارند. در این مناطق، فرونشینی هوا ــ یعنی حرکت هوا از لایههای بالاتر به سمت سطح زمین ــ رشد عمودی ابرها را محدود میکند؛ بنابراین بارش گسترده دور از انتظار است و هوای گرم و خشک در بخشهایی از اصفهان، یزد، فارس، بوشهر و خوزستان ادامه خواهد داشت. در مناطق خشک و بیابانی نیز در صورت تقویت باد، احتمال خیزش گردوخاک وجود دارد.
در تهران نیز الگوی کلی پایدار است و احتمال بارش گسترده پاییز ارزیابی میشود، هرچند ارتفاعات البرز میتوانند شرایط متفاوتی داشته باشند و افزایش ابر یا ناپایداری محدود در آنها رخ دهد. مدل ECMWF برای تهران نیز خروجیهای دمایی تا روزهای بعد را در دسترس دارد.