همشهری آنلاین – گروه سیاسی: پایگاه آمریکایی «میلیتاری تایمز» اخیرا در گزارشی با اشاره به اعطای قرارداد حدود ۱۱ میلیون دلاری به یک شرکت برای توسعه رهگیرهای ارزانقیمت، از تکاپوی تسلیحاتی تازه در پنتاگون خبر داد؛ موضوعی که به یکی از سوژههای مورد توجه تحلیلگران و رسانههای نظامی در آمریکا تبدیل شدهاست.
اینها در حالی است که بهنظر میرسد بیش از ۶ ماه جنگ علیه ایران، پنتاگون را با یک واقعیت تلخ مواجه کردهاست؛ اتکا به تعداد محدودی سامانه بسیار گرانقیمت در برابر حملات موشکی و پهپادی پرتعداد، میتواند ذخایر راهبردی آمریکا را با سرعتی بالا فرسوده کند.
با توجه به این موضوع، واشنگتن اکنون بهدنبال رهگیرهایی است که با هزینهای بهمراتب کمتر از «پاتریوت» و با قابلیت تولید انبوه، بتوانند پاسخگوی میدانهای نبرد آینده باشند. اکنون کارشناسان نظامی آمریکا معتقدند جنگ علیه ایران برای واشنگتن تنها یک میدان رویارویی نظامی نبود، بلکه آزمونی برای سنجش ظرفیت صنعتی، ذخایر موشکی و توان پدافندی این کشور بود؛ آزمونی که اکنون پنتاگون را به سمت بازنگری در ساختار تسلیحاتی و حرکت از سلاحهای گرانقیمت و محدود به سمت تسلیحات ارزانتر، پرتعداد و قابل تولید سریع سوق داده است.
قرارداد تازه چیست؟
- پنتاگون قراردادی به ارزش نزدیک به ۱۱ میلیون دلار به شرکت X-Bow Systems، در نیومکزیکو، اعطا کردهاست.
- این قرارداد در چارچوب برنامهای برای توسعه یک سلاح جدید ضد موشک بالستیک منعقد شده که هدف آن، کاهش هزینه هر شلیک به کمتر از ۷۵۰هزار دلار است؛ رقمی که تقریباً یکپنجم هزینه موشک ردهبالای «پاتریوت» محسوب میشود.
- یک سال پیش، آژانس دفاع موشکی آمریکا فراخوانی برای دریافت پیشنهادهای صنعتی منتشر کرده بود که هدف آن، شناسایی طرحهایی بود که بتوانند «رهگیرهای ماژولار با هزینه بسیارپایین را برای مقابله با تهدیدهای بالستیک و هایپرسونیک، بهسرعت به مرحله آزمایش عملی برسانند».
- تولید موشکهای پاتریوت دو شرکت «لاکهید مارتین» و «ریتون» انجام میشود.
- ژاپن نیز تنها کشوری است که تاکنون مجوز تولید این موشکها را در خارج از آمریکا دریافت کردهاست.
درسهای جنگ با ایران
- جنگ با ایران فوریت این برنامه را افزایش دادهاست.
- پس از این جنگ، ذخایر آمریکا به کمتر از هزار فروند رهگیر پاتریوت و حدود۲۵۰ فروند موشک تاد کاهش یافتهاست
- هزینه جایگزینی هر فروند رهگیر پاتریوت حدود ۳.۹ میلیون دلار است و تولید آن نیز سالها زمان میبرد.
- علاوه بر این، تعداد محدودی تولیدکننده دارای مجوز در این حوزه فعالیت میکنند و رقابت چندانی در بازار وجود ندارد.
فناوری X-Bow برای کاهش هزینه تولید
- شرکت X-Bow موتورهای موشکی سوخت جامد و پیشران آنها را در داخل مجموعه خود تولید میکند.
- این شرکت در مرحله دوم قرارداد، در چارچوب برنامه رهگیر کمهزینه آژانس دفاع موشکی آمریکا، بودجه لازم برای توسعه بیشتر موتور و انجام نخستین آزمایش پروازی را دریافت خواهد کرد.
- هدف اصلی برنامه، بررسی بخشهای مختلف رهگیر و شناسایی مؤلفههایی است که میتوان هزینه آنها را کاهش داد.
- «هیت کالینز»، مدیر آژانس دفاع موشکی آمریکا، تاکید کرده این سازمان در حال بررسی سامانه پیشران و تمام بخشهای پرهزینه رهگیر است تا در ادامه بتواند هر بخش ممکن از هزینه نهایی را کاهش دهد.
- براساس مفاد قرارداد، X-Bow موظف است یک نمونه اولیه را برای وزارت دفاع آمریکا آماده کند که تا اواخر سال ۲۰۲۷ مورد آزمایش قرار گیرد.
تلاش گستردهتر آمریکا برای مقابله با کمبود رهگیر
- تنها آژانس دفاع موشکی آمریکا نیست که درپی حل مشکل کمبود رهگیرها درحال تلاش است.
- بخشهای دیگری از دولت آمریکا نیز برنامههایی برای کاهش هزینه تسلیحات ضد موشکی دنبال میکنند.
- سال گذشته، نیرویهوایی آمریکا از صنایع دفاعی برای توسعه یک موشک پدافندی با قیمت کمتر از ۵۰۰هزار دلاردرخواست پیشنهاد کرد.
- هدف این برنامه، تولید هزاران فروند از این موشک در هر سال است.
- این تلاشها، نشاندهنده حرکت آمریکا به سمت تولید تسلیحاتی با «هزینه کمتر» و «قابلیت تولید انبوهتر» است.
- با وجود افزایش تلاشها برای توسعه رهگیرهای ارزانتر و قابل تولید انبوه، گزینههای جدید همچنان به چند سال زمان برای رسیدن از مرحله توسعه و آزمایش به یک قابلیت عملیاتی واقعی نیاز دارند.