به گزارش همشهری آنلاین، روزنامه وال استریت ژورنال در گزارشی تحلیلی به قلم جورجی کانچف و سامر سعید، از شکلگیری یک بحران بیسابقه در صادرات نفت عربستان سعودی خبر داده است.
بر اساس این گزارش، حملات نیروهای مسلح یمن به کشتیهای مرتبط با این کشور در دریای سرخ و تنگه بابالمندب، ریاض را با یک معضل راهبردی جدی مواجه کرده و مسیر جایگزینی که برای دور زدن تنگه هرمز ایجاد کرده بود را نیز با تهدید روبهرو ساخته است.
وال استریت ژورنال در گزارش خود به ابعاد هشداردهنده این بحران اشاره کرده و مینویسد که اختلال همزمان در دو آبراه استراتژیک تنگه هرمز(بیست درصد) و بابالمندب(پنج درصد)، حدود یکچهارم (۲۵ درصد) از عرضه نفت خام جهان را مختل کرده است.
تحلیلگران شرکت کشتیرانی کپلر هشدار دادهاند که تداوم اختلال در این دو مسیر حیاتی، تأثیری عظیم بر بازارهای جهانی انرژی خواهد داشت.
به گزارش این روزنامه، از زمان آغاز جنگ با ایران و مختل شدن تردد در تنگه هرمز، عربستان سعودی با استفاده از خط لوله شرق-غرب، صادرات نفت خود را به سواحل دریای سرخ منتقل میکرد و از آنجا از طریق تنگه بابالمندب به مشتریان آسیایی میفرستاد.
این راهکار که به عنوان یک شیر اطمینان برای حفظ جریان صادرات و جلوگیری از افزایش بیشتر قیمتهای جهانی عمل میکرد، اکنون به دلیل تهدیدات حوثیها در معرض خطر جدی قرار گرفته است .
کانال سوئز ظرفیت نفتکشهای غولپیکر را ندارد
وال استریت ژورنال با اشاره به دادههای شرکت رهگیری کشتی وورتکسا مینویسد که دستکم چهار نفتکش حامل نفت خام عربستان، طی روزهای گذشته پیش از رسیدن به تنگه بابالمندب مسیر خود را تغییر داده و به سمت شمال و کانال سوئز بازگشتهاند.
همچنین عربستان برای جبران این اختلال، به دنبال بارگیری نفت از بنادر مصر در دریای مدیترانه است.
در سه هفته اول ژوئیه(امروز ۲۸ جولای است)، ترانزیت نفتی از کانال سوئز به بالاترین سطح خود در دو سال و نیم اخیر رسیده و تلاش برای انتقال نفت به خط لوله سومد که به موازات کانال سوئز قرار دارد، افزایش یافته است.
خط لوله سومِد در مصر، دریای سرخ را به مدیترانه متصل میکند و نفت نفتکشهای غولپیکر را که نمیتوانند از کانال سوئز عبور کنند، از عینسوخنه به سیدیکریر منتقل می کند
این خط لوله با ظرفیت ۲.۵ تا ۳ میلیون بشکه در روز، اکنون به دلیل اختلال در تنگه هرمز فعالیت میکند، اما تخلیه و بارگیری مجدد نفت، فرآیندی زمانبر و هزینههای حملونقل و بیمه را به شدت افزایش داده است.
این گزارش تأکید دارد که تغییر مسیر صادرات از بابالمندب به کانال سوئز و دماغه امید نیک نیز هزینههای سنگینی را به همراه دارد.
محمولههای نفتی که از مسیر شمالی به آسیا میروند، با ۲۰ تا ۳۰ روز تأخیر مواجه میشوند و هزینههای حملونقل و بیمه جنگ به شدت افزایش مییابد.
همچنین محدودیتهای فنی کانال سوئز مانع از عبور نفتکشهای فوقسنگین (VLCC) با بار کامل میشود و ناگزیر باید بخشی از محموله در خلیج سوئز تخلیه و از طریق خط لوله سومد منتقل شود یا محموله بین نفتکشهای کوچکتر تقسیم شود.
بر اساس دادههای شرکت مشاوره انرژی اسپکتز، عربستان سعودی از زمان آغاز جنگ، حجم نفت منتقلشده از طریق خط لوله شرق-غرب را به حدود ۴.۹ میلیون بشکه در روز افزایش داده است که معادل حدود ۵ درصد از عرضه جهانی نفت است.
از این مقدار، روزانه حدود ۳.۵ میلیون بشکه از مسیر بابالمندب به سمت خریداران آسیایی ارسال میشده است. حالا با تهدید این مسیر، بخش اعظم صادرات نفت عربستان به یک خروجی باریک از طریق کانال سوئز وابسته شده است.
در بخش دیگری از این گزارش، وال استریت ژورنال به نقل از منابع مطلع مینویسد که تلاشهای دیپلماتیک عمان و مصر برای متقاعد کردن عربستان سعودی به لغو محاصره یمن و کاهش تنشها، تاکنون بینتیجه مانده است و ریاض حاضر به عقبنشینی از مواضع خود نشده است.
به ادعای والاستریت، همچنین مقامات ایرانی هشدار دادهاند که در صورت تشدید عملیاتهای نظامی آمریکا در منطقه، ممکن است دامنه هدفگیری کشتیها در دریای سرخ گسترش یابد و شاهد تشدید تنشها در این آبراه حیاتی باشیم؛ موضوعی که نگرانیهای جدی را برای عربستان سعودی و همچنین بازارهای جهانی انرژی ایجاد کرده است.
این روزنامه در پایان تاکید کرده که با وجود تلاشهای عربستان برای تغییر مسیر صادرات، تداوم تهدیدات در دریای سرخ و بابالمندب، ریاض را با چالش جدی در حفظ جریان صادراتی خود روبهرو کرده و تحلیلگران هشدار میدهند که ادامه این حملات میتواند قیمت نفت را به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه برساند و تورم و فشار بر اقتصاد شکننده جهانی را افزایش دهد.