همشهری آنلاین: زهرا رفیعی: فعالیت معادن شن و ماسه در اطراف دشت سوتاو بوکان و دامنه کوه تولهکه در سقز سال گذشته با اعتراض فعالان محیطزیست متوقف شده بود.
یک فعال محیطزیست کردستان نسبت به آغاز دوباره فعالیت معدنی در این بخش گفت: این معدن با معادنی که پیشتر در منطقه فعالیت میکردند متفاوت است. محل مورد نظر داخل زیستگاه زادآور میشمرغ قرار دارد و دو چشمه طبیعی در آن وجود دارد که پرندگان در فصل تابستان از آنها استفاده میکنند. سال گذشته معدندار قصد داشت جاده دسترسی را ایجاد و تجهیزات وارد منطقه کند اما فعالان محیط زیست و مردم محلی مانع شدند. بعد از آن هم از برخی از مردم شکایت کرد. ما تأکید کردیم که نباید از مسیر روستایی برای رفتوآمد استفاده شود. یکی از چالشهای اصلی این است که این محدوده هنوز جزو مناطق چهارگانه محیط زیست محسوب نمیشود و تنها عنوان «منطقه شکار ممنوع» دارد.
باهنر گفت: سازمان حفاظت محیط زیست در حال پیگیری ارتقاء منطقه است اما تا زمانی که منطقه جزو مناطق چهارگانه نباشد، صدور مجوز معدن الزاما نیازمند استعلام سازمان حفاظت محیط زیست نیست و استعلام بیشتر از سازمان منابع طبیعی انجام میشود. امسال دوباره معدندار جادهسازی را انجام داده و قصد دارد تجهیزات را برای برداشت ماسه وارد منطقه کند. برداشت ماسه در جایی انجام میشود که میشمرغها تابستان برای آب خوردن به آن مراجعه میکنند. اگر این دو چشمه از بین بروند، تقریبا باید بگوییم ۵۰ درصد زیستگاه تابستانه میشمرغ در استان کردستان از دست میرود. اینجا محل آشیانهسازی، بزرگ کردن جوجهها و به پرواز رساندن جوجههاست.
بیشتر بخوانید:
میش مرغ از انقراض نجات یافت؟ | تولد نخستین جوجه در اسارت
نجات میش مرغ از این روستا شروع شد | شرایط میش مرغ از یوز بحرانی تر است
آبیاری زیستگاه میش مرغ با فاضلاب شهری
او با اشاره به اینکه زیستگاه میشمرغ در استان آذربایجان غربی و محدوده بوکان بهتر حفاظت میشود گفت: در این استان فعالیت معدنی در داخل زیستگاه متوقف شده است اما در بخش کردستان عملکرد حفاظتی ضعیف بوده است. داخل زیستگاه خانهباغ ساخته شده، معدن فعال شده و اقدام مؤثری برای جلوگیری از این روند انجام نشده است. بخشی از پایش و سرکشی منطقه با مشارکت نیروهای فعال محیط زیست آذربایجان غربی انجام میشود، با وجود اینکه محدوده مورد نظر از نظر تقسیمات استانی در کردستان قرار دارد.
این فعال محیط زیست درباره تغییر کاربریهای منطقه نیز گفت: قبلا بیشتر زمینها دیمزار و محل کشت گندم بود اما حالا بخشی از زمینها آبی شده است. مشکل اصلی حتی تغییر در شیوه کشت نیست، تغییر زمینها به خانهباغ و ویلا یعنی حضور دائمی انسان، سروصدا، سگهای نگهبان. حتی غذا دادن به سگهای ولگرد باعث تجمع سگ در داخل زیستگاه شده و فشار مضاعفی به میشمرغ وارد میکند.
هیوا باهنر، عضو هیات مدیره انجمن ژینبانان بوکان گفت: وسعت محدودهای که معدن به صورت مستقیم تخریب میکند شاید ۵ تا ۶ هکتار باشد اما مسئله اصلی نابودی همان دو چشمه است. مجوز معدن دقیقا در جایی صادر شده که چشمه وجود دارد. این منطقه کوه تولکه نام دارد؛ در زبان کردی به معنای جایی که میش مرغ پرریزی میکند.
هیوا باهنر دربره مرکز تکثیر در اسارت میشمرغ گفت: سال گذشته ۴جوجه و امسال ۲جوجه به دنیا آمده است اگر سایت پرواز آماده شود، بخشی از این جوجهها وارد مرحله بعدی زندگی خود میشوند. آخرین سرشماری جمعیت بیرون از مرکز حدود ۱۹ فرد را نشان میداد اما در فصل زادآوری امکان شمارش دقیق وجود ندارد و پایش اصلی در پاییز انجام میشود.