به گزارش همشهری آنلاین، قیمت سبد نفتی اوپک با کاهش بیش از ۴ درصدی به حدود ۸۸ دلار در هر بشکه رسید و همزمان نفت برنت به کانال ۷۰ دلاری بازگشت. تازهترین خبرها همچنین از بازگشت نفت ایران به بازارهای جهانی و افزایش صادرات به هند حکایت دارد.
نفت سبک ایران در بازار شمال غرب اروپا با قیمت ۸۰.۹۵ دلار، در بازار مدیترانه ۸۰.۳۰ دلار و در منطقه سیدیکریر ۸۲.۲۰ دلار معامله شده است. همچنین نفت سنگین ایران نیز در محدوده ۷۸ تا ۸۰دلار در هر بشکه قرار گرفته است.
چرا قیمت نفت کاهش یافت؟
عامل اصلی افت قیمتها افزایش خوشبینی بازار نسبت به کاهش تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و احتمال بازگشت کامل نفت ایران به بازارهای جهانی عنوان میشود. معاملهگران بینالمللی معتقدند هرگونه افزایش عرضه نفت از سوی ایران میتواند بخشی از کمبودهای بازار را جبران و فشار نزولی بر قیمتها وارد کند.
نتیجه این انتظارات، حذف بخشی از ریسکهای ژئوپلیتیکی از قیمت نفت بوده است؛ همان عاملی که طی ماههای گذشته قیمتها را به سطوح بالاتر از ۹۰ دلار رسانده بود.
آغاز صادرات به هند
در کنار کاهش قیمتها یک تحول مهم برای اقتصاد ایران در حال رخ دادن است. طبق گزارش اوپک هند پس از حدود 8 سال وقفه، بار دیگر واردات نفت از ایران را آغاز کرده است.
آمارها نشان میدهد هند در ماه آوریل ۲۰۲۶ روزانه ۱۳۳ هزار بشکه نفت از ایران خریداری کرده است؛ رقمی که هرچند در مقایسه با صادرات ایران به چین هنوز محدود محسوب میشود اما از منظر تنوعبخشی به بازارهای صادراتی اهمیت بالایی دارد.
با فرض متوسط قیمت ۱۰۵ دلاری نفت ایران در آن ماه، ارزش صادرات نفت ایران به هند در آوریل به بیش از ۴۰۰ میلیون دلار رسیده است.
کارشناسان انرژی معتقدند بازگشت هند میتواند آغازگر احیای روابط نفتی تهران و دهلینو باشد؛ روابطی که پیش از اعمال تحریمهای آمریکا، هند را به یکی از بزرگترین مشتریان نفت ایران تبدیل کرده بود.
چشمانداز پیش رو
بازار نفت اکنون در نقطه حساسی قرار گرفته است. از یکسو بازگشت بخشی از صادرات نفت ایران و کاهش نگرانیها درباره اختلال در مسیرهای انتقال انرژی، فشار نزولی بر قیمتها ایجاد کرده است. از سوی دیگر رشد تقاضای جهانی، کاهش ذخایر نفت آمریکا و محدودیتهای تولید برخی اعضای اوپک میتواند مانع سقوط بیشتر قیمتها شود.
برای اقتصاد ایران مهمترین موضوع در ماههای آینده نه فقط قیمت نفت، بلکه توانایی افزایش حجم صادرات و بازپسگیری بازارهای از دست رفته خواهد بود. اگر تهران بتواند مشتریان سنتی خود ازجمله هند را دوباره فعال کند، حتی در شرایط نفت ۷۰ تا ۸۰ دلاری نیز امکان حفظ یا افزایش درآمدهای ارزی وجود خواهد داشت.
در مجموع، کاهش قیمت نفت اگرچه از منظر درآمدی یک چالش محسوب میشود اما همزمان نشانهای از گشایش احتمالی در بازارهای صادراتی ایران است؛ موضوعی که میتواند در میانمدت اثرات مهمی بر تراز ارزی و بودجه کشور داشته باشد.