به گزارش همشهری آنلاین، توافق اولیه ایران و آمریکا برای بازگشایی تنگه هرمز امیدها را نسبت به بهبود وضعیت کشتیرانی جهانی و بازارهای نفت افزایش داده است، اما مینهای دریایی، هزینههای بالای بیمه و ریسکهای ژئوپلیتیکی به این معناست که اختلال در تردد کشتیها ممکن است ماهها ادامه یابد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، یکشنبه شب از توافق اولیه میان آمریکا و ایران برای پایان دادن به درگیریها در خلیج فارس استقبال کرد؛ درگیریهایی که بیش از سه ماه تردد کشتیهای تجاری در تنگه هرمز را به شدت محدود کرده بود.
بر اساس این توافق که قرار است روز جمعه در سوئیس امضا شود، تنگه هرمز بدون دریافت عوارض به روی کشتیها بازگشایی خواهد شد، محاصره دریایی بنادر ایران از سوی آمریکا پایان مییابد و تهران نیز با برخورداری از کاهش محدود تحریمها، صادرات نفت خود را از سر خواهد گرفت.
این توافق همچنین آتشبس کنونی را دستکم برای ۶۰ روز تمدید میکند و همزمان مذاکرات گستردهتر درباره برنامه هستهای ایران را آغاز خواهد کرد.
با این حال، برخلاف بازگشایی یک بزرگراه پس از وقوع یک تصادف شدید، بازگرداندن جریان نفت، گاز و کانتینرها از این گلوگاه راهبردی به وضعیت پیش از جنگ، با موانع قابلتوجهی روبهرو است.
مؤسسه یونانی مدیریت ریسک دریایی «ماریسکس» (MARISKS) در یادداشتی پژوهشی که روز دوشنبه منتشر شد، اعلام کرد این توافق اولیه باید «آغاز روند کاهش تنشها، نه بازگشت فوری به شرایط عادی تجارت» تلقی شود.
بر این اساس، اگر فرض شود حملات میان آمریکا و ایران برای همیشه پایان یافته باشد، ایران ابتدا باید مینهای دریایی کارگذاریشده در طول درگیری را شناسایی و پاکسازی کند تا امکان عبور ایمن کشتیها از این آبراه دوباره فراهم شود.
به گفته کارشناسان دریایی، بخش عمده این مینها را میتوان نسبتاً سریع با استفاده از شناورهای مینروب، پهپادهای زیرآبی و سامانههای سونار شناسایی کرد، اما احتمال دارد برخی از مینها جابهجا شده یا یافتن آنها دشوار باشد.
پس از آن نیز ناظران مستقل باید ایمن بودن این آبراه را برای ازسرگیری تردد کشتیها تأیید کنند.
منابع امنیت دریایی که خبرگزاری رویترز روز دوشنبه به آنها استناد کرده است، برآورد میکنند این فرایند بین ۴۰ تا ۵۰ روز زمان خواهد برد.
یاکوب لارسن، مدیر ارشد ایمنی و امنیت انجمن کشتیرانی «بیمکو»، به رویترز گفت عبور کشتیها از تنگه هرمز در شرایط کنونی «بسیار پرریسک» است و تأکید کرد باید «مسیرهای عاری از مین» برای کشتیرانی ایجاد شود.