مجله اکونومیست در گزارشی نوشت: برخی کشورهای خلیج فارس در جریان جنگ با ایران، در حالی که توان چندانی برای مقابله با تهدیدهای خارجی نداشتند، تلاش خود را بر از میان برداشتن آنچه «تهدید داخلی» می‌دانستند متمرکز کردند.

به گزارش همشهری آنلاین، عربی ۲۱ نوشت: این گزارش می‌گوید که شهروندان کویتی از روز پنج‌شنبه هراس دارند؛ زیرا در این روز، مشعل الاحمد آل الصباح فهرست جدید افرادی را منتشر می‌کند که تابعیت کویتی آن‌ها سلب شده است.

به گفته سازمان‌های حقوق بشری، از ماه مه ۲۰۲۴ تاکنون حدود ۷۰ هزار نفر به همراه افراد تحت تکفلشان، یعنی نزدیک به ۱۶ درصد از شهروندان کویت، تابعیت خود را از دست داده‌اند. با از دست دادن تابعیت، این افراد دسترسی به مشاغل دائمی دولتی، خدمات درمانی رایگان، حق مالکیت مسکن و امکان اداره شرکت‌ها را نیز از دست می‌دهند. برخی شهروندان کویتی می‌گویند شدت فشارها به حدی رسیده که تعدادی از افراد دست به خودکشی زده‌اند.

جنگ و تشدید اقدامات امنیتی

اکونومیست معتقد است که کویت تنها کشور منطقه با چنین وضعیتی نیست. کشورهای خلیج فارس با محیطی راهبردی و نگران‌کننده مواجه هستند و اعتماد به چتر حمایتی آمریکا نیز کاهش یافته است.

این گزارش در ادامه آورده است: کویت تحت پوشش شرایط جنگی، تدابیر اضطراری مشابه حکومت نظامی اعمال کرده است. در سراسر منطقه نیز ده‌ها هزار نفر تابعیت خود را از دست داده یا اخراج شده‌اند و بیش از هزار نفر بازداشت شده‌اند؛ از جمله برخی مهاجران در امارات متحده عربی که به فیلم‌برداری از حملات موشکی متهم شده بودند.

در آوریل گذشته، کویت شرایط اعطای تابعیت را سخت‌تر کرد و امیر کویت این روند را «پاکسازی ملی» توصیف کرد.

شیعیان به‌عنوان «ستون پنجم»

به نوشته اکونومیست، همه کشورهای شورای همکاری خلیج فارس به‌جز عمان، در مقاطعی با جمعیت شیعه خود با سوءظن امنیتی برخورد کرده‌اند. گزارش ادامه می دهد که امارات برخی مدارس، بیمارستان‌ها و باشگاه‌های مرتبط با ایرانیان را تعطیل کرده و محدودیت‌هایی برای بازگشت برخی مقیمان ایرانی اعمال کرده است.

یکی از اعضای خاندان حاکم کویت در این گزارش گفته است: «در شرایطی که جنگ باعث خروج خارجی‌ها شده، ما بیش از هر زمان دیگری به مردم نیاز داریم؛ اما در عوض، در حال بیرون راندن ساکنان خود هستیم.»

کاهش فضای سیاسی در کویت

این گزارش همچنین مدعی است که امیر کویت از زمان تعلیق فعالیت پارلمان منتخب در مه ۲۰۲۴، کشور را عمدتاً از طریق فرمان‌های حکومتی اداره کرده است. به گفته اکونومیست، از زمان آغاز جنگ محدودیت‌ها افزایش یافته و برنامه‌های گفت‌وگومحور رسانه‌ای، دیوانیه‌ها (محافل سنتی گفت‌وگو) و حتی برخی گروه‌های واتس‌اپ نیز با محدودیت مواجه شده‌اند. همچنین انتخابات شوراهای شهری لغو شده است.

برخی تحلیلگران امنیتی منطقه هشدار داده‌اند که سلب گسترده تابعیت ممکن است خود به عاملی برای بی‌ثباتی کشورهای کوچک خلیج فارس تبدیل شود؛ کشورهایی که جمعیت اندکی دارند و با چالش‌های جمعیتی روبه‌رو هستند.

اکونومیست در ادامه می آورد که فشار بر شیعیان و ایرانیان مقیم باعث احیای شکاف‌های فرقه‌ای شده است. برخی شیعیان برای نشان دادن وفاداری خود، تصاویر حاکمان کشورهایشان را در حساب‌های شبکه‌های اجتماعی جایگزین نمادهای مذهبی کرده‌اند یا از برخی نشانه‌های هویتی مذهبی فاصله گرفته‌اند.

این گزارش همچنین ادعا می‌کند که در کویت صدها نیروی شیعه در دستگاه‌های امنیتی با کاهش رتبه یا محدودیت‌های شغلی مواجه شده‌اند.

عمان؛ استثنای منطقه

به نوشته اکونومیست، عمان همچنان رویکردی متفاوت دارد و تلاش می‌کند روابط خود با ایران را حفظ و تقویت کند. این کشور تنها عضو شورای همکاری خلیج فارس است که همچنان پروازهای روزانه به ایران برقرار کرده است.

گزارش می‌افزاید که عمان امیدوار است با بهره‌گیری از موقعیت جغرافیایی خود، به دروازه اصلی تجارت منطقه تبدیل شود و بخشی از نقش اقتصادی امارات را به دست آورد. به گفته این گزارش، برخی سرمایه‌گذاران و بازرگانان ایرانی نیز فعالیت‌های خود را به شهر مسقط منتقل کرده‌اند.

در پایان، یک تاجر ایرانی قهوه که مقر منطقه‌ای خود را به مسقط منتقل کرده، در گفت‌وگو با اکونومیست گفته است: «دوران دبی به پایان رسیده و اکنون عمان پیشتاز است.»

منبع: شفقنا