به گزارش همشهری آنلاین به نقل از هالیوود ریپورتر، فدراسیون آمریکایی موسیقیدانان (اِیاِفاِم) از شرکتهای یونیورسال میوزیک گروپ و وارنر میوزیک گروپ به دلیل توافقهای اخیر آنها با شرکتهای هوش مصنوعی «سونو» و «یودیو» شکایت کرده است. این اتحادیه معتقد است که منافع مالی حاصل از این توافقها تنها به شرکتهای موسیقی رسیده و موسیقیدانان از آن بیبهره ماندهاند.
در متن شکایت که روز جمعه در دادگاه فدرال ثبت شده، آمده است: «در حالی که شرکتهای موسیقی با این توافقها از منافع خود محافظت کرده و منابع درآمدی جدیدی ایجاد کردهاند، از پرداخت حقالزحمه به موسیقیدانانی که آثارشان با استعداد، خلاقیت و تلاش شخصی خلق شده و اکنون برای کسب سود در اختیار سامانههای هوش مصنوعی قرار گرفته است، خودداری میکنند.»
این پرونده چند ماه پس از آن مطرح میشود که یونیورسال میوزیک گروپ و وارنر میوزیک گروپ اختلافات حقوقی خود با شرکتهای تولید موسیقی هوش مصنوعی را از طریق توافق حلوفصل کردند. یونیورسال در اکتبر ۲۰۲۵ نخستین توافق را با یودیو اعلام کرد و وارنر نیز در نوامبر همان سال به همکاری با این شرکت پیوست. چند هفته بعد، وارنر به نخستین شرکت بزرگ موسیقی تبدیل شد که با سونو نیز به توافق رسید.
سه غول اصلی صنعت موسیقی جهان، یعنی سونی میوزیک گروپ، یونیورسال میوزیک گروپ و وارنر میوزیک گروپ، در سال ۲۰۲۴ از سونو و یودیو شکایت کرده بودند. آنها این شرکتها را متهم کردند که بدون دریافت مجوز، هزاران قطعه موسیقی مشهور را برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی خود مورد استفاده قرار دادهاند و در نتیجه مرتکب نقض گسترده حقوق نشر شدهاند. در حال حاضر، سونی تنها شرکت بزرگ موسیقی است که هنوز با هیچیک از این دو شرکت هوش مصنوعی به توافق نرسیده است.
به گفته اتحادیه موسیقیدانان، توافقهای جدید دقیقاً همان اتفاقی را رقم زدهاند که شرکتهای موسیقی پیشتر نسبت به آن هشدار میدادند؛ یعنی استفاده از آثار هنرمندان برای آموزش مدلهایی که میتوانند موسیقیهای جدیدی بر پایه آثار موجود تولید کنند.
این اتحادیه همچنین ادعا میکند که یونیورسال و وارنر در ازای نقضهای گذشته حقوق نشر، مبالغ قابلتوجهی از شرکتهای هوش مصنوعی دریافت کردهاند، بخشهایی از آرشیو موسیقی خود را برای آموزش مدلها در اختیار آنها قرار دادهاند و در آینده نیز از این همکاریها درآمد مستمر خواهند داشت.
در متن شکایت آمده است: «شرکتهای موسیقی با وجود ادعای حمایت از هنرمندان، درآمد حاصل از توافقها و منافع آینده را با همان نوازندگان و هنرمندانی که آثارشان در توسعه این سامانهها مورد استفاده قرار گرفته، تقسیم نکردهاند.»
سخنگوی وارنر میوزیک گروپ در واکنش به این شکایت اعلام کرد که این شرکت در تلاش است با تعیین چارچوبهای مناسب، اکوسیستم سالمی برای استفاده از هوش مصنوعی در صنعت موسیقی ایجاد کند. او همچنین از اقدام اتحادیه در میانه مذاکرات جاری میان دو طرف ابراز ناامیدی کرد و گفت مذاکرات طبق برنامه ادامه خواهد یافت.
نماینده یونیورسال میوزیک گروپ نیز تأکید کرد که این شرکت در صف نخست دفاع از حقوق هنرمندان و ترانهسرایان در عصر هوش مصنوعی قرار دارد و از طریق قراردادهای صدور مجوز، تلاشهای قانونگذاری و پیگیریهای حقوقی از منافع آنها حمایت میکند. به گفته او، اختلافات موجود باید در چارچوب مذاکرات صنفی حلوفصل شود.
هوش مصنوعی اکنون به مهمترین و بحثبرانگیزترین موضوع صنعت موسیقی تبدیل شده است. شرکتهای موسیقی از یک سو به دنبال بهرهبرداری از فرصتهای تجاری این فناوری هستند و از سوی دیگر تلاش میکنند حقوق مالکیت فکری خود را حفظ کنند. با این حال، یکی از پرسشهای اساسی همچنان بیپاسخ مانده است: موسیقیدانان چگونه و چه میزان از درآمد حاصل از استفاده از آثارشان برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی سهم خواهند برد؟ اتحادیه موسیقیدانان میگوید پاسخ این سؤال تاکنون «هیچ» بوده است.
با وجود انتقادهای گسترده نسبت به سونو و یودیو به دلیل استفاده بدون مجوز از آثار موسیقایی و افزایش حجم موسیقیهای تولیدشده توسط هوش مصنوعی در سرویسهای پخش آنلاین، این شرکتها همچنان در حال رشد هستند و سرمایهگذاران بزرگی را جذب میکنند. سونو، شناختهشدهترین پلتفرم موسیقی هوش مصنوعی، بهتازگی اعلام کرده که در یک دور جدید جذب سرمایه، ۴۰۰ میلیون دلار تأمین مالی کرده و ارزش آن به ۵.۴ میلیارد دلار رسیده است.