همشهری آنلاین - گروه سیاسی: فواد ایزدی، تحلیلگر سیاست خارجی در گفتاری درباره شرایط مذاکره و جنگ میان ایران و آمریکا به همشهری آنلاین گفت:
دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا اعلام کرد فکر میکرد جنگ با ایران ۳ روزه تمام میشود در حالی که نشد و اکنون قانون اختیارات جنگ در آمریکا برای او یک مانع جدی برای ادامه جنگ است.
گاهی در تحلیلها نظامات حقوقی و قانونی را با آنچه در ایران میگذرد مقایسه میکنند. در ایران معمولا چنین است که قوانین بینالمللی جدی گرفته میشود و میگویند قوانین بینالمللی را میشود دور زد. در آمریکا برعکس است؛ غالبا و چهبسا کاملا به قوانین بینالمللی توجهی نمیشود اما قوانین داخلیشان را اجرا میکنند و اگر نخواهند اجرا کنند یک بهانه یا سازوکاری طراحی میکنند.
در جلسه پنجشنبه سنای آمریکا، سناتور تیم کین در مجادلهای به پیت هگست وزیر جنگ آمریکا گفت که روز جمعه مهلت ۶۰ روزه جنگ تمام میشود و قانون مشخص است: اگر ۶۰ روز از جنگ بگذرد، جنگ باید متوقف شود، مگر اینکه کنگره آن را تایید کند. و ترامپ تمکین کرد، چون در قانون آمده است که ۲ روز بعد از آغاز عملیات نظامی، رئیسجمهور باید به کنگره نامه بنویسد که یک عملیات نظامی را شروع کرده است. ترامپ این کار را کرد.
جمعه روز شصتم جنگ بود. پاسخ وزیر جنگ آمریکا این نبود که برای این منع قانونی «کاری» میکنیم بلکه گفت براساس برداشتی که ما از قانون داریم، چون الآن در آتشبس هستیم، روزشمار جنگ از روز آتشبس متوقف شده است. توجیه معاون حقوقی کاخ سفید نیز مقابل کنگره آمریکا همین نکته بوده است. در ایران معمولا به این موارد توجه نمیشود، یعنی عمق دانش ما از ساختار سیاسی آمریکا زیاد نیست و نتیجهاش این میشود که تفسیرهایی داده میشود و درست هم از آب درنمیآید.
روز جمعه از رئیس مجلس نمایندگان آمریکا که جمهوریخواه هم هست، پرسیدند این ۶۰ روز تمام شده است، گفت ما در حال مذاکره هستیم. هگست میگوید آتشبس است و رئیس مجلس نمایندگان آمریکا میگوید در حال مذاکره هستیم و آمریکا جایی را بمباران نمیکند. بنابراین ساختار سیاسی آمریکا باید در داخل توضیح دهد و توجیه بیاورد.
این ۶۰ روز مهم بود. اتفاقی که باید میافتاد این بود که طرف آمریکایی نباید چنین فرصتی پیدا نمیکرد. من نمیگویم ایران باید وارد جنگ میشد یا بمباران میکرد، اما روشهایی هست که طرف مقابل متوجه شود جنگ تمام نشده است. در آخرین رایگیری سنا ۵۰ نفر رای مخالف به محدود ساختن اختیارات دونالد ترامپ در ادامه جنگ با ایران دادند که ۴۹ نفر از آنها جمهوریخواه بودند و ۱ نفر دموکرات بود. حدود ۸۰ درصد دموکراتها با جنگ ایران مخالف هستند. نکته اینجاست که جمهوریخواهها نیز تحت فشار هستند و اقبالی به ادامه جنگ میان آنها نیز نیست. بخشی از افراد موافق جنگ تحت فشار افکار عمومی آمریکا گفتند اگر ۶۰ روز تمام شود، ممکن است رای دیگری دهیم.
با استفاده از قوانین بینالمللی نمیشود برای این جنگ کاری کرد، اما این فرصت وجود دارد که با استفاده از ساختارهای داخلی آمریکا و قوانین داخلی آنها، به نفع ایران اقدام کرد، بهشرط آنکه درست فهمیده و شناخته شود.
اینکه ما هر روز درباره مذاکرات صحبت کنیم، چه معنایی میدهد؟ یعنی حرف مایک جانسون رئیس مجلس نمایندگان آمریکا را تایید کردهایم که میگوید ما در حال مذاکره با ایران هستیم. حالتی در کشور هست که عدهای فکر میکنند ما هرچقدر بیشتر درباره مذاکره صحبت کنیم، مردم دنیا میگویند اینها چقدر آدمهای خوبی هستند و چقدر اهل صلح هستند. کمکم مردم دنیا دارند به ما شک میکنند که ترامپ هر بار میز مذاکره ما را بمباران میکند و ایران پای میز مذاکره میدود. این رفتار دارد از حالت طبیعی خارج میشود و باید اصلاح شود.
آمریکاییها به اهداف درازمدتشان نرسیدهاند و اگر بتوانند، برای خودشان وقت تنفس میگیرند که همین الآن هم گرفتهاند، بعد دوباره حمله میکنند. چرا؟ چون ترامپ تقریبا ۲ سال و ۱۰ ماه دیگر رئیسجمهور است و به اهدافش هم نرسیده است. ازاینرو، فرصت زیاد گذاشتن برای طرف مقابل، یعنی تجربه گذشته را تکرار کردن. خردادماه پارسال به کشور حمله شد، چند ماه بعد خودشان را تجهیز کردند و اسفند بار دیگر به ایران حمله کردند. الآن هم دوباره میخواهند همان کار را کنند، میخواهند خودشان را برای حمله بعد تجهیز کنند.
ایران دفعه قرار هزار و ۲۰۰ شهید غیرنظامی داد و این دفعه بیش از هزار و ۵۰۰ نفر و دفعه بعد ممکن است ۵ هزار یا ۱۰ هزار نفر شود. به همین علت گفته میشود این حالت جنگ، آتشبس و مذاکره و دوباره جنگ باید متوقف شود، یعنی هزینه حمله به ایران باید بهگونهای باشد که دفعه بعد که ترامپ در کاخ سفید گفت حمله سوم به ایران را انجام دهیم، او را از کاخ سفید بیرون کنند. ما الآن این حالت را نداریم؟ چرا نداریم؟ چون تعداد کشته نظامی طرف مقابل برایش قابل تحمل بوده است.
ایران در این جنگ روی فشار مردم آمریکا بر کاخ سفید هم میتواند حساب کند. انتخابات کنگره آمریکا آبانماه است. ترامپ پنجشنبه گفت که اگر ما در این جنگ به نتیجه برسیم، قیمتهای نفت مثل سنگ به پایین میافتد. به نظر میرسد آمریکاییها تا انتخابات بحث قیمت نفت و بنزین را کنترل میکنند. و این خوب نیست. ما داریم در ریلی حرکت میکنیم که بیشتر به نفع آمریکاست.
ما الآن چه باید بکنیم؟ پاسخ به این سوال کار ما نیست. کشور مسئول دارد. اما شرایط نه صلح و نه جنگ را چطور میشود مدیریت کرد؟ ما الآن در حالت آتشبس نیستیم چون آمریکا ما را محاصره کرده است و محاصره ذیل قوانین بینالملل اقدام جنگی است. این یک آتشبس یکطرفه است. آنها محاصره کردهاند و ما تماشا میکنیم و کار خاصی نمیکنیم.
سرباز آمریکا در منطقه غرب آسیا نباید احساس امنیت کند. ظرفیتهای قانونی داخل آمریکا باید شناخته شود و مورد استفاده قرار گیرد. ما نباید فرصت زیادی به طرف مقابل برای بازسازی خودش دهیم. این نکته درست است که درنهایت هر جنگی با مذاکره تمام میشود ولی اگر تشخیص ندهیم طرف مقابل چه زمانی به پایان واقعی جنگ فکر میکند و از جنگ خسته شده است، نتیجه میشود اسلامآباد! ۸۰ نفر به اسلامآباد تشریف میبرند و ۲۴ ساعت پس از اینکه برگشتند، آمریکا تنگه هرمز را محاصره میکند.
این وضعیت قطع در سطح صحیحی قرار ندارد. چرا؟ چون ما تشخیص ندادهایم چه زمانی باید به اسلامآباد برویم. هنوز هم ظاهرا تشخیص ندادهایم، چون هر وقت دعوت میکنند، دوباره پا میشویم و میرویم. اگر به این نکات دقت نشود، نباید شک کرد که حمله دیگری در راه خواهد بود.