علیرضا سلطانی: رهبران آفریقا در دو هفته گذشته میهمان دو قدرت اقتصادی جهان یعنی چین و اروپا بودند.

این گردهمایی‌ها جدای از اهداف بازیگران و مسائل حاشیه ای آن حکایت از بروز  تحولاتی دراقتصاد جهانی و تغییر ابزارها و روشها در مناسبات سیاسی و اقتصادی دارد. ظهور قدرتهای جدید اقتصادی  و بهره‌گیری از روشها و ابزارهای نرم در تعیین رفتار بازیگران سیاسی و اقتصادی از جمله این تغییر و تحولات به شمار می آید که البته همچنان ادامه دارد . برای درک بهتر این شرایط موضوع را از نقطه نظر سه بازیگر بررسی می کنیم .
 -1 چین در اقدامی بی سابقه و در عین حال جالب توجه رهبران و نمایندگان اقتصادی 40 کشور آفریقایی را گرد هم آورد تا ثابت کند قواعد بازی در اقتصاد جهانی نظیر رقابت و آینده‌نگری برای بقا در محیط‌های متغیر و پیچیده را به خوبی فراگرفته و آماده ورود به صحنه های سخت تر و رقابتی تر اقتصادی و تجاری است . این آمادگی در شکل وجود اراده ای قوی برای پرداخت هزینه های تبدیل شدن به یک قدرت اقتصادی و همچنین رسیدن به مرحله ای از رشد که قادر به صدور سرمایه و تکنولوژی به دیگر کشورها به ویژه کشورهای در حال رشد آفریقایی و بازاریابی است می‌باشد . علاوه بر این امروزه چین به درجه ای از قدرت رسیده که هرگونه تصمیم و اقدام آن به شدت از سوی قدرتهای سنتی اقتصادی نظارت می شود ودربردارنده  واکنشهایی است  و این برای چینی ها که زمانی سودای مبارزه طلبی و قدرت نمایی در سطح بین‌المللی داشتند( البته به شیوه و هدفی متفاوت) بسیار ارزشمند است .
-2 اروپا  بلافاصله پس از ابتکار عمل چین ، اقدام به دعوت از برخی از رهبران آفریقایی کرد. این اقدام اروپا از وجوه مختلف قابل بررسی است اما آنچه در این میان مهم است تلاش اروپای واحد برای تقویت و ارتقای جایگاه اقتصادی و به تبع آن سیاسی در ساختار جدید قدرت و رقابت بین‌المللی است . این سیاست در اشکال مختلفی در حال پیگیری است که در این زمینه تغییر و احیای روابط با کشورها و مناطق جغرافیایی مختلف در حوزه های اقتصادی قابل توجه است . اروپا در سالهای اخیر با برخی از کشورها به صورت یکجانبه و چندجانبه اقدام به انعقاد قراردادها و موافقتنامه های اقتصادی و تجارت آزاد کرده است . نکته جالب اینکه اکثر این کشورها قبلا مستعمره کشورهای اروپایی بودند . به نظر می رسد در شرایطی که رقابت برای بهره گیری از فرصتهای اقتصادی به ویژه از سوی رقبای جدید بالا گرفته است از یک سو و ایجاد فرصتهای جدید رشد در داخل اروپا از سوی دیگر ، رهبران اروپا وادار به تحرک برای همگامی با تحرکات رقبا شده اند .
3 - اما نکته جالب تر در این رابطه تمرکز قدرتهای اقتصادی بر آفریقاست . در مقایسه با مناطق جغرافیایی مختلف ، آفریقا کمترین تحرک را برای رشد اقتصادی در سالهای اخیر داشته است اما این به معنای نقش کمرنگ این منطقه در معادلات اقتصادی آینده  نیست . آفریقا هدف بعدی نظام سرمایه داری است . اگر رشد و توسعه اقتصاد جهانی در دهه‌های ابتدایی قرن بیست و یکم بر آسیا متمرکز است این وضعیت را در آینده برای آفریقا باید تصور کرد و چه‌بسا آفریقا سریع‌تر و آسان تر این نقش را بر عهده بگیرد.  بنابراین پیش‌بینی برای بهره‌گیری از فرصتهای اقتصادی این قاره و نهادینه کردن روابط اقتصادی با کشورهای منطقه از اولویتهای قدرتهای اقتصادی است.
کد خبر 9113

برچسب‌ها

دیدگاه خوانندگان

آخرین خبرهای بازار