آرش نورآقايي
از تهران كه به سمت قم مي رويد، وسط راه كافي است به بيابان نگاه كنيد تا سطح يكدست سفيدي را ببينيد. يك درياچة نمك. چاله اي باقي مانده از گذشتة دور كه آن را درياچه كاشان، درياچه آران و درياچه نمك قم ناميده اند. درياچه اي به عرض و طول 30 و 80 كيلومتر كه رودهايي مثل جاجرود، كرج، قهرود و حبله رود به آن مي ريزد. در اين مسير به جز درياچه نمك، روستايي هست كه شايد نام آن را زياد شنيده ايد: علي آباد. اين روستا قدمتي چند هزار ساله دارد و تا سال ها پيش پل ارتباطي ميان شهرها و آبادي هاي كوير و جنوب آن بوده و اغلب كاروان ها در طول سفر از اين منطقه عبور مي كرده اند.
با تشكر از: امير توكلي
مادها اولين قومي بودند كه به موقعيت جغرافيايي ويژة علي آباد پي بردند و عبادتگاهي در اين منطقه بنا كردند.
روستاي علي آباد در آخرين منطقة شمال غرب كويرهاي مركزي ايران و ارتفاعات كوهستاني واقع شده.
در نزديكي قم، يك درياچة ديگر به نام حوض سلطان يا درياچة شاهي در شرق اتوبان تهران ـ قم هست. اين درياچه آخرين و غربي ترين گودالي است كه آب هاي رودخانه هاي جاجرود و قمرود به آن هدايت مي شوند. آثار لبه هاي درياچة قديمي در ارتفاع 6 تا 7 متر بالاتر از سطح كنوني آن ديده شده است كه نشان دهندة وجود آب تا اين ارتفاع بوده است. لايه هاي نمك به صورت منقطع حتي تا عمق 46 متري زمين هم ديده شده.
گياهي با ميوه اي شور
آب تبخير شده و نمك بر روي اين گونة گياهي باقي مانده
برف كوير
آدم فكر مي كند كه برف باريده است. فقط فرقش اين است كه با اين ها اگر يك آدمك درست كني، اسمش را بايد بگذاري آدم نمكي!
كوهي و كويري
اين دماوند عجب قلّه اي است. حتي از كوير هم ديده مي شود. اين جا غرب اتوبان تهران ـ قم و در نزديكي بناي عبادتگاه ساري بلاغ است
نمك هاي آهنين
لايه هاي نمك وقتي خشك مي شوند، آن قدر مقاوم و محكم هستند كه مي توانند وزن يك خودرو را تحمل كنند
نشانه اي مي بينم
اين يك كاروانسراي سنگي و يادگار دوران سلجوقيان است. از سنگ ساخته شده و در شرق روستاي علي آباد قرار دارد. اين كاروانسرا هفت بارو دارد
سمت چپ تصوير: اين ميل سنگي، عضو مكمل كاروانسراست. كاروانسرا در پشت كوه قرار دارد كه آن را از ديد كاروان هايي كه از دشت عبور مي كردند، پنهان مي كرد. اما ميل سنگي مثل يك فانوس دريايي، كاروان ها را به محل كاروانسرا هدايت مي كرده
كاروانسرايي براي تمام فصول
هنوز گروهي از مردم در اين جا زندگي مي كنند. در كنار جادة قديم تهران ـ قم كاروانسراي علي آباد قرار دارد كه مربوط به دوران قاجار است و چهار بارو دارد
عبادتگاه كويري
اين جا عبادتگاه ساري بلاغ است. اگر خوب دقت كنيد، مي بينيد كه بخش شرقي اين بنا از سنگ هاي آتشفشاني و نيمة غربي آن از خشت درست شده. اين بنا شبيه معبد نوشيجان است.
آب در كوير
فكرش را بكنيد! زماني نه چندان دور، آدم هايي بودند كه از همين گذرگاه ها عبور مي كردند و آب نوشيدني سفرشان را از همين نهرها به دست مي آوردند.
در كوه هاي اطراف علي آباد، برخلاف تصور، نهرهايي وجود دارد كه با شستن سنگ ها، منظره هاي زيبايي را به وجود آورده اند