مهدي اميرپور
خوشبخت كسي است كه يك استخر آب داشته باشد. اين جمله حكيمانه را حتما يك آدم عاقلي در طول تاريخ گفته؛ شايد فيلسوفي، كه داشته مي پريده تو نهري، يا عارفي كه تا گردن در آب فرو رفته بوده.
فكرش را بكنيد، چقدر وسوسه انگيز است كه در عرض يك چشم به هم زدن، خيس عرق از اتمسفر خشك 45 درجه اي، بپريد توي يك منطقه خوش آب و هوا. شيرجه تو استخر، مگر همين نيست؟ پس چرا معطليد؟ پيدا كردن جايي كه آب تني در آن مجاز و رايگان است، از كشف يك خيابان خلوت براي گل كوچك راحت تر است.

بي خودي باركشي نكنيد و ساك بزرگ مسافرتي با خودتان نبريد. چيزهاي زيادي در استخر لازم نمي شود. بعضي ها از تخمه آفتابگردان گرفته تا واكمن و قمقمه مي برند، ولي نمي ارزد. سبك رفتن اش بهتر است.
يك شامپوي كوچك خوب همراه داشته باشيد، ضرر نمي كنيد. در استخرها يا شامپو پيدا نمي شود يا شامپوهايي پيدا مي شود كه با مصرف آن و ريزش موها در  آينده نزديك، هيچ احتياجي به شامپو پيدا نمي كنيد.
بردن صابون كاملا عاقلانه است؛ البته اين مساله حل نشده كه چرا بعضي ها با خودشان ليف مي آورند. البته فاجعه به ليف ختم نمي شود. كيسه و سنگ پا هم در ساك وسواسي  ترها ديده مي شود.
اگر نمي خواهيد آب به سينوس هاي عزيزتان نفوذ كند، يك دماغ گير همراه ببريد. خريدن اش هزينه زيادي برايتان نمي تراشد.
گوش بند هم همراه داشته باشيد. ارتباط صوتي شما با دنياي بيرون قطع مي شود، ولي حداقل خيال تان راحت است كه بعد از شنا به راحتي مي شنويد.
پيش از شيرجه زدن بايد دوش بگيريد. هرچند لرزيدن زير دوش آب سرد، چندان دلپذير نيست، ولي بايد جنبه مثبت اش را هم ديد. دوش آب سرد، دماي بدن را پايين مي آورد؛ با اين حساب، آب استخر در ثانيه هاي ابتدايي شنا، گرم تر احساس مي شود.
توي استخر، آدم زياد آب مي خورد و براي رفع اين آب ها، بدن از راه هميشگي وارد عمل مي شود. اگر وسط استخر اين حس به شما دست داد، لطف كنيد چند قدم تا دستشويي برويد.
حوضي كه مايع سفيدرنگ دارد و در مسير ورود به استخر گذاشته اند، براي ضدعفوني شدن كف پايتان است، نه براي ثبت ركورد پرش جفت پاي شما در هنگام پريدن از روي آن.
اگر چشم تان هنگام شنا قرمز مي شود، راحت ترين راه، بستن آن زير آب است. اگر فايده اي نداشت، عينك شنا را امتحان كنيد. باز هم اگر نشد، اشك مصنوعي توي چشم تان بچكانيد. دست آخر، دكتر را پيشنهاد مي كنيم. تجويز پزشك از دو حالت خارج نيست؛ يا مي گويد قرمزي چشم را تحمل كنيد، يا قيد رفتن به استخر را بزنيد.
از آب كه بيرون آمديد، دوش گرفتن را فراموش نكنيد. يك شامپويي هم به موهايتان بزنيد تا كلرامين محلول در آب استخر از روي سرتان شسته شود. اگر اين كار را نكنيد، موهايتان خشك و شكسته مي شود.

قدمت شنا به سال هاي خيلي دور مي رسد. آن چه از متون هيروگليف باقي مانده، ثابت مي كند شنا يكي از مهم ترين تمرينات در ارتش هاي روم و يونان بوده.
اولين استخر شنا، قرن اول پيش از ميلاد ساخته شده. گي يس مي سي نس اولين استخر آب گرم را براي مردم يونان ساخت. البته در آن سال ها كسي سراغ شنا نرفت. ترس از سرايت عفونت و بيماري هاي مسري، فكر شيرجه زدن در آن استخر را از سر مردم يونان بيرون مي كرد.
در قرن هفده ميلادي، پزشكان بريتانيايي به بيماران خود شنا در آب ساحل را تجويز كردند. با اين اتفاق، آب تني بعد درماني هم پيدا كرد.
نخستين سازمان شنا، در سال 1837 تاسيس شد. در آن سال، لندن 6 استخر سرپوشيده داشت كه مجهز به تخته شيرجه هم بودند.
در سال 1846 اولين مسابقه شنا به مسافت 440 يارد در استراليا انجام شد. اين مسابقه پس از آن، هر سال برگزار مي شد.
باشگاه شناي متروپوليس در سال 1896 در لندن تاسيس شد. اين باشگاه حالا به انجمن شناگران آماتور تغيير نام داده.
در شرق دور هم شنا چهارصد سال عمر دارد. در قرن هفده ميلادي به دستور رسمي حكومت، شنا به صورت اجباري در مدرسه هاي ژاپن درس داده مي شد.

خانم ها استعداد بيشتري در شناور شدن دارند. وزن مخصوص عضلات خانم ها از آقايان كمتر است و اين به شناور شدن آن ها كمك مي كند. در يك تحقيق دانشگاهي، هيچ كدام از 291 نفر آقايي كه روي سطح آب ول شدند، نتوانستند شناور بمانند؛ اما در ميان خانم ها از هر 6 نفر يكي روي آب ماند.
وقتي شناگر به صورت افقي روي سطح آب قرار مي گيرد، در اين وضعيت، دو نيرو موجود است: يكي نيروي وزن شناگر و ديگري نيروي غوطه وري يا همان اصل ارشميدس. براي شناور شدن روي سطح آب، وزن بايد كمتر يا مساوي با نيروي غوطه وري باشد.
برخلاف باقي ورزش ها كه در آن ها، جواني، موفقيت ورزشكار را تضمين مي كند در شنا هرچه پيرتر باشيد استعداد شما براي شنا بيشتر مي شود. در سن بالا به خاطر بالا رفتن ميزان چربي، بدن راحت تر روي آب مي ايستد.
اگر دنبال اين هستيد كه شناي حرفه اي را شروع كنيد، قبل از هر كاري بايد ببينيد فيزيك بدن تان به اين رشته مي خورد يا نه. اگر طول كف دست شما كوتاه است شنا را بي خيال شويد يا دست كم سراغ شناي كرال نرويد. عرض مچ  پاي شما هم تاثيرگذار است. هرچه كمتر باشد شما ركورد بهتري را از خودتان به جا مي گذاريد. طول اندام فوقاني بدن هم مي تواند سرعت شما را در شناي كرال بالا ببرد. هر چه بلندتر باشيد سريع تر شنا مي كنيد.
در يك نظرسنجي بين دانشجويان، شنا به عنوان محبوب ترين رشته انتخاب شد. نيمي از دانشجويان دوست دارند شنا كنند. پس از آن، واليبال، بسكتبال، فوتبال، بدمينتون، تنيس، پينگ پنگ، كوهنوردي، شطرنج، تكواندو، بدنسازي، دو و ميداني، كشتي، تيراندازي و كاراته قرار دارند. پس با اين حساب، شنا ورزش دانشگاهي ايران به حساب مي آيد.
سال 83 آموزش و پرورش كرمانشاه، آموزش شنا را براي دانش آموزان اين شهر اجباري كرد. البته دانش آموزان مي توانستند ژيمناستيك يا دو و ميداني را هم انتخاب كنند. به هر حال، آن ها براي شركت در امتحان نهايي سال پنجم ابتدايي به گواهي گذراندن يكي از اين سه رشته احتياج دارند.
شناگر يانگ تسه
مائو، رهبر چين در سال هاي جواني خيلي به شنا علاقه داشت. او در رودخانه يانگ تسه شنا مي كرد و حتي پس از رسيدن به قدرت هم دست از شنا برنداشت. او در تمام مدارس كشور چين، دانش آموزان را به آب تني ترغيب مي كرد و حتي در سال 1955 يك جشنواره آب تني را در رودخانه با حضور 50هزار نفر ترتيب داد.

آمار سازمان پزشكي قانوني ايران بدون هيچ حرف اضافي، خيلي چيزها را روشن مي كند: در سال 1380، 1251 نفر قرباني غرق شدگي داشتيم. در سال 1381 آمار غرق شدگان به 1200 رسيده و غرق شدگان سال 1382، 1515 نفر بودند.
زنان كمتر از مردان غرق مي شوند. در سال 82، تنها 235 نفر در درياي خزر غرق شدند و در عوض 1280 مرد در دريا دست و پا زده اند. اين اختلاف هيچ ارتباطي به تبحر زنان در شنا ندارد. به دلايل عرفي و مذهبي در ايران، زنان كمتر در دريا شنا مي كنند و وقتي هم به دريا مي روند ريسك كمتري مي كنند.
امسال آمار، عجيب تر از هر سال بوده است. در فاصله 17 تا 20 تير 84، 32 نفر در آب هاي درياي خزر غرق شدند. اين آمار با تعداد كشته شدگان دو ماه آخر بهار امسال قابل مقايسه نيست. در 60 روز پاياني بهار، 20 نفر غرق شدند، ولي در تعطيلات سه روزه تابستاني، 32 نفر مستقيم از تعطيلات به استراحت دائمي رفتند.
مردم همه جاي دنيا غرق مي شوند و ما در اين ويژگي هم منحصر به فرد نيستيم. در تركيه ساليانه هزار نفر به خاطر شنا كردن در سدها و رودخانه ها جان خود را از دست مي دهند. در فرانسه هر سال، بيش از هزار شناگر غرق مي شوند. يك آمار رسمي، تعداد غرق شدگان ساليانه دنيا را در حد 140 هزار نفر تخمين مي زند.
شمال ايران 740 كيلومتر ساحل دارد، اما فقط 15 كيلومتر از آن به طرح سالم سازي دريا اختصاص دارد. اين سهم چيزي كمتر از دو درصد ساحل درياي خزر است.
خطرناك ترين شهر شمالي، نور است. از ابتداي سال 84 تا آخر تيرماه، نزديك به 35 نفر در سواحل اين شهر غرق شدند. پس اگر مي خواهيد شنا كنيد حداقل نور را انتخاب نكنيد.
رودخانه كرج هم چندان بي خطر نيست. در فاصله چهار ماه ابتدايي امسال، 30 نفر در آن جا غرق شدند. جاده چالوس 50 نقطه حادثه خيز دارد كه هيچ كدام از آن ها داراي علائم هشداردهنده نيستند.

لخت مي شويد، دوش مي گيريد، شنا مي كنيد، دوش مي گيريد، لباس مي پوشيد و باز هم لخت مي شويد. هر كسي كه بخواهد در يك استخر آبرومندانه شنا كند كه احتمال ابتلا به وبا در آن پايين تر از پنجاه درصد باشد و رنگ آب آن به زردي نزند، بايد تك تك اين كارها را انجام دهد. همه در استخر دوبار لخت مي شوند؛ يك مرتبه وقتي كه مي خواهند توي آب شيرجه بزنند و يك بار وقتي جلوي صندوق استخر مي ايستند تا پول چند ساعت آب تني را به كسي كه پشت دخل نشسته بدهند. متاسفانه در اين مرحله آن قدر آدم را لخت مي كنند كه ديگر هيچ انگيزه اي براي آب تني دوباره در ما به وجود نمي آورد. قيمت بالاي بليت استخرها يك سد بزرگ در راه رسيدن به اين لذت بزرگ است. البته كساني هم هستند كه براي آب تني، احتياجي به دست توي جيــب كردن نــدارند. بچه  پول دارهايي كه استخرهاي خانگي شان تا اتاق خواب فقط چند قدم فاصله دارد. حتي به اين هم احتياج ندارند كه براي آب تني، خودشان را در مخمصه بيندازند. ولي اين استخرها بيشتر اوقات خالي اند. فقط شايد چند ساعت در روز كسي را ببيني كه به بهانه آب تني، روي تخت كنار استخر لم داده تا پوست بدنش تيره و برنزه شود.
براي همين هاست كه در ايران كم شنا مي كنيم. اگر كسي هم شنا مي كند، در آب هاي آزاد دست به اين كار مي زند كه مسلما خطر مرگ در آن به صددرصد ميل مي كند.
براي همين است كه تابستان به تابستان، دست كم هزار نفر توي آب هاي درياي خزر دست و پا مي زنند و دست آخر كسي به دادشان نمي رسد. البته اگر فرصتي پيش مي آمد كه هر كسي در زندگي اش فرصت شنا پيدا مي كرد، شايد اين قدر آمار غريق نداشتيم. الان در ژاپن شنا جزو درس هاي اجباري دانش آموزان در دبستان است.
پس با اين حساب بايد مطمئن باشيم كه وقتي يك بچه ژاپني لب دريا مي رود، با مغز توي ماسه ها شيرجه نمي زند. اين جا فقط در دانشگاه، آن هم در تربيت بدني،۲ براي ملت واحد شنا مي گذارند كه البته با ظرفيت 20 نفر، دويست متقاضي دارد. شايد اگر كمي قيمت استخرها پايين تر بود و كمي به اين كه دانش آموزان دبستاني شنا ياد بگيرند بها داده مي شد، الان اين اخبار را نمي شنيديم. در تابستان روزانه 5 نفر در درياي خزر غرق مي شوند.