Hamshahri Newspaper

علي قنواتي
حبيبه جعفريان با يك بغل كتاب وارد مي شود: الان وقت داريد؟ بايد بنشينيم و ببينيم براي صفحات روزها ي اين شماره چه كار بهتري مي شود كرد. بيست و ششمين سالگرد پيروزي انقلاب در راه است و داريم به اين فكر مي كنيم كه بعد از ربع قرن، درباره خاطره اي كه هر سال تجديد و باشكوه تمام از آن تجليل مي شود، چه حرف تازه اي مي توان گفت؟
پاسخ اين سوال سريع تر از آن چه تصور مي كرديم پيدا شد: دانسته هاي من و جواد رسولي و حبيبه جعفريان و كتاب هايش را روي هم گذاشتيم و ديديم باز هم نمي دانيم در آن روزها دقيقا چه اتفاقي افتاده است! پس كار ما پيدا شد: مي شود يك بار نشست و ماجرا را به دقت تعريف كرد.
شما مي دانيد شورش هاي خياباني 21 بهمن، چگونه به پيروزي انقلاب در 22 بهمن انجاميد؟ اصلا مي دانستيد اوج اين شورش ها در بعدازظهر 21 بهمن بوده است؟ مي دانيد شورش از كجا شروع شد و چگونه در شهر دامن گسترد؟ اصلا چرا اين اتفاق در 21 بهمن افتاد نه چند روز زودتر يا ديرتر؟ از دوازدهم بهمن كه امام آمد، چه اتفاقاتي افتاد كه بالاخره كار به آن جا ختم شد؟ همان روز دوازدهم، دقيقا چه اتفاقي افتاد؟ مي دانستيد امام بيش از 6 ساعت از ديد كميته استقبال گم شده بود و حتي احتمال ربوده شدن توسط ساواك براي كميته منتفي نبوده است؟ حالا در اين مدت امام كجا بوده و دقيقا چه مي كرده است؟ اصلا جواب اين سوال ها را از كجا مي شود پيدا كرد؟
واقعيت اين است كه در اين سال ها اسناد مكتوب و خاطرات شفاهي بسياري درباره روزهاي پيروزي انقلاب منتشر شده است. اما در ميان اين همه تلاش جاي يك روايت ساده و خطي از ماجراي آن روزها خالي است: يك روايت سرراست كه بگويد دقيقا چه حوادثي در كجاي شهر رخ داد و بالاخره آن اتفاق نهايي كه واژه پيروزي را در تاريخ حك كرد چه بود؟
كاري كه به همت حبيبه جعفريان و با كمك روش هاي اينفوگرافيك محمد فداي حسين در صفحات 50 تا 53 اين شماره انجام شده است، تا جايي كه من مي دانم، اولين تلاش از اين دست است و به همين دليل، اگر لغزشي در گوشه اي از آن رخ داده باشد دور از انتظار نيست. اگر راهنمايي هدايت الله بهبودي نبود شايد اين كار تا همين حد نيز ممكن نمي شد، به ويژه براي درك آن چه در روز 21 بهمن در خيابان هاي شهر رخ داده، كه مشكل ترين بخش كار بود. وقتي شروع كرديم، مجموعه اي از خاطرات پراكنده از ديد كساني داشتيم كه هريك در گوشه اي از شهر تفنگ برداشته يا كوكتل مولوتوف پرتاب مي كرده اند، و در انتها، تصوير دقيق شهر آشوب زده كه براي اولين بار با كمك فلش ها و تصاوير جان مي گيرد. در جمع آوري اين اطلاعات پاورقي هاي كتاب روز دوازدهم از انتشارات سازمان مدارك انقلاب اسلامي، تاريخ شفاهي گروه هاي مبارز 7 گانه مسلمان از انتشارات مركز اسناد انقلاب اسلامي، گام به گام با انقلاب از انتشارات دفتر ادبيات انقلاب اسلامي، روزشمار انقلاب از انتشارات سروش، خاطرات هادي غفاري و خاطرات اكبر براتي از انتشارات دفتر ادبيات انقلاب اسلامي و حماسه بهمن از انتشارات موسسه تنظيم و نشر آثار امام كمك بسيار بزرگي بود، اما براي اين كه بدانيد حبيبه جعفريان تا تكميل اين تصوير چه مرارتي كشيده است يك پيشنهاد مي كنم: برويد پيدا كنيد كلانتري 21 يا 10 يا 17 يا پيش از پيروزي انقلاب كجاي تهران بوده است!
مي خواهيد تاثير اين كار را امتحان كنيد؟ به دور و برتان نگاهي بيندازيد: در همان نگاه اول حتما يكي را كه آن روزها در خيابان ها بوده است پيدا مي كنيد. حالا اين صفحات را به او نشان بدهيد. فقط اگر اهل نگه داشتن خاطراتيد ضبط صوت فراموش نشود. يكي دو تا كاست زاپاس هم داشته باشيد، لازم مي شود.
لطفا نظر بدهيد
Hamshahri.org؛Qanavati