همشهری آنلاین: اولریش مارزلف، مردم پژوه نامدار آلمانی در ساعت 17 شنبه 24 شهریور در نشر ثالث حاضر می‌شود تا از کتاب «توپوزقلی میرزا» الول ساتن رونمایی کند.

محمدعلی جعفریه مدیر نشر ثالث ضمن اعلام این خبر به همشهری آنلاین گفت: در نشست رونمایی این کتاب که با گردآوری پروفسور الول ساتن، به‌کوشش احمد وکیلیان و زیر نظرپروفسور اولریش مارزولف منتشر شده است، علی بلوکباشی، مهران افشاری، هاشم سلیمی، علی دهباشی، محمد جعفری قنواتی، شین تاکه‌هارا و همایونی حضور خواهند داشت.

به گزارش همشهری آنلاین الول ساتن پژوهشگر و ایران‌شناسی انگلیسی بود که در سال 1912 در شهر ادینبورگ به دنیا آمد و به دلیل فعالیت‌های پژوهشگرانه‌اش در باره فرهنگ ایران در سال 1952 به مقام استادی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ادینیورگ رسید و در سال 1976 صاحب کرسی پژوهش‌های ایرانی از طرف دانشگاه مزبور شد.

او سرانجام در سال 1980 ریاست بخش پژوهش‌های جهان اسلا‌م و خاورمیانه را برعهده گرفت و دو سال بعد بازنشسته شد. الول ساتن پژوهشگری با دانش و بسیاری مطلع از حوزه‌های تحقیق خود بود. وی زبان‌های فارسی و عربی را بسیار دقیق خوانده و به لهجه‌های مختلف هم وارد بود. علا‌قه اصلی او اما به زبان فارسی بود و کتابی هم درباره نفت ایران منتشر کرد. ابتدا به ادبیات کلا‌سیک فارسی روی آورد و کتاب «وزن شعر فارسی» را در سال 1976 منتشر نمود. سپس راهنمای کتاب‌شناسی ایران زیر نظر وی انتشار یافت.

الول ساتن توجه و علا‌قه‌ای ویژه به فرهنگ مردم، خاصه قصه‌های ایرانی داشت و مقاله‌های گوناگونی در این زمینه نگاشت؛ از جمله، بانوی نگون‌بخت در قصه‌های ایرانی، خانواده در قصه‌های ایرانی، تاثیر قصه‌ها بر ادبیات معاصر ایران و کچل و کوسه در قصه‌های ایرانی.

 کار مهم الول ساتن، گردآوری قصه‌های «مشدی گلین خانم» بود که بخشی از آن را به انگلیسی هم ترجمه کرد. این کتاب سال‌ها قبل از سوی نشر مرکز به بازار کتاب عرضه شده بود.

 ساتن حوزه فرهنگی ایران را بسیار خوب می‌شناخت و سفرهای بسیار به ایران و افغانستان و تاجیکستان و سایر کشورهای آسیای میانه کرده بود. کتاب «توپوز قلی‌میرزا» که از سوی نشر ثالث اخیرا منتشر شده و به زودی روانه بازار خواهد شد، بخشی از پژوهش‌های مردم‌شناسانه و فولکلوریک پروفسور الول ساتن است که با تلا‌ش اولریش مارزلف پروفسور ایران‌شناس آلمانی اینک منتشر می‌شود. ‌

 مارزلف نیز درباره قصص عامیانه ایران تخصصی حیرت‌انگیز دارد. وی کتاب رساله دکتری خود را با عنوان «طبقه‌بندی قصه‌های ایرانی» نگاشت و سپس کتاب‌ها و تحقیقات منتشر نشده ساتن را منتشر کرد. مارزلف در سال‌های ابتدایی دهه 80 نیز کتابی درباره داستانهای پریان در نسخه های خطی انتشار داد که نام وی را در این زمینه بر سر زبان‌ها انداخت . کتاب طبقه بندی قصص عامیانه ایران وی با ترجمه کیکاوس جهانداری از سوی انتشارات سروش به بازار کتاب عرضه شد و اکنون تقریبا نایاب است.

کتاب توپوزقلی میرزا، قصه‌های عامیانه مربوط به منطقه وفس اراک است که با زبان و گویشی بسیار قدیمی ضبط شده و سیاق لهجه آن با اعراب‌گذاری کلمات تا حدودی حفظ ‌شده است و از این نظر کاری منحصر‌به‌فرد و بسیار باارزش محسوب می‌شود.

 مارزلف با همراهی دکتر احمد وکیلیان (از شاگردان مرحوم انجوی شیرازی) و همسر ایشان خانم زهرا زنگنه نوارهای ضبط شده را با وسواس پیاده کرده و حتی از جزئیات و توصیف مسائل جانبی نیز صرف‌نظر نکردند تا متنی دقیق و اصیل به دست آید؛ چرا که معتقد بودند  در سال‌های آینده اثری از این لهجه و لهجه‌های پرشمار در مرکز و غرب و شرق و شمال و جنوب ایران بر جای نباشد، اما کار این گروه که بنیانگذار آن شادروان پروفسور الول ساتن بود، بخشی از گویش، فرهنگ عامه و ادبیات فولکلور روستای وفسن و لهجه وفسی را ماندگار ساخته و منبعی ارجمند برای پژوهش‌های مردم‌شناختی یادگار نهاده است. در این کتاب 64 قصه گرد‌آمده و تدوین شده  که اولین آن «جان تیغ و چل گیس» و آخرینش «یه مش نیم مش» است.

کد خبر 31404