همشهری‌آنلاین: ترجمه کتاب قدرت ارتباطات آخرین اثر متفکر برجسته معاصر مانوئل کاستلز به زبان فارسی منتشر شد.

کتاب قدرت ارتباطات مانوئل کاستلز؛

این کتاب که در سال ۲۰۰۹ از سوی انتشارات دانشگاه آکسفورد منتشر شده بود، توسط حسین بصیریان جهرمی ترجمه و به همت پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات عرضه شده است.

کاستلز، پیش از این در ایران با ترجمه کتاب سه جلدی (سه‌گانه) او با عنوان عصر اطلاعات: اقتصاد، جامعه، و فرهنگ، که در سال ۱۳۸۰ به همت انتشارات طرح نو منتشر شد بر سر زبان‌ها افتاد. پس از آن مسافرت کاستلز به ایران، زمینه‌ساز شناخت مستقیم و گفتگوی رو در روی استادان و دانشجویان رشته‌های علوم انسانی و به ویژه علوم ارتباطات با این متفکر اسپانیایی‌الاصل گردید؛
با این حال مترجم قدرت ارتباطات معتقد است که اندیشه‌های مطرح شده در کتاب اخیر او، بیش از گذشته می‌تواند راهگشای درک صحیح علاقه‌مندان علوم اجتماعی به وضعیت چندگانه جهان در عصر رسانه‌های دیجیتال و جهان وطن‌گرایی مدنظر کاستلز باشد.

کتاب قدرت ارتباطات مشتمل بر پنج فصل است:

۱) قدرت در جامعه‌ شبکه‌ای
۲) ارتباطات در عصر دیجیتال
۳) شبکه‌های ذهن و قدرت
۴) برنامه‌ریزی شبکه‌های ارتباطات: سیاست‌های‌ رسانه‌ای، سیاست‌های‌ رسواسازی و بحران دموکراسی
۵) برنامه‌ریزی مجدد شبکه‌های ارتباطات: جنبش‌های اجتماعی، سیاست‌های نافرمانی و حوزه‌ عمومی جدید؛

بصیریان از ابتدا با علم به این موضوع که کتاب حاضر به قدری از مفاهیم تخصصی و جدید برخوردار است، که بدون تحشیه‌نویسی منسجم و تسلط بر معانی موجود در آن، نمی‌توان صرفاً به ترجمه‌ای واژگان بسنده کرد، برای انجام این مهم -در مدت نزدیک به یک‌سال- ترجمه و تحشیه را به طور همزمان به انجام رسانده است.

کاستلز در این کتاب جدید بر نقش شبکه‌های ارتباطی در قدرت سازی در جامعه و مخصوصا سیاست‌های رسانه‌ای که معطوف به قدرت سیاسی می‌شوند تأکید می‌کند. وی از ادغام هفت شرکت برتر رسانه‌ای در جهان، با ابرقدرت‌های صنایع رایانه‌ای معروف همچون گوگل، مایکروسافت، فیس‌بوک، یاهو و اپل یاد می‌کند و با نگاهی به ترکیب هسته رسانه‌ای جهانی، بخش مهمی از قدرت ارتباطات را که معطوف به آینده است تحلیل و روند پژوهشی کرده است.

وی در ادامه چهار شکل قدرت در شبکه‌ها را نیز از یکدیگر تمیز داده است که عبارتند از: قدرت شبکه‌بندی ، قدرت شبکه، قدرت شبکه‌ای و قدرت شبکه‌سازی؛ این عناوین آنچنان پیچیده، دقیق و در عین حال استراتژیک هستند، که درک و تفسیر درست این مفاهیم در ترجمه به زبان فارسی، می‌تواند ذهن خواننده را با برنامه‌ریزی و توزیع قدرت در هر ژانر شبکه‌ای آشنا سازد.

از نکات قابل توجه دیگر که در این کتاب مطرح شده، مفهومی تازه در برقراری ارتباط است که کاستلز، به لحاظ تکامل تاریخی، آن را ارتباط جمعی خودانگیز می‌نامد. او به این دلیل آن را ارتباط جمعی می‌داند که به طور بالقوه می‌تواند به مخاطب جهانی دست یابد و همزمان آن را خودانگیز بر می‌شمارد، چراکه به لحاظ تولید پیام، خود-تولید، از نگاه دریافت‌کنندگانِ بالقوه‌‌اش، خودگردان، و در مقام بازیابی محتوا یا پیام‌های خاص بر بستر شبکه‌های ارتباطی الکترونیک، خودگزین تلقی می‌گردد.

به این اعتبار، هر سه نوع ارتباطات (میان فردی، جمعی و خودانگیز)، هم‌زیست، میان‌کنش، و مکمل همدیگر هستند، تا اینکه جایگزینی برای هم، محسوب شوند. کاستلز بارها در این کتاب، مفهوم «ارتباط جمعی خودانگیز» یا (Mass Self-communication) را تحلیل می‌‌کند تا این نوعِ جدید از ارتباط جمعی را، فراگردی اثربخش‌تر معرفی کند که در سال‌های اخیر و به واسطه درگیر شدن کاربران در نسل‌های وب۲ و وب۳، به وجود آمده‌ است.

آنچه در این اثر، بدیع و نوپا می‌نماید، مفصل‌بندیِ همه‌ شکل‌های ارتباطاتی در قابلی مرکب، تعاملی، فرامتنی و دیجیتال است که تشکّلی آمیخته و باز ترکیب را در عین تنوع پدید آورده، و بر این پایه از پیامدهای قابل ملاحظه‌ای برای چیدمان اجتماعی و تغییرات فرهنگی برخوردار شده است.

کاستلز مهمترین نتیجه تحلیلی خود را در این کتاب، ساخت مستقل معنا از طریق صیانت از نقاط مشترک شبکه‌های ارتباطی می‌داند و اعتقاد دارد که آنچه این امر را ممکن می‌سازد، اینترنت است؛ با این حال، به این حقیقت اصرار می‌ورزد که صاحبان قدرت برای آنکه اذهان عمومی را از طریق برنامه‌ریزی پیوند میان ارتباطات و قدرت بسته نگه دارند، همواره به دنبال آن هستند تا مانع ارتباطات آزاد شوند.

این کتاب در 817 صفحه و به قیمت 35 هزار تومان، در روز جهانی ارتباطات (27 اردیبهشت 93)، رونمایی شده است.

کد خبر 259696

برچسب‌ها