زنان > ورزش
- فریبا خانی:
سرعت باد در این نقطه از زمین معمولاً بیش از 200 مایل در ساعت است. این نقطه از زمین سردترین و بادیترین نقطهی جهان بهحساب میآید. در حقیقت کمترین دمای ثبتشده تا به امروز متعلق به این قاره است؛ یعنی منفی 89 درجهی سانتیگراد.
جنوبگان را میگویم؛ قارهای در قطب جنوب که در سال 1840 بهعنوان یک قاره شناخته شد. قارهای که 98 درصدش ازیخهای جامد تشکیل شده. حالا فکرش را بکنید، آیرین شیوایی در سال 1386 وقتی فقط 19 سال داشت بهعنوان اولین زن ایرانی به قطب جنوب سفر کرد.
آیرین وقتی نوجوان بود، مقالههایی دربارهی نجوم مینوشت و خبرنگار افتخاری دوچرخه بود. و حالا دوچرخه درحالی شمع یازده سالگیاش را فوت میکندکه نوجوانان بسیاری مثل آیرین با او رکاب زده و بزرگ شدهاند. برخی از آنها همین نزدیکها هستند و بعضیها مثل آیرین شیوایی کمی دورند. این روزها آیرین در حال گذراندن دورهی دکترا در رشتهی نجوم است، در دانشگاه کالیفرنیا، ریورساید. از راه دور با او به گفتوگو مینشینیم.
برای من هیجان سفر آنقدر زیاد بود که چیزی از سرما و سختیهای دیگر سفر اذیتم نکرد. چنین سفری آنقدر ارزشمند است که مسائلی مثل سرما مانعی برای آن نباشد. آمادگی جسمانی بستگی به نوع سفر دارد. سفر ما، هم مدت کوتاهی طول کشید، هم راهپیماییهای طولانی و سخت نداشت و هم فصل تابستانِ نیمکرهی جنوبی بود. بههمینعلت آمادگی جسمانی خاصی برای آن لازم نبود.
برای سفر دو هفته ای ما که اقامتان نیز در کشتی بود، تغذیه عادی، سه وعده در روز کافی بود.
جنوبگان، بیشک بکرترین قارهی زمین است. دیدن این سرزمین فوقالعاده زیبا و بکر، بسیاربسیار متفاوت از شنیدن دربارهی آن بود. هرچند پیش از سفر بسیار هیجانزده بودم و دربارهی این منطقه زیاد مطالعه کردم اما دیدن آن از نزدیک تجربهی منحصربهفردی بود. جنوبگان، سرزمین یخها و پنگوئنهاست. تا چشم کار میکند بیکرانگی اقیانوس و کوههای یخی شناور و سربهفلک کشیده است. پنگوئنها، پرندهها، نهنگها و فُکها ساکنان اصلی این سرزمین هستند.
حالا با امکانات زیادی که بشر در اختیار دارد، سفر به جنوبگان مثل گذشته پرخطر نیست. ما سوار بر کشتی از سواحل آرژانتین حرکت کردیم و بهسمت شبه جزیرهی جنوبگان رفتیم. خطر خاصی، جز خطرهای احتمالی مانند طوفان دریایی شدید، ما را تهدید نمیکرد. کشتی ما یک کشتی یخشکن بود که مخصوص سفر به مناطق یخی است. سرمای زیاد و مداوم کمی شرایط سفر را سخت میکرد، اما پوشش مناسب میتوانست آن را قابل تحمل کند.
زمانیکه من به جنوبگان سفر کردم تابستانِ نیمکرهی جنوبی بود و این به معنای آن است که تمام مدت سفر روز بود و شبِ تاریک اتفاق نمیافتاد. گرچه خورشید غروب میکرد اما آنقدر زیر افق نمیرفت که آسمان کاملاً تاریک شود.
یخچالشناسی رشتهی بسیار جالبی است که در طول سفرم با آن آشنا شدم. مانند بسیاری از علوم دیگر همچنان به آن علاقه دارم، اما نه برای ادامه تحصیل. رشتهای که برای شغل آیندهتان انتخاب میکنید باید آنقدر برایتان جالب باشد که بتوانید باقی عمرتان را برای آن صرف کنید، آن هیجان اولیه به تنهایی کافی نیست.
بله، قطبهای زمین، قربانیان اصلی گرمایش زمین هستند. علاوه بر گرمایش زمین که موجب تغییر اقلیم قطبها میشود، اثرات مخربی بر کلِ مناطق کرهی زمین میگذارد، مسائلی همچون انقراض گونههای حیوانات قطبی نیز موجب نگرانی دوستداران محیط زیست است.
نه، همیشه برایم جالب بود اما هیچوقت فکر نمیکردم روزی پایم به قطب برسد!