پنج شنبه 29 شهریور 1397 | به روز شده: 53 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
شنبه 16 اردیبهشت 1396 - 19:58:00 | کد مطلب: 369121 چاپ

چرا صدای شجریان پخش نمی‌شود؟

فرهنگ > هنر - «تأکید می‌کنم سازمان صدا و سیما هیچ نقشی در تهیه آثار من نداشته و شایسته است به حکم شرع و قانون سریعا کلیه واحدها از پخش صدا و آثار من خودداری کنند.» این درخواست رسمی استاد آواز ایران از رئیس وقت سازمان صدا و سیماست که به خداحافظی همیشگی او و صدایش از آنتن رادیو و تلویزیون[تا امروز] انجامید.

به گزارش همشهري، ماجراي پخش نشدن صداي استاد محمدرضا شجريان از تلويزيون و راديو كه در مناظره فرهنگي نامزدهاي انتخابات رياست‌جمهوري دوازدهم هم مطرح شد، موضوع امروز و ديروز نيست. درخواست محمدرضا شجريان براي عدم پخش صدايش از رسانه ملي يك‌بار در سال 74 و بار ديگر در سال 88 مطرح شد. استاد بي‌بديل موسيقي ايراني در دومين درخواستش نامه‌اي به سيدعزت‌الله ضرغامي نوشت و از رئيس آن زمان سازمان صدا و سيما موكدا خواست صدايش را از راديو و تلويزيون پخش نكنند.

در نامه كوتاه استاد شجريان چنين آمده بود: «صدا و سيما در شرايط فعلي مستمرا اقدام به پخش سرودهاي ميهني اينجانب به‌ويژه «ايران ‌اي سراي اميد» مي‌كند. مستحضريد اين سرود و ديگر سرودهاي خوانده‌شده متعلق به سال‌هاي 57و 58 است و هيچ ارتباطي به شرايط كنوني ندارد.

اينجانب سال 1374هم اعلام كردم راضي به پخش آثار خود از صدا و سيما نيستم، مجددا تقاضاي خود را تكرار مي‌كنم .» اعتراض استاد شجريان در سال 74 مربوط به موج پخش آهنگ‌هاي موسيقي پاپ از صدا و سيما بود اما در سال 88 به دنبال اين نامه پس از حدود سه‌دهه حتي دعاي ربناي استاد شجريان هم در‌ ماه رمضان پخش نشد و اين منع خودخواسته همچنان ادامه دارد.البته در سال‌هاي اخير تصوير و خبرهاي استاد شجريان بارها از رسانه‌هاي رسمي به‌ويژه راديو و تلويزيون پخش شده و آلبوم‌هاي او مجوز گرفته و به بازار آمده‌اند. هر چند بيماري استاد آواز اين فرصت را از علاقه‌مندان ايشان گرفته تا صداي بي‌نظير خواننده «مرغ سحر» را بار ديگر روي صحنه بشنوند.

  • بازگشت شجريان با مناظرات

حجت‌الاسلام روحاني اولين بار در مناظره‌هاي انتخابات رياست‌جمهوري سال92 با اشاره به صداي شجريان گفته بود: «هنر بهترین سفیر ما در جهان است؛ از حافظ سفیري بهتر داریم که به اروپا و آمریکا بفرستیم؟ از هنر فرشچیان و میرخانی و احصایی غرورآفرین‌تر داریم؟ از صدای شجریان بهتر داریم؟» گرچه اين سخنان خيلي از علاقه‌مندان استاد را اميدوار كرد اما 4 سال گذشته گام عملي در اين زمينه برداشته نشد.

در اين ميان يك بار سخنگوي وزارت ارشاد عذرخواهي را شرط بازگشت شجريان دانست. وزير ارشاد دولت يازدهم هم صرفا از علاقه و ارادت خود به استاد خبر داد و دادن مجوز انتشار آلبوم را در راستاي همين ارادت ارزيابي كرد. گفت‌وگوي طولاني با استاد شجريان در روزنامه دولتي ايران هم در همان حد باقي ماند. اما درحالي كه بيماري استاد شجريان بازگشت به صحنه ايشان را تا حدودي كمرنگ كرده دوباره در فصل انتخابات نام وي در مناظرات مطرح شد.

حجت‌الاسلام روحاني روز جمعه بار ديگر خاطره انتخابات 4 سال پيش را زنده كرد. او از ممنوع بودن پخش صدا و تصوير وي در تلويزيون انتقاد كرد و گفت: «نخستین زیربنا اخلاق است. اخلاق از اینجا شروع می‌شود که حق‌الناس را در نظر بگیریم و حقوق مردم را زیر پا نگذاریم. ربنایی که مردم علاقه‌مندند ما پخش نمی‌کنیم، چگونه می‌توانیم دنبال توسعه اخلاق و فرهنگ باشیم؟» اين جمله در ادامه تذكر يكي ديگر از نامزدها به استفاده ابزاري از نام استاد آواز را به همراه داشت. آيا اين‌بار قرار است اتفاقي جدي در عرصه پخش صداي استاد شجريان رخ دهد يا بازهم بعد از انتخابات وعده‌ها فراموش مي‌شود؟

  • عذرخواهي شرط بازگشت!

اسفندماه سال 93بود كه سخنگوي وقت وزارت ارشاد دولت يازدهم در سخناني عجيب مدعي شد شرط بازگشت استاد محمدرضا شجريان به صحنه «عذرخواهي» است. حسين نوش‌آبادي كه شايد در نشست خبري خود متوجه بازتاب‌هاي اين اظهارنظر نشده بود، كمتر از چند ساعت بعد «اشتباه» خود را تصحيح كرد و گفت: «ضرورتي براي عذرخواهي شجريان احساس نمي‌كنيم.» با اين حال، دوري خودخواسته استاد بي‌بديل آواز ايراني همچنان ادامه دارد و دوستداران موسيقي سنتي صرفا بايد با آلبوم‌هاي او خوش باشند.