دوشنبه 10 شهریور 1393 | به روز شده: 40 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
چهارشنبه 6 تیر 1386 - 20:48:16 | کد مطلب: 25287 چاپ

آشنایی با سالروز بمباران شیمیایی سردشت

دفاع > دفاع مقدس - هفت روز از اولین ماه تابستان 1366 می‌گذرد. لحظاتی قبل از آن‌که عقربه‌های ساعت 30/4 دقیقه بعدازظهر را نشان دهد، نقطه‌های سیاهی در آسمان سردشت ظاهر می‌شود.

هواپیماها غرش می‌کنند و سپس‌ 4 بمب در شهر و 3 بمب دیگر در روستاهای اطراف فرود می‌آید. این یکی از فجیع‌ترین و وحشتناک‌ترین تهاجم شیمیایی بود که سبب کشته و مجروح شدن عده زیادی از هموطنان شد.

پس از این حادثه ایران سردشت را نخستین شهر قربانی جنگ‌افزارهای شیمیایی در جهان نامید. اما سردشت نخستین مورد استفاده از بمب‌های شیمیایی توسط عراق در طول جنگ تحمیلی نبود، همان‌طور که آخرین آنها هم نبود.

هزاران نفر بلافاصله بعد از حملات وحشیانه شیمیایی عراق جان سپردند. کسانی هم نجات پیدا کردند و ماندند تا با پوست‌ها و چشم‌های سوخته و تاول زده، خاطره سوختن همنوعانشان را به نسل‌ها منتقل کنند، آنانی که ماندند هنوز از دردهای طولانی و وخیم در عذابند.

استفاده از سلاح‌های شیمیایی در طول جنگ تحمیلی توسط عراق بیش از یکصد هزار مجروح و شهید در بین نظامیان و مردم بی‌دفاع کشورمان به‌جای گذاشته است. گازهای ارگانوفسفره (عوامل اعصاب، تاول‌زا و گاز خردل) در طول جنگ مکرراً‌ توسط نیروهای رژیم بعثی مورد استفاده قرار گرفت. پس از جنگ جهانی اول این نخستین باری بود که از سلاح‌های شیمیایی به صورت وسیع در جنگ استفاده می‌شود. این موضوع آشکارا مغایر با پروتکل 1925 ژنو بود.

پیش‌قراولان جنگ شیمیایی

آمریکایی‌ها اولین کسانی بودند که قبل از جنگ جهانی، سلاح‌های شیمیایی را علیه سرخپوستان به‌کار گرفتند. در جنگ جهانی اول در سال 1915 سلاح شیمیایی از سوی آلمان‌ها به‌کار گرفته شد و سپس دیگر کشورها استفاده از آن را در برنامه جنگی خود گنجاندند.

انگلیس پس از جنگ جهانی دوم، از ماده فیتوتوکسین علیه استقلال‌طلبان مالایا استفاده کرد. آمریکا در جنگ ویتنام، کامبوج و لائوس مواد شیمیایی و میکروبی را به‌کار برد. سال 1975 ویتنامی‌ها بمب‌های شیمیایی را در کامبوج علیه خمرهای سرخ به‌کار بردند.

سال 1979 ارتش شوروی سابق برای اشغال افغانستان از سلاح‌های شیمیایی بهره برد تا این‌که بالاخره از سال 1980 تا 1988 (60-1356) و در طول جنگ تحمیلی، رژیم صدام  هر جا که در جنگ به بن‌بست خورد، از بمب‌های شیمیایی استفاده کرد.

شراکت،‌ تنها برای تولید حشره‌کش!

عراق در سال 1980 با انتقال مقادیری از عوامل شیمیایی و مواد اولیه مربوط از ذخایر شوروی سابق و همچنین خرید تجهیزات ویژه از کشورهای اروپایی و ایالات متحده به تولید مستقل جنگ‌افزارهای شیمیایی، اقدام کرد.

در سال 1982 با کمپانی «‌ درای رایخ» آلمان که تأمین‌کننده وسایل فنی شیمیایی است قراردادی منعقد کرد و جهت تولید عوامل اعصاب به خرید مواد شیمیایی از منابع غربی اقدام کرد.

در واقع کشورهایی که امروز داعیه طرفداری از حقوق بشر و حمایت از نوع انسان در اقصی نقاط عالم را دارند از پیش‌قراولان فروش کارخانجات و مواد اولیه‌ شیمیایی به عراق هستند.

رسوایی انگلستان و کشف محموله مواد شیمیایی در بندر نرماندی فرانسه یکی از دلایل محکم ایرانیان برای اثبات کمک‌های نامشروع غرب در خلال جنگ به دولت بعث عراق است.

ماجرا از آنجا شروع می‌شود که یک کشتی عراقی در بندر نرماندی فرانسه توقیف می‌شود، پس از توقیف، 35000 تن دی‌متیل تسنوتات که از بندر لیورپول انگلیس به مقصد کویت برای تحویل به عراق توسط این کشتی حمل می‌شده، توقیف و ضبط شد.

پس از آن دولت انگلیس در ادعایی مضحک اعلام کرد که این مواد شیمیایی تنها برای تولید حشره‌کش! به عراق ارسال شده است. نمونه دیگر شراکت اروپا در جنایات شیمیایی عراق، نقش شرکت پتروشیمی فیلیپین در بلژیک است که در سال 1983 میلادی، 500 تن ماده اولیه گاز خردل را به عراق فروخت.

در همان دوره دادستانی در آلمان غربی سابق، دفاتر 12 شرکت این کشور را که متهم به فروش تسلیحات شیمیایی به عراق بودند بازرسی کرد که در جریان این بازرسی‌ها مدارک و شواهد فراوانی به‌دست آمد که این شواهد و مدارک در هزار پرونده مجزا ثبت شده اما کمتر پرونده‌ای از این میان به نتیجه مطلوب رسید.

فجایع وحشتناک رقم خورد

عراق بر استفاده از عوامل شیمیایی در جبهه‌های جنگ اکتفا نکرد و بارها در مناطق مسکونی، به‌ویژه در روستاها بمب‌های شیمیایی خود را فرود آورد. بر اساس گزارش‌های رسمی حملات شیمیایی عراق علیه ایران و برخی مناطق کردنشین عراق به بیش از سی بار می‌رسد که مهم‌ترین آنها عبارتند از:

- استفاده از گاز موستارد یا خردل در سردشت در هفتم تیر ماه سال 1366. این یکی از فجیع‌ترین و وحشیانه‌ترین حملات از نوع شیمیایی بود.
- بمباران شیمیایی بسیاری از روستاهای اطراف ایران در اسفند 1367
- شیمیایی ساکنان شهر شلمچه و روستاهای اطراف آن در اسفند 1367.

این وحشیانه‌ترین مورد استفاده از عوامل شیمیایی بود. بمباران شیمیایی شلمچه وسیع‌ترین مورد استفاده از جنگ‌افزارهای شیمیایی از زمان جنگ جهانی اول تاکنون به‌شمار می‌آید که حداقل 5 هزار نفر از مردم کرد و مسلمان این شهر کشته و 7 هزار تن زخمی شدند و بالاخره بمباران شیمیایی روستاهای اطراف شهرهای سرپل ذهاب، گیلانغرب و اشنویه در خرداد ماه 1367.

این چهار مورد مهم‌ترین موارد استفاده از عوامل شیمیایی در طول جنگ تحمیلی علیه غیرنظامیان توسط عراق بود.اما در واقع شروع استفاده از بمب‌های شیمیایی توسط عراق در جنگ تحمیلی در اوایل جنگ تحمیلی در منطقه شلمچه بود که از این بمب‌ها به‌طور محدود استفاده شد و برای دومین بار در منطقه میمک تکرار شد.

عراقی‌ها از آغاز سال 1361 به‌طور پراکنده و علنی از عوامل شیمیایی کشنده استفاده کردند. در سال 1362، عراق به کاربرد جنگ‌افزارهای شیمیایی در پیرانشهر و حوالی پنجوین مبادرت ورزید. ایران حادثه پنجوین را جنایت جنگی نامید و مجروحین جنگ شیمیایی به بیمارستان‌های تهران اعزام شدند.

از این پس عراق به‌طور مکرر در عملیات‌هایی چون والفجر 2، والفجر 4، خیبر، بدر و بعدها در والفجر 8 و کربلای 5 از شیمیایی استفاده کرد. 27 اسفند 1362 عراق برای اولین بار در تاریخ جنگ‌های دنیا از گاز اعصاب استفاده کرد.

در اواخر سال 1362 عراق به علت علنی شدن ابعاد گسترده کاربرد این جنگ‌افزارها در جنگ با ایران در مجامع بین‌المللی مجبور به توقف موقتی استفاده از آنها شد. اما استفاده از جنگ‌افزارهای شیمیایی در بعد وسیع توسط عراق از اوایل زمستان 1364 که رزمندگان ایران توانستند شهر فاو را تصرف نمایند، مجدداً آغاز شد. در اوایل سال 1366 عراق بار دیگر از جنگ‌افزارهای شیمیایی به‌طور انبوه در جبهه مرکزی سومار استفاده کرد.

پس از عملیات والفجر 8 ، نیروهای عراقی به طرز بی‌سابقه‌ای از مواد سمی شیمیایی استفاده کردند. حدود هفت هزار گلوله توپ و خمپاره حاوی مواد سمی علیه مواضع ایران شلیک شد.

در طول 20 روز هواپیماهای عراق بیش از هزار بمب شیمیایی در صحنه عملیات فرو ریختند و متجاوز از 30 تهاجم شیمیایی علیه هدف‌های غیرنظامی در ایران انجام شد و این به معنای رقم خوردن فجایعی در سردشت و حلبچه بود که با فجایعی همچون بمباران اتمی شهرهای هیروشیما و ناکازاکی ژاپن به‌ دست آمریکا قابل مقایسه است.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

نان و برنج تیره بخورید

همشهری آنلاین: یک کارشناس تغذیه گفت: بهتر است از نان و برنج‌های تیره سبوس‌دار استفاده شود.

دانشگاه فردوسی مشهد فاتح المپیاد دوازدهم شد

همشهری آنلاین: آئین اختتامیه دوازدهمین المپیاد فرهنگی ورزشی دانشجویان پسر دانشگاه‌های کشور با معرفی قهرمانان و خاموش شدن مشعل این بازی‌ها در دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد.

تیم کشتی فرنگی ایران قهرمان مسابقات پیشکسوتان جهان شد

همشهری آنلاین: تیم ملی کشتی فرنگی پیشکسوتان با کسب ۲۲ مدال قهرمان رقابت‌های جهانی در بلگراد صربستان شد.

نفرات برتر دور اول اسلالوم کشور معرفی شدند

همشهری آنلاین: رقابت‌های اسلالوم دستجات آزاد کشور در سه کلاس به میزبانی استان مرکزی برگزار شد.

بهنام اسبقی به مدال برنز رسید

همشهری آنلاین: در پایان آخرین روز از مسابقات قزاقستان، بهنام اسبقی، مدال برنز وزن ۶۸- کیلوگرم را به دست آورد.

ضرورت فعال‌سازی‌ شورای‌عالی جوانان

مهرداد بذرپاش: ایجاد سازمانی مستقل برای جوانان امر مطلوبی است، به این شرط که آن سازمان اختیارات کافی و ضمانت اجرایی برای تحقق برنامه‌هایش داشته باشد.

انتخاب دومین هیأت رئیسه شورای چهارم شهر؛ ۱۱ شهریور

۹ شهریور همه کسانی که اخبار شورای شهر تهران را پیگیری می‌کردند به‌دنبال این بودند که ببینند چه‌کسی ریاست سال دوم شورای چهارم را برعهده می‌گیرد؛ اینکه آیا احمد مسجدجامعی در سال دوم بازهم رئیس شورای شهر تهران است یا مهدی چمران پس از یک‌سال دوری از این سمت،دوباره بر کرسی ریاست شورا تکیه می‌زند؟

بازار طلا و ارز در راه بازگشت به آرامش

بازار طلا و ارز در نخستین روز هفته با یک شوک جزئی مواجه شد تا قیمت دلار به ۳هزار و ۱۶۰ تومان برسد و سکه تمام بهار آزادی نیز تا ۹۵۰ هزار تومان افزایش یابد.

پیشنهاد نرخ سود بانکی متغیر برای وام مسکن

مشاور وزیر راه و شهرسازی متغیر شدن نرخ سود برای وام مسکن را پیشنهاد کرد.

ناآرامی در سوئد

درگیری میان هواداران و مخالفان افراط‌گراها و نازی‌ها در استکهلم پایتخت سوئد، ده‌ها زخمی به‌جا گذاشت.

ورشکستگی آبی

عیسی کلانتری: علت بحران کنونی آب کشاورزی به ۲ موضوع سوء مدیریت در تخصیص و استفاده از آب با وزن۸۵درصدی و دیگری مسائل اقلیم و تا حدودی تغییر آب و هوا، کاهش بارندگی و افزایش تبخیر با سهم ۱۵درصدی است.

شرکت‌های بورس ۳۲۷ هزارمیلیارد ریال سود تقسیم کردند

شرکت‌های بورس در مجامع امسال ۳۲۷ هزار میلیارد ریال از درآمد خود را میان سهامداران تقسیم کردند.

نزول ۱۶۳ واحدی شاخص بورس

شاخص کل بورس تهران در مبادلات ۱۶۳ واحد کاهش یافت و به ۷۲ هزارو ۷۷۸ واحد رسید.

۴۵ هزارشرکت روی تابلوی بورس‌های جهان

فدراسیون جهانی بورس‌ها گزارش داد:حجم تقاضا برای ورود شرکت‌ها به بورس‌های دنیا روزبه‌روز در حال افزایش است، جالب‌تر اینکه میزان مبادلات بین‌المللی بورس‌های دنیا از طریق پذیرش شرکت‌های یکدیگر و مبادله سهام خارجی نیز با سرعت در حال گسترش است، براساس آمار این فدراسیون، بورس سنگاپور رفته رفته به یک غول بزرگ که پذیرای سهام بسیاری از شرکت‌های خارجی است تبدیل می‌شود.

افزایش هزینه و انحصار؛ دستاورد جدید پیش‌نویس ارائه شده

همشهری‌آنلاین: پیش‌نویس طرح ساماندهی پروانه‌های PAP، PSTN، ISDP و ISP که توسط سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ارائه شده است هم در زمینه افزایش قیمت خدمات و هم در زمینه ایجاد راه برای انحصار بیشتر در این حوزه با سیاست‌های اعلام شده وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در تناقض است.

روزهای خوش من + نوجوانی من

شیوا حریری: یک نوجوانِ درست و حسابی، چه‌جوری باید باشد؟ چندتا از خبرنگارهای افتخاری دوچرخه منتظرند نوجوانی‌شان زودتر تمام شود و زودتر بزرگ شوند؟

مسافرانی‌ که در جاده‌ها می‌‌سوزند

تصادف و آتش‌سوزی وقتی در جاده‌ها با هم همراه و همدست می‌شوند حوادث هولناکی را رقم می‌زنند که دردناک‌ترین صحنه‌های مرگ را به‌دنبال دارند.

مهاجرت از شهر، بهای نجات محکوم به قصاص بعد از ۲۱ سال

خانواده جوانی که ۲۱ سال قبل در جریان یک درگیری به قتل رسیده بود بعد از ۲۱ سال تصمیم گرفتند قاتل پسرشان را ببخشند.