شنبه 29 آذر 1393 | به روز شده: 14 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 11 اردیبهشت 1391 - 13:35:48 | کد مطلب: 168339 چاپ

حکایت تخیلی در پشت کوه‌های بلند

سینما و تلویزیون > تلویزیون - آرزو فیروزفر:
در تلویزیون ایران سریال‌های بسیاری ساخته شده و می‌شود اما از این میان تنها چند سریال هستند که با توجه به تأثیرگذاریشان بر مخاطب هنوز پس از گذشت سال‌ها در خاطره‌ها باقی مانده‌اند و حتی از پخش دوباره آنها استقبال می‌شود.

یکی از این سریال‌ها «روزی روزگاری» است که در دهه70 به کارگردانی امرالله احمدجو ساخته شد و تا به حال نیز چندین بار از تلویزیون پخش شده و مرحوم خسرو شکیبایی یکی از شخصیت‌های اصلی آن با نام مرادبیک بود. در جریان این قصه که به خوبی به فرهنگ بومی و گویش فولکلوریک توجه شده بود، مرادبیک یکی از آدم‌های منفی قصه آرام‌آرام به قهرمان قصه تبدیل می‌شود و در این میان همه‌چیز به بهترین شکل اتفاق می‌افتد.

این کارگردان که سال آینده قدم به 60سالگی خواهد گذاشت، توجه به فرهنگ بومی و اخلاق را در تمام کارهایش سرلوحه قرار داده و در اثر جدید خود «پشت کوه‌های بلند» که این شب‌ها از شبکه 3 پخش می‌شود، نیز همین ریزبینی و حساسیت‌ها را با خود همراه دارد.

او چندین سال وقت، صرف نگارش فیلمنامه این سریال کرد که ابتدا «اوسنه پادشاهی» نام داشت و سرانجام در سال87 نگارش را به پایان برد. پس از آن نیز او که پیش‌تر کارهایش در شبکه یک ساخته شده بود، این بار به شبکه3 معرفی شد تا این سریال را به تهیه‌کنندگی رضا جودی در این شبکه بسازد.

سرانجام احمدجو سریال پشت کوه‌های بلند را اوایل اردیبهشت ماه سال89 در شهر اصفهان آغاز کرد. در روز اول حسن اکلیلی (حاکم اصفهان)، فریدون سورانی (پیشکار حاکم)، رضا ناطقیان (جارچی) و سیف‌الله نامداری (خواجه حرم‌خان حاکم) از بازیگران اصفهانی این سریال جلوی دوربین رفتند. البته ناگفته نماند که احمدجو بر حضور بازیگران اصفهانی در این سریال تأکید زیادی داشت و تلاش کرد تا جایی که می‌تواند از بازیگرانی که به‌خوبی می‌توانند به این لهجه صحبت کنند، استفاده کند.

پشت کوه‌های بلند در 4فاز مختلف ساخته شد؛ فاز اول آن مربوط به حاکم اصفهان است که در کاخ می‌گذرد. فاز دوم نیز متعلق به اردوگاه شاهی است؛ بخش سوم نیز کاروان شاهی است که برای رسیدن به اردوگاه می‌روند و فاز چهارم داخلی‌های چادرها در اردوگاه است که این بخش تقریبا در فصل سرد سال تصویربرداری شد.

این سریال ساختاری اپیزودیک دارد و ضمن روایت یک داستان که خط اصلی سریال را تشکیل می‌دهد، بینندگان در هر شب یا در 2 شب شاهد یک قصه مستقل هستند که در قالب طنز ساخته شده و البته داستانی تخیلی است که بدون زمان و مکان محسوب می‌شود. ناگفته نماند که زاینده‌رود نیز یکی از نقش‌های اصلی را برعهده دارد و حتی خشکی آن در مقاطعی برای سازندگان پشت کوه‌های بلند دردسرآفرین شده بود اما در نهایت سازندگان با برنامه‌ریزی توانستند از مقاطع پرآب زاینده‌رود استفاده کنند و بیشتر بخش‌ها را در باغ بهادران که محلی نزدیک اصفهان است تصویربرداری کنند. البته بیابان‌های میمه که سریال روزی روزگاری نیز در آن ساخته شده، در این سریال از چشم احمدجو دور نماند و او بخش‌هایی از کار را هم در آنجا تصویربرداری کرد.

محمود پاک‌نیت، حسام‌بیک روزی روزگاری به پشت کوه‌های بلند هم آمده است و اتفاقا این بار دوباره شاه شده است؛ آن هم شاه خیالی شهر اصفهان. در کنار او فردوس کاویانی نیز 4 نقش متفاوت را در سریال ایفا کرده است. حسن اکلیلی، انوشیروان ارجمند، آتش تقی‌پور، مهوش صبرکن، علیرضا شجاع‌نوری، مهتاج نجومی، محمد فیلی، بهروز مسروری، فریدون سورانی، رحیم هودی، پرویز بزرگی و... نیز از دیگر نقش‌آفرینان این مجموعه تلویزیونی هستند.

البته احمدجو در ساخت پشت کوه‌های بلند همچنان روزی روزگاری را از نظر دور ندارد و در سکانس‌هایی یاد و خاطره مرحوم خسرو شکیبایی را زنده می‌کند. همچنین یادی می‌شود از بازی درخشان و به‌یادماندنی ژاله علو در سریال روزی روزگاری. البته نقش مرادبیک یا زنده‌یاد خسرو شکیبایی را این‌بار علیرضا شجاع‌نوری ایفا می‌کند. خاله لیلای داستان را هم مهتاج نجومی بازی می‌کند. احمدجو ضمن بازآفرینی بخش‌های کمی از روزی روزگاری خواسته تا ادای دینی کرده باشد به شکیبایی و خانم ژاله علو و حتی در گفت‌وگویی هم اشاره کرده است که اگر شکیبایی هنوز زنده بود، حتما از او برای بازی در پشت کوه‌های بلند نیز دعوت می‌کردم و یکی از شخصیت‌های اصلی داستان را به او می‌سپردم.

ضمن اینکه احمدجو پیش از پخش سریال از تلویزیون در یکی از مصاحبه‌های خود گفته است: سریال پشت کوه‌های بلند دنباله روزی روزگاری نیست، ولی آن فضا را تداعی می‌کند. این مجموعه برای پخش در شبکه3 طراحی شده که همیشه کار‌های مفرح پخش می‌کند. در روزی روزگاری هم هرجا که می‌شد من سعی ‌کردم از طنز وارد کمدی بشوم و یک شوخی که به‌نظرم می‌رسید جرأت پرداختن به آن وجود دارد و حداقل یخ نیست، به کار ‌بردم. موسیقی تیتراژ سریال هم با صدای 2برادر دوقلو به نام‌های علی و محمد سعیدی خوانده شده و از موسیقی اصفهان در آن استفاده شده است.

جالب است بدانید امرالله احمدجو در کنار ساخت پشت کوه‌های بلند، یک رمان به نام استادنامه را هم نوشته است. این رمان در 3جلد نوشته شده و مراحل بازنویسی را سپری می‌کند، حال‌وهوایش هم چیزی شبیه کارهایی است که احمدجو تا به حال ساخته است. اما در سریال پشت کوه‌های بلند که پخش آن به تازگی از شبکه3 آغاز شده می‌بینیم که «سامشا» (محمود پاک‌نیت) با شخصیتی بسیار نزدیک به حسام‌بیک سریال روزی روزگاری که حالا پادشاه شده، همراه با ملک‌خاتون (مهوش صبرکن)، شمس وزیر (انوشیروان ارجمند)، قشونسالار (آتش تقی‌پور) و دیگر خدم و حشم معمول پادشاهان ازجمله تلخک دربار (محمد فیلی) که او هم شخصیتی همسان «بسیم‌بیک» روزی روزگاری است برای تفرج، شکار و خوشگذرانی به اصفهان می‌آید.

حاکم دست‌نشانده سامشا در اصفهان (حسن اکلیلی) که دور از چشمان سامشا می‌خواهد پادشاهی را از آن خود کند، با طراحی پیشکار(فریدون سورانی) خواجه‌نعمان- تاجر بزرگ اصفهان- و کدخدای کولی‌باد (بهروز مسروری) را به دارالحکومه دعوت کرده تا با جلب حمایت آنها طرح خود را عملی کند.

معلوم می‌شود که خواجه نعمان با غرق‌شدن کشتی‌هایش در مسیر هند ورشکسته شده و کدخدای کولی‌باد هم آن سلحشور و جنگجویی که تصور می‌کردند نیست. قاصد پادشاه سر می‌رسد که سامشا در انتظار پیشواز حاکم در نزدیکی اصفهان اردو زده است و بنابه خلق خاصش و عادت دوران راهزنی هنوز بیابان‌نشینی و چادر‌نشینی را به کاخ‌نشینی ترجیح می‌دهد و حاضر نیست وارد شهر اصفهان شود. حاکم و پیشکار عاجز و درمانده که نقشه پادشاهی را چه کنند و... . مجموعه تلویزیونی پشت کوه‌های بلند هر شب جز پنجشنبه‌ها و جمعه‌ها، ساعت21 روی آنتن می‌رود و تکرار آن روز بعد ساعت‌14:30پخش می‌شود. خلاصه هرهفته نیز جمعه‌ها ساعت16 از شبکه3 سیما پخش می‌شود.

انتخاب سردبیر

معمار حباب نمی‌سازد

همشهری‌آنلاین: ریخ شاهد آرزوهای پادشاهانی بوده که در هوس داشتن باغ‌های معلق ارم و بهشت شداد بناهایی ساخته‌اند و هنر معماری توانسته آرزوها و توهماتی اینچنین را به عالم واقع بکشاند.

تأخیر اتحادیه نانوایان در ابلاغ مصوبه کاهش قیمت نان

با وجود مصوبه ۲۳ آذر‌ماه کارگروه تنظیم بازار برای قیمت نان با اصلاح نرخ و وزن، ابلاغ نشدن بموقع این مصوبه توسط اتحادیه نانوایان تهران به نانوایی‌ها موجب تداوم گرانفروشی انواع نان سنتی در تهران و شمیرانات با اعمال نرخ‌های قبلی‌شد.

روز بعد از پایان جنگ سرد میان آمریکا و کوبا

نیلوفر قدیری: عصر روز چهارشنبه وقتی کوبا یک زندانی آمریکایی را بعد از ۵ سال آزاد کرد، هیچ‌کس به غیر از باراک اوباما و رائول کاسترو در واشنگتن و هاوانا، نمی‌دانست که این آزادی قرار است پیش‌خبر پایان نیم قرن جنگ سرد میان آمریکا و کوبا و عادی‌سازی‌ روابط دوطرف باشد.

آشپزی پاییزی

سمیرا نعمتیان: یک غذای ویژه برای شب یلدا و مناسب شب‌های سرد

می دونی؟! خدا هم قهرش می‌گیره

یکتا فراهانی: صدای بسته شدن در، مثل پتک توی سرش کوبیده می‌شود؛ این چندمین بار است که تا دعوایشان می‌شود قهر می‌کند و از خانه بیرون می‌رود. حالا باید چکار کند؟

شما کدام گلدان را انتخاب می‌کنید؟

فاطمه محمدی‌فاضل: ممکن است زیبایی یک ظرف قدیمی شما را برای کاشتن گل و گیاه در داخل آن وسوسه کند اما اگر می‌خواهید این وسوسه هیجان‌انگیز نتیجه موفقی هم در‌پی داشته باشد، پیشنهاد می‌کنیم آشنایی با گلدان‌های زیر و درنظر گرفتن گلدان مناسب برای هر گیاه را در تصمیمات خود لحاظ کنید و ضمن استفاده از آنها در آپارتمان، بالکن، پشت‌بام یا حیاط خانه خود، از داشتن فضایی سبز و زیبا لذت ببرید.

دور جدید تحریم‌های غرب علیه روسیه

درحالی‌که ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور روسیه در آخرین نشست خبری خود در سال‌جاری میلادی اعلام کرد که کشورش ظرف ۲ سال می‌تواند از زیر بار تحریم‌های غرب بیرون‌آید و مشکلات اقتصادی خود را حل کند اتحادیه اروپا و آمریکا گام‌های جدیدی برای فشار بیشتر بر مسکو برداشته‌اند تا جنگ سرد جدید دوطرف شدید‌تر از گذشته شود.

دوباره خبر درگذشت، دوباره تکذیب

همشهری آنلاین: خبر درگذشت محمدعلی کشاورز در شبکه‌های اجتماعی بازهم پیچیده است.اما پرستار شخصی محمدعلی کشاورز دوباره این خبر را تکذیب کرد. این ماجرای چندین باره رسانه‌هاست.

یارانه نقدی ۴ساله شد ؛ تداوم نابرابری

علیرضا سلطانی: ۴ سال از اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها گذشت. ۲۸آذرماه سال۸۹، رئیس‌جمهور وقت در یک برنامه تلویزیونی فرمان انقلاب بزرگ اقتصادی را صادر کرد؛ فرمانی که قرار بود اقتصاد ایران را در مسیر درست قرار دهد و دست‌اندازهای بزرگ را از سر راه آن بردارد اما این اتفاق نه‌تنها صورت نگرفت بلکه دست‌اندازی بر دست‌اندازهای گذشته اضافه شد و به اعتقاد بسیاری کارشناسان، اقتصاد ایران از چاله به چاه افتاد.

۵۳ نفر قربانی سوءمصرف الکل در ۷ ماه

همشهری آنلاین: مسئول امور آزمایشگاه‌های سازمان پزشکی قانونی کشور گفت: ۵۳ تن به دلیل سوء مصرف الکل طی هفت ماه اخیر جان خود را از دست دادند.

توافق سران اتحادیه اروپا برسر برنامه سرمایه گذاری

همشهری آنلاین: نشست رهبران اتحادیه اروپا در بروکسل، پایتخت بلژیک پنجشنبه و یک روز زودتر از آنچه انتظار می رفت با توافق برسر برنامه سرمایه گذاری پایان یافت.

رای مثبت سازمان ملل به قطعنامه حق مردم فلسطین در تعیین سرنوشت خود

همشهری آنلاین: مجمع عمومی سازمان ملل با اکثریت آراء پیش‌نویس قطعنامه‌ای با عنوان حق مردم فلسطین در تعیین سرنوشت‌ خود را تصویب کرد که این اقدام در پی رای مثبت ۱۸۰ کشور به این پیش‌نویس صورت گرفت.

کشف جسد ۸ کودک در خانه ای در استرالیا

همشهری آنلاین: پلیس شهر کنز در ایالت کوئینزلند در شمال استرالیا از کشف جسد ۸ کودک در یک خانه خبر داده است.

گزارش یک تشکیلات حقوق بشری از جنایات داعش علیه اهالی یک روستا در سوریه

همشهری آنلاین: یک تشکیلات حقوق بشری سوری نسبت به کشته شدن دستکم ۱۰۰۰ تن از اهالی یک روستا در سوریه تحت کنترل داعش بر اثر اصابت گلوله اظهار نگرانی کرد.

۷۸ درصد تردد زائران حسینی از مرز مهران انجام شد/ کاهش ۷.۵ درصد تلفات سوانح رانندگی در یک سال اخیر

همشهری آنلاین: اسکندر مومنی رئیس پلیس راهور ناجا با اشاره به افزایش ۱۰ درصدی تردد در جاده‌های کشور در یک سال اخیر گفت: حجم تلفات جاده‌ای اما کاهش ۷.۵ درصدی داشته است.

روغن نارگیل: مقید یا مضر؟

همشهری آنلاین: پژوهشگران تا همین چندی پیش مصرف روغن نارگیل را به عنوان یک غذای به ظاهر گیاهی اما واجد درصد بالایی از چربی‌های اشباع‌شده را منع می‌کردند. اکنون اما همین فراورده غذایی به عنوان یک ابرغذای جدید جذاب دوباره سروکله‌اش پیدا شده است.