گزارش امروز به پرده ديگري از اين تخريب‌ها در منطقه «هلن» در چهارمحال و بختياري اختصاص دارد.

اين منطقه جنگلي كه 40 هزار هكتار وسعت دارد هرچند عنوان حفاظت شده را يدك مي‌كشد اما به‌دليل كمرنگ بودن اقدامات حفاظتي مدت‌هاست كه به جولانگاه قاچاقچيان زغال تبديل شده است.

هر گوني زغال 50‌هزار تومان ارزش دارد و بلوط بهترين درخت براي تبديل به زغال است؛ ازهمين روست كه بازار قطع درختان كهنسال در اين منطقه داغ است و قاچاقچيان زغال بي‌آنكه اهرم فشاري براي جلوگيري از تخلفات آنها وجود داشته باشد همچنان بلوط‌ها را به كام مرگ مي‌كشند. كشف بيش از 100 كوره زغال در اين منطقه حاكي از فعاليت گسترده و سازمان‌يافته قاچاقچيان حرفه‌اي در اين منطقه است.

بررسي‌هاي همشهري حاكي از آن است كه بخش عمده اين تخريب‌ها در حوالي روستاهاي خوزستان و مازه خاكي صورت گرفته، قطع درختان در اين مناطق همچنان ادامه دارد. به گفته افراد محلي، اواخر شهريورماه گذشته اين تخريب‌ها به اوج خود رسيد. كشف بالغ بر100 كوره زغال، نشان از آن دارد كه حداقل 3000 اصله بلوط در اين منطقه قطع و تبديل به زغال شده است.

تكذيب محيط‌زيست، تاييد محلي‌ها

مهندس شيوندي، مديركل محيط‌زيست چهارمحال‌وبختياري اما در گفت‌وگو با همشهري، قطع درخت در منطقه هلن را كذب محض دانست و گفت: برخي افراد با بهانه‌هاي مختلف مي‌كوشند به اين مسئله دامن بزنند درحالي‌كه طي بازديدهايي كه با حضور نيروهاي محيط‌زيست، منابع طبيعي و فرمانداري از منطقه به‌عمل آمد، مشاهده شد تنها تعدادي سرشاخه در منطقه قطع شده و در حال حاضر با نظارتي كه وجود دارد اين تخريب‌ها متوقف شده است.

وي با اشاره به اينكه هنوز منابع طبيعي مسئول حفاظت از عرصه‌هاي جنگلي در استان است، افزود: در جلسه‌اي كه در مهرماه جاري در فرمانداري «كيار» برگزار شد و مقامات محلي ازجمله رئيس دادگستري، مديركل منابع طبيعي و مديركل حفاظت محيط‌زيست حضور داشتند، مقرر شد حفاظت از جنگل‌ها تا پايان سال همچنان بر عهده منابع طبيعي استان باشد و هرگونه تغيير و تحول و واگذاري حفاظت از اين عرصه‌ها به اداره محيط‌زيست به سال 89 موكول شد.

بنابراين، منابع طبيعي صيانت از جنگل‌هاي هلن را برعهده دارد.با آنكه مديركل محيط‌زيست‌چهار‌محال‌وبختياري قطع درختان بلوط در هلن را با قاطعيت تكذيب مي‌كند اما افراد محلي ضمن تاييد قطع درختان بلوط در منطقه هلن مي‌گويند: تا پيش از سال‌84 كه منطقه هلن تحت مديريت منابع طبيعي استان قرار داشت توانسته بودند با به‌كارگيري برخي افراد بومي آمار قاچاق زغال را به ميزان قابل توجهي كاهش دهند اما با ارتقاي منطقه هلن به منطقه حفاظت شده و واگذاري حفاظت آن به سازمان محيط‌زيست و اخراج بوميان همكار، كمربند حفاظتي گسسته مي‌شود.

نكته ديگر اينكه با وجود نيروهاي سازمان حفاظت محيط‌زيست به‌دليل نداشتن تجربه و عدم‌آشنايي با منطقه، فعاليت قاچاق رونق مي‌گيرد؛ به‌طوري كه اكنون فرهنگ زغال در منطقه نهادينه شده و گروه‌هايي به‌صورت حرفه‌اي با قطع درختان كهنسال بلوط و تبديل آن به زغال، با كمك افرادي در اصفهان آن را توزيع مي‌كنند.

تمام اين فعاليت‌ها البته به‌دليل كمبود گارد حفاظتي در اين منطقه اتفاق مي‌افتد؛ تا آنجا كه قاچاقچيان به اندازه‌اي جسور شده‌اند كه در مواردي از كارگران افغاني براي قطع درخت و تبديل آن به زغال استفاده مي‌كنند.

اين گزارش مي‌افزايد: روستاهاي جوزستان، رحيم‌آباد، اسلام‌آباد، فيروزآباد، دورك، برنجگان و بره مرده با جمعيتي حدود 4هزار نفر در حاشيه منطقه هلن واقع شده و امرار معاش شمار قابل توجهي از آنها تهيه زغال است.

اين در حالي است كه بنا به شواهد موجود، كارشناسان محيط‌زيست طي سال‌هاي 81 و 82 با هشدار نسبت به‌شدت گرفتن قاچاق زغال در منطقه از مسئولان خواسته بودند با راهكارهايي از جمله اعطاي وام، زمينه مناسب براي اشتغال افراد محلي را فراهم سازند اما بي‌توجهي به اين هشدارها سبب شده تا برخي افراد ناگزير به تهيه زغال و فروش آن روي آورند.

منطقه حفاظت‌شده هلن پس از سبزكوه، دومين منطقه حفاظت شده در چهار‌محال‌و‌بختياري با 40‌هزار هكتار وسعت، تنها منطقه حفاظت‌شده جنگلي است كه 30‌هزار هكتار آن پوشيده از جنگل عمدتا از نوع بلوط غرب است.

تراكم پوشش گياهي و درختان جنگلي در اين منطقه تا 3 دهه پيش به اندازه‌اي بود كه كمتر كسي جرأت آن را داشت كه وارد جنگل شود، اما اينك بر اثر تجاوز و تخريب بخش‌هايي از جنگل در معرض تنك شدن و نابودي پوشش گياهي قرار دارد.