انرژی- گروه استانها– مرجان طباطبايي:
از توقف بسياري از طرحهاي توسعهاي و بلوك اكتشافي و ميادين نفت و گاز كشور كه بگذريم، گذشتن از تاخير و تعلل در توسعه و برداشت از مخازن نفت و گاز مشترك با شيخ نشينهاي حاشيه جنوبي خليجفارس آسان نيست.
ازحراج منابع نفتي نميتوان گذشت، كه همسايههاي عرب ما برداشت كنند و ايران تعلل؛ آنها سرمايهگذاري و كسب درآمد كنند و ما تماشا !
چه آنكه جدي نبودن در برداشت از اين ميادين مشترك، مساوي است با كمك به برداشت حداكثري كشورهاي همسايه، برابر است با كاهش درآمدهاي حاصل از برداشت مخازن مشترك، مساوي است با فرصت سوزي به نفع همسايههاي جنوبيمان؛ مساويهايي كه كنار هم قرار گرفتنشان، بيلانهاي منفي را براي كشور رقم ميزنند.
نمونه آن، ميدان نفتي اسفنديار، مخزن مشترك با عربستان است كه بخش عربي آن را «لو لو» مينامد، اين ميدان تقريبا در فاصله 95 كيلومتري جنوب غربي جزيره خارك قرار دارد.
مخزن مشترك نفت اسفنديار در سال 1345 در تاقديس اسفنديار توسط شركت آيپك كشف شد. سنگ مخزن اين ميدان سازند گدوان (رتاوي زيرين) و نفت اين ميدان داراي درجه سبكي اي.پي.آي 30 درجه است.
ميدان اسفنديار مشترك با عربستان داراي 532 ميليون بشكه نفت خام درجا است كه با وجود دريافت صدور مجوز آن هنوز اقدامي براي توسعه و برداشت نفت صورت نگرفته است.
از حدود 6 سال قبل شركت ملي نفت با واگذاري آن به شركت پتروايران، اين شركت را متعهد كرد تا با توسعه فروزان، ميدان نفتي مجاور آن يعني اسفنديار را هم توسعه دهد.
اما ظاهرا پتروايران به تعهد خود در اين زمينه عمل نكرده است. بهدليل مشترك بودن اين مخزن با عربستان، شوراي امنيت ملي با تاكيد بر توسعه آن، مجوز توسعه طرح از طريق فاينانس را صادر كرد كه البته با وقفهاي طولاني و در بهمن ماه گذشته از سوي مديرعامل شركت نفت فلات قاره به عنوان شركت كارفرما كه اين ميدان در حوزه عملياتي آن يعني خارك قرار دارد، خبر امضاي قرارداد توسعهاي اين ميدان با شركتي از كشور مالزي
اعلام شد.
اما هنوز برداشت ايران از اين ميدان نفتي بلاتكليف است؛ شركت نفت فلات قاره اعلام ميكند كه اين شركت امور قراردادي را به نقطهاي رسانده كه شركت ملي نفت بايد آن را مورد پيگيري قرار دهد؛
دكتر غنيميفرد كه معاونت شركت ملي نفت در امور سرمايهگذاري را عهده دار است از ارائه توضيح خودداري كرده و به همشهري ميگويد: اين در وظايف ما نيست؛ روند مذاكره با مالزياييها در مرحلهاي است كه شركت نفت فلات قاره بايد پاسخگوي آن باشد.
عسگر جلاليان، نماينده مردم دير و كنگان در مجلس با انتقاد از اين رويه به همشهري ميگويد: اين ميدان نفتي سالهاست كه رها شده و وزارت نفت هنوز براي چگونگي برداشت از آن با مشكل مواجه است؛ اين در حاليست كه عربستان در حال برداشت روزانه 300 هزار بشكهاي از اين مخزن مشترك است.
وي، با بيان اينكه برداشت از ميدان نفتي اسفنديار به اشتغال، رفاه و توسعه خارك كمك خواهد كرد، يادآور شد: دولت در حالي امور توسعهاي اين ميدان را به يك شركت ايراني واگذار كرد كه اين پيمانكار پس از 7 سال ،مخزن را بدون رسيدن به نتيجه تحويل داد.
جلاليان همچنين بر تغيير نگرش دولت نسبت به مخازن مشترك نفت و گاز تاكيد ميكند.
شروط اصلي براي توسعه ميدان نفتي اسفنديار، تامين منابع مالي و دسترسي به تكنولوژيهاي روز است كه بخش نفت كشور طي سالهاي اخير با ناكام ماندن در هر دوي آن، توسعه ميدان را نيز به تاخير انداخته است.
تاخيري كه زيان آن غيرقابل برگشت خواهد بود به طوري كه طرف عربي با سرعت در حال انتقال نفت به كشورش است و مسئولان نفت كشورمان به آساني نظارهگر آن.
موضوعي كه مدير نظارت بر توليد نفت و گاز شركت ملي نفت هم از آن نگران بوده و تاكيد دارد كه بايد بيشترين تلاش و توجه بخش نفت به ميادين مشترك معطوف شود.
« بهمن سروشي» كه روند موجود در مواجهه با ميادين مشترك را قابل قبول نميداند از دولت و مجلس ميخواهد كه يكي از اولويتهاي اصلي خود را تخصيص اعتبار خاص براي برداشت از ميادين مشترك قرار دهند.
به راستي چه منطقي براي اين به حراج گذاشتن منابع نفتي مشترك وجود دارد كه نتيجه آن تنها منحصر به سود بردن كشورهاي همسايه كه به اصطلاح در رقابت با آنها هستيم؟قرار است در مرحله اول توسعه ميدان اسفنديار روزانه 10هزار بشكه نفت خام و در مرحله بعدي آن 20 هزار بشكه نفت خام توليد شود كه البته بايد منتظر بود و ديد عربستان چه سهمي از مخزن مشترك را با برداشت از «لولو» خود براي« اسفنديار» ايران باقي ميگذارد تا كشور ما در زماني نامشخص آن را برداشت كند.