عمومی- گروه سلامت – سميه شرافتي:
كارشناسان، خبر از گرايش روزافزون جوانان به جراحي پلاستيك و افزايش 80 درصدي آمار اين جراحي در كشور ميدهند و معتقدند خيلي از اين جراحيها در شرايط غير اورژانس و فقط با هدف زيبايي انجام ميشود.
شنيدن اين آمار در حالي است كه متخصصان در اولين كنگره خاورميانهاي راينولوژي و جراحي پلاستيك صورت كه 14 تا 17 ماه جاري برگزار شد معتقدند: جراحي پلاستيك بر خلاف تصور عمومي به هيچ وجه صرفا جنبه زيبايي ندارد بلكه طيف وسيعي از جراحيها كه شامل ترميم تمام بدشكليهاي صورت ميشود را در بر ميگيرد.
در اين ميان به گفته كارشناسان در حال حاضر مهمترين عاملي كه تعداد مراجعان براي اين نوع جراحي را بيشتر كرده، تروما يا حوادثي است كه منجر به شكستگي نواحي مختلف صورت ميشود.
بيني سهم بيشتري دارد!
دكتر محسن نراقي، رئيس انجمن اولين كنگره خاورميانهاي راينولوژي و جراحي پلاستيك، رئيس انجمن تحقيقات راينولوژي و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي در اين باره به همشهري ميگويد: با شنيدن جراحي پلاستيك نخستين چيزي كه در ذهن بيشتر مردم تداعي ميشو، جراحي زيبايي است در حالي كه برخي از ناهنجاريهاي مادرزادي در بيني بهوجود ميآيند كه احتياج به جراحي پلاستيك دارند.
بعضي از افراد هم ممكن است مبتلا به تومور بيني شوند كه اين هم نياز به جراحي دارد؛ اما به گفته وي يكي از مهمترين مواردي كه فرد را ملزم به انجام جراحي پلاستيك ميكند، تروماي بيني يا ضربههاي وارده بر اين قسمت از صورت است كه هم ميتواند به شكل شكستگي باشد و هم به صورت از دست دادن قسمتي از بافت بيني.
وي با بيان اينكه در اين مورد جراحي پلاستيك به طرق مختلفي انجام ميشود تا ظاهر بيني به شكل طبيعي برگردد، توضيح ميدهد: به هر حال يكي از شايعترين شكستگي استخوان صورت شكستگي بيني است؛ چون اين ناحيه برجستهتر از قسمتهاي ديگر صورت است و بيشتر در معرض آسيب قرار ميگيرد.
اما به گفته دكتر نراقي در مورد افرادي كه دچار شكستگي ميشوند، بهترين زمان براي جا انداختن، همان هفته اول بعد از ضربه يا تروماست.
ولي در مورد افرادي كه دير به پزشك مراجعه ميكنند مثلا يك ماه بعد، در اين صورت ديگر امكان جااندازي بيني وجود ندارد و جراحي پلاستيك، تنها راه حل است.
«در اين افراد بهتر است زماني اين جراحي انجام شود كه حداقل 6 ماه از ضربه وارد به بيني گذشته باشد.»
رئيس انجمن تحقيقات راينولوژي با بيان اين عبارات خاطرنشان ميكند: در جراحي پلاستيك بيني انحراف داخل بيني و شكستگي ايجاد شده اصلاح ميشود، علاوه بر اينكه عمل زيبايي هم روي بيني انجام ميشود.
شكستگيها و مشكلات رواني
اما اگرچه به گفته كارشناسان تروماها و تصادفات در ايران بعد از بيماريهاي قلبي دومين عامل مرگ و مير در كشور محسوب ميشوند، ولي ظاهرا بيني تنها يكي از اعضاي صورت است كه در صورت ضربه ناشي از تروما نياز به جراحي پلاستيك دارد.
دكتر عطا قراجهاي، متخصص جراحي فك و صورت و عضو كميته علمي اولين كنگره خاورميانهاي راينولوژي و جراحي پلاستيك صورت در گفتوگو با همشهري ميگويد: با توجه به ميزان بالاي تصادفات و بهخصوص اينكه اين تصادفات بيشتر گروههاي جوان جامعه را در برميگيرد، افراد دچار صدمات ناحيه فك و صورت كساني خواهند بود كه اگر به درستي درمان نشوند، به خاطر بدشكليهاي صورت دچار مشكلات رواني خواهند شد.
وي با اشاره به اينكه در اين ميان آسيبهاي ناحيه فك و صورت طيف وسيعي دارند و از يك زخم ساده تا از دست رفتن يك قسمت از صورت گسترده هستند، توضيح ميدهد: به طور كلي تروماي صورت شامل ضربههاي يك سوم فوقاني صورت، تروماهاي با آسيب مغزي و تروماي يك سوم مياني صورت است كه بيني و چشم هم در اين ناحيه قرار دارند.
البته به گفته وي در اين ميان شكستگي گونه و شكستگي ناحيه فك پايين هم بهخصوص در منازعات و زد و خوردها بسيار شايع است.
دكتر قراجهاي نيز با ابراز تاسف از اينكه تصور عامه مردم از جراحي پلاستيك اين است كه قسمت آسيب ديده دوباره خلق ميشود، تاكيد ميكند: به نظر ما جراحي پلاستيك به معني بازسازي عضو آسيبديده است و اين در حالي است كه با انجام جراحي بخش عمدهاي از اين آسيبها قابل درمان هستند.
با اين حال، سومين بخشي كه در اثر تروما و در ناحيه صورت متحمل آسيبهاي جدي ميشود، ناحيه چشم است؛ ناحيهاي كه شايعترين شكستگي در آن بهوجود ميآيد، شكستگي كاسه چشم (اوربيت) و ديواره داخلي آن است.
دكتر ابوالفضل رحيمي، عضو كميته علمي اولين كنگره خاورميانهاي راينولوژي و جراحي پلاستيك صورت در اين باره به همشهري ميگويد: جراحي زيبايي چشم و اطراف آن در واقع 4 قسمت دارد: پلك، كاسه چشم (اوربيت)، مجاري اشكي و جراحي زيبايي اطراف چشم و صورت.
به گفته وي در اين ميان اوربيت يك فضاي استخواني است كه داخل آن كره چشم، عروق، عضلات و... قرار دارد. اين فضاي استخواني 4 ديواره دارد كه هر كدام از آنها ممكن است بر اثر حوادث مختلف مثل تصادفات يا برخورد با زمين بشكند.
دكتر رحيمي در ادامه توضيح ميدهد: پزشك معمولا با معاينه و گاهي با راديولوژي يا سيتياسكن متوجه شكستگي داخل چشم، يا اطراف آن ميشود. البته درمان اين عوارض به عوامل مختلفي مرتبط است؛
از جمله اينكه شكستگي چه زماني اتفاق افتاده؟ سن بيمار و محل شكستگي هم مهم است. البته خيلي از درمانها، درمانهاي طبي هستند و بلافاصله يا چند روز بعد از حادثه، فرد جراحي ميشود ولي برخي بيماران بايد با تعويق جراحي شوند.
وي خاطرنشان ميكند: گاهي نيز اين شكستگيها با مواد مصنوعي فلزي يا غيرفلزي ترميم ميشود؛ البته روشهاي جديدي براي درمان شكستگيهاي چشم و اطراف آن وجود دارد كه با استفاده از آنها ميتوان شكستگي را درمان كرد و چشم را به حالت طبيعي بازگرداند
