تولد فضاي مجازي به موازات فضاي واقعي و انتقال بسيار از فعاليت‌هاي رومزۀ فضاي فيزيکي واقعي به فضاي مجازي واقعي باعث شده است که حيات در کرۀ مجازي واقعي با جديت و گاهي با شدت بيشتري از زندگي در کرۀ فيزيکي واقعي دنبال شود. از سوي ديگر، از آنجا که يکي از شاخص‌هاي مهم دوران مدرن، توسعه روزافزون زندگي صنعتي و رشد شهرنشيني است، پرداختن به اين مهم از اولويت‌هاي سياستگذاران و نيز محافل دانشگاهي است.

ظهور فضاي مجازي واقعي نويدي بود از احتمال رخداد احتمالي که مي‌توانست از تنش‌ها و ناکامي‌هاي زندگي در فضاي فيزيکي بکاهد و خستگي‌ها و افسردگي‌ها را تا حدي آرام بخشد. تولد شهرهاي مجازي با انواع گوناگون، از مهمترين اقداماتي بود که اغلب از سوي دولت‌ها يا شهرداري‌هاي مهم جهان براي بهره‌برداري کامل از ظرفيت‌هاي اين فضاي نوظهور انجام شد.

بر این اساس شهر مجازي تهران با هدف ايجاد خدمات آسان براي شهروندان تهراني در همه نقاط جهان، کاهش تخريب محيط زيست و کاهش آلودگي هوا، کاهش هزينه‌ها، فراهم آوردن فضاي بهتر براي «عدالت در بهره‌برداری از امکانات شهري»، تمرکزگرایي امکانات شهري و بهره‌برداري غيرمتمرکز در دست طراحی است و مطالعات آن در دانشگاه تهران آغاز شده است [آشنايي با تاريخ تهران].

شهر مجازی تهران منجر به از بين رفتن «بالاشهر» - «پائين‌شهر» و «مرکز» - «پيرامون» خواهد شد و قدمي است براي نزديک‌تر شدن به «عدالت شهري» با رويکرد مثبت به نيازهاي همه شهروندان، همه گروه‌هاي سني و گروه‌هاي خاص اجتماعي.

به نظر مي‌رسد شهر مجازي تهران در نوع خود بي‌نظير است و از ظرفيت‌هاي متفاوتي در مقايسه با شهرهاي مجازي جهان برخوردار است. شهر مجازي تهران، شهري ديني، فرهنگي و در عين حال مملو از خدمات الکترونيک شهري خواهد بود (به نقل از سعيد رضا عاملي در خصوص اهداف طراحي شهر مجازي تهران).

لازم به ذکر است که اين پروژه زير نظر دکتر سعيدرضا عاملي، یک تيم مشورتي با تخصص‌های بين رشته‌اي از اساتيد برجسته کشور و یک تيم کارشناسي توانا از فارغ‌التحصيلان دانشگاه تهران انجام مي‌شود.

اين پروژه به‌صورت گسترده و فراگير، ابعاد مختلف شهر مجازي تهران را مورد بررسي قرار مي‌دهد. در همه فرايندهاي مطالعاتي، تیم فعال بر روی اين پروژه با مناطق بیست‌و‌دوگانه شهرداري تهران، سازمان‌هاي تابعه و مراکز مهم اداري شهر در تعامل خواهد بود. سازمان فن‌آوري‌هاي شهرداري تهران که مجري اصلي شهر مجازي تهران خواهد بود و در واقع مديريت برنامه‌اي شهر مجازي تهران را بر عهده خواهد داشت در مسير کار بازخوردهاي برنامه‌اي را دنبال مي‌کند.

اولين شهر مجازي (نه با ظرفيت‌ها کامل) در هلند با ساخت شهر مجازي آمستردام آغاز شد و امروز بسياری از شهرهای مهم، بخش قابل توجهي از خدمات خود را در فضاي شهر مجازي به‌صورت الکترونيک عرضه مي‌کنند. شهرداري تهران به عنوان يکي از بزرگترين شهرداري‌هاي منطقه، ايجاد شهر مجازي تهران را به عنوان فضايي که مي‌تواند انجام بسياري از امور شهري را تسهيل کند و از ترددهاي غيرضروري شهري جلوگيري کند، با همکاري پژوهشي دانشگاه تهران، در دستور کار خود قرار داده است.

پرسشنامه شهر مجازي

دست اندركاران پروژه گفته‌اند: ما را در فهم نيازهای خود ياري کنيد.
پرسشنامۀ «اولويت‌سنجي، نيازسنجي و خدمات الکترونيک شهر مجازي تهران» بخشي مهم از مطالعات اين پروژه است که تلاش مي‌کند با مطالعۀ اولويت‌هاي شهروندان تهراني در حوزۀ مسائل شهري، راه‌اندازي اين شهر را بر نيازهاي آنان متکي کند. با پاسخگويي خود به اين پرسشنامه به انجام اين تحقيق ياري برسانيد