سینمایجهان- سعيد مروتي:
وقتي كوبريك تصميم گرفت كتاب آرتورس كلارك را جلوي دوربين ببرد، هنوز از آن كاريزماي سالهاي بعد استاد خبري نبود.
كوبريك تا پيش از 2001 اوديسه فضايي، فقط يك فيلم عظيم جلوي دوربين برده بود كه آن هم يك توليد استوديويي بود كه كوبريك جوان پس از اخراج آنتونيمان، كارگردانياش را برعهده گرفته بود.
اينبار اما داستان با «اسپارتاكوس» تفاوتهاي زيادي داشت. كوبريك مدت زيادي را صرف نگارش فيلمنامه كرد. خود آرتورسي كلارك هم در نگارش فيلمنامه با او همكاري داشت. نكته مهمتر البته جلوههاي ويژه فيلم بود.
كوبريك در مقام يك هنرمند كمالگرا، كاري به آنچه تا پيش از اين در ژانر علمي تخيلي رخ داده بود، نداشت.
گفته ميشود در آن زمان هيچ كمپاني حاضر به سرمايهگذاري روي 2001 ، يكاوديسه فضايي نبود و كوبريك به تنهايي تهيه فيلم را برعهده گرفت. او مدت زيادي را صرف جلوههاي ويژه فيلم كرد و از متخصصان خواست به راهكارهاي تازهاي بينديشند. افسانه برداشتهاي فراوان كوبريكي هم با اوديسه آغاز شد.
گروهي از بهترين فن سالاران آمريكايي در كنار كوبريك قرار گرفتند تا نابغه تصور مطلوبش از رمان آرتورسيكلارك را روي پرده بياورد. كوبريك براي ساخت اوديسه، دوربينهاي فيلمبرداري تازهاي را طراحي كرد و به سفارش او لنزهايي ساخته شدند كه پيش از آن نمونهاش وجود نداشت.
در اواخر دهه 60ميلادي، امكان اينكه مثل امروز بتوان بسياري از جلوههاي ويژه را با كامپيوتر انجام داد وجود نداشت، به اين ترتيب اغلب تروكاژهاي فيلم جلوي دوربين اجرا شدند آن هم با موضوع مهيب استاد كمالگراي سينماي كوبريك! با گذشت 4دهه از ساخت 2001، يك اوديسه فضايي، اين فيلم هنوز برجستهترين اثر سينمايي در ژانر علمي تخيلي است.
آرتور سيكلارك بعد از ديدن فيلم، از كاركوبريك شگفتزده شد و به ستايش از آن پرداخت.
نكته جالب اينكه 2001، يك اوديسه فضايي، برخلاف پيشبينيها، با استقبال تماشاگر همراه شد و كوبريك با نبوغي كه در امر پخش و تبليغات از خود به نمايش گذاشت، نشان داد كه ميتوان بدون تاراج انديشه، گيشه را هم فتح كرد.