منابعطبيعی- محمد درويش*:
مارگون، نام آبادبومي است در استان كهكیلویه و بویراحمد و در فاصله 70 كيلومتري از مركز استان (ياسوج). این آبادي در بخش مارگون از توابع شهرستان بویراحمد قرار گرفته و جمعیت آن در سال ۱۳۸۵، برابر با ۲۷۳۵ نفر بوده است.
در اين منطقه، يك ايستگاه تحقيقات منابع طبيعي وجود دارد كه از منظر برخي ويژگيهاي محيطي، نظير توپوگرافي، جنس خاك و ميزان بارندگي يكي از بهترين و شاخصترين ايستگاههاي مديريت مرتع و دام در كشور به شمار ميآيد.
وسعت اين ايستگاه 1250 هكتار بوده و دقيقاً در 56 كيلومتري شمال غرب شهرستان ياسوج قرار دارد. ارتفاع آن از سطح دريا از 2250 الي 2700 متر متغير و متوسط بارندگي سالانه آن بيش از 800 ميليمتر بوده كه قسمتي از آن به صورت برف است.
بنابراين، همان طور كه ملاحظه ميشود، جانمايي و انتخاب اين ايستگاه كاملاً منطقي و قابل دفاع بوده و از همين رو تاكنون يكي از عرصههاي فعال پژوهشي كشور در حوزه منابع طبيعي محسوب ميشده است؛ آن هم در استاني كه خود يكي از استانهاي شاخص كشور در اين حوزه به شمار ميآيد؛ استاني كه حدود دو سوّم از مساحت يك ميليون و 700هزارهكتارياش را عرصههاي منابع طبيعي، اعم از مرتع و جنگل دربرگرفته و ميتواند قطب منابع طبيعي كشور (با تأكيد بر جاذبههاي بومگردي)، به ويژه در منطقه رويشي و اكولوژيك زاگرس به شمار آيد. گفتني است، در آبان ماه گذشته، آيين آغاز عمليات اجرايي ساخت كارخانه سيمان مارگون با حضور استاندار و ديگر مقامات محلي و نيز مديركل صنايع معدني وزارت صنايع و معادن، محمّدرضا مسفروش طي مراسمي به اجرا درآمد.
دراين مراسم مسفروش اعلام كرد: به دستور رئيسجمهوري به ۲۴ كارخانه سيمان در دست اجراي كشوركه داراي پيشرفت فيزيكي بالايي هستند، تسهيلات فوري – به ارزش2 هزار ميليارد ريال - اعطا ميشود تا ظرف حداكثر 20 ماه به بهرهبرداري برسند (اين در حالي است كه هماكنون علاوه بر فعاليت 42 كارخانه سيمان در كشور، 40 كارخانه ديگر نيز در حال ساخت هستند). مس فروش همچنين يادآور شد: از مجموع ۱۰ ميليارد دلار اختصاص داده شده به بخش صنايع و معادن، 8/39 درصد آن به صنايع معدني سيمان داده شده است.
از سوي ديگر، سيد مسعود حسيني، استاندار كهگيلويه و بويراحمد هم گفت: با راهاندازي كارخانه سيمان مارگون، 450 فرصت شغلي بهطور مستقيم و 400 هزار فرصت شغلي غيرمستقيم ايجاد ميشود.با اين حساب و به بياني سادهتر، اگر دولت همه كار خود را رها كرده و فقط سالي 10 كارخانه سيمان بزند، ميتواند 4 ميليون شغل ايجاد كرده و از اهداف برنامه به سرعت پيش بيفتد! شايان توجه آنكه ايستگاه ياد شده و بومسازگان (اكوسامانه)هاي مرتعي و جنگلي پيرامون آن دربرگيرنده مرغوبترين پوشش گياهي طبيعي كشور بوده و در شمار عاليترين اندوختههاي ژنتيكي فلات ايران محسوب ميشود.
برخي از مهمترين گونههاي مرتعي ايستگاه پژوهشي مارگون كه بيشك درصورت احداث كارخانه مزبور به شدت آسيب خواهند ديد، عبارتند از:جاشير، كده، علف پشمكي، كتو، قياق، آويشن، گون گزانگبين، گاو چاقكن، هزارخار، شنگ، قدومه. بار ديگرتأكيد ميشود كسي مخالف توسعه، اشتغالزايي و جذب سرمايهگذاري خارجي نيست، بلكه پرسش اصلي اين است كه آيا اين مهم بايد به بهاي مرگ منابع طبيعي و محيطزيست كشور تحقق يابد؟ و آيا نميتوانستيم با جانمايي بهتر و منطقيتري، اين عرصه پژوهشي را نيز حفظ كنيم؟!
عضو انجمن هيأت علمي
مؤسسه تحقيقات جنگلها و مراتع كشور