خاورميانه- زهرا ابراهیمی
همه گروههاي فلسطيني رابطه نزديكي با ايران داشته و داراي دفاتري در تهران هستند.
براي ديدار با دكتر ابواسامه عبدالمعطي، نماينده حماس در تهران به دفتر اين جنبش در خيابان آفريقا رفتيم، تا در باره علت تحولات اخير و اتهاماتي كه برخي كشورها به ايران وارد كردهاند با ابواسامه به گفتوگو بنشينيم.
مشاهده ساختمان 4 طبقه حماس با در سبز رنگ و كيوسك محافظتي كه معمولاً از سوي پليس ديپلماتيك در برابر سفارتخانههاي خارجي قرارداده ميشود احساس سفارت ديگري براي فلسطين را در تهران تداعي ميكند؛ احساس جدايي برای فلسطين، احساس خوشايندی نیست.
دكتر ابواسامه ما را در دفتر ساده خود پذيرا ميشود و سعي ميكند به همه سئوالات ما پاسخ روشن و صريحي بدهد.
- علت اصلي وقوع درگيري درغزه چه بود آيا حماس شروع كننده اصلي بود يا فتح؟
وقايع اخير 2 دليل عمده داشت كه ريشههاي آن به تفاوت2 نگاه و برنامه و خط مشي حماس و جناح خائن در فتح برميگردد؛
دليل اول: حماس مقاومت را مطرح ميكرد و جناح خائن به بهانه صلح با اسرائيل عليه مقاومت توطئه چيني ميكرد.
دليل دوم: اين جناح خائن از بدو به قدرت رسيدن حماس و پيروزياش در انتخابات با استفاده از تمامي امكانات در صدد ناكام كردن دولت و سرنگوني آن برآمد و از ابزار و شيوههاي معمول نظير ترور و قتلهاي روزمره استفاده كردند به طوري كه در طول يك سال و نيمي كه از عمر دولت حماس ميگذرد تعداد شهداي اين جنبش به صدها تن رسيده است.
حوادث اخير از 2هفته قبل كه منجر به سيطره حماس بر نوار غزه شد شروع نشده است بلكه از همان يكسال و نيم پيش كه حماس دولت را بهدست گرفت آغاز شد و اين جناح خائن برخوردار از حمايتهاي امريكا و اسرائيل بود كه درگيريها را آغار كرد تا از قبل حوادث خونبار بتواند دولت حماس را به شكست بكشاند و سرانجام سرنگون سازد.
ما بعد از برخورد 3 هفته قبل به يك اقدام اضطراري روي آورديم كه بيشتر به يك عمل جراحي موضعي ميماند و طي آن يك غده سرطاني را كه وجودش پيكره فلسطين را به خطر انداخته بود ريشه كن كرديم و اينك اوضاع در غزه آرام و امن است.
- غده سرطاني اگر ريشهدار باشد، چاقوي جراحي ميتواند به عوض نابود كردن آن، بيمار را نابود كند. آيا از نابودي مقاومت مردمي به دليل مسلحانه شدن اختلافات دروني فلسطين در هراس نيستيد؟
اگر اين غده باقي ميماند خطرناكتر ميشد. اين گروهك خائن شورشي و مزدور اسرائيل را كه دست به خرابكاري و جاسوسي عليه نيروهاي مقاومت ميزد بايد از بين ميبرديم. اين جناح عليه آحاد ملت و حتي وزيران و نمانيدگان جنبش فتح وارد عمل شده و آنان را دچار فساد اخلاقي ميكردند تا وادار به ارتباط با موساد كنند.
اين جناح خائن كه همواره به تعقيب و اذيت و آزار و بازداشت نيروهاي مقاومت دست ميزد و پيوند خيانت آميزش را با دشمن اسرائيلي مستحكمتر ميساخت براي خوشخدمتي به سازمان اطلاعاتي اسرائيل، عليه كشورهاي عربي اسلامي و جهان جاسوسي ميكرد بنابراين جناح خائن بايد از بين مي رفت و ريشهكن ميشد.
چرا كه خطر بقاي اين جريان در درون فلسطين به مراتب از خطر پيامدهايي كه ممكن بود بر اثر اين عمل جراحي پيش آيد بيشتر بود.
- دولت حماس در باره شناسايي اسرائيل و مذاكره با آنها چه نظري دارد؟
ما اعلام كردهايم كه حاضر به شناسايي رژيم صهيونيستي نيستيم. نگاه و طرح ما براي صلح و سازش با اين رژيم مبتني بر عقبنشيني كامل از غزه و كرانه باختري رود اردن و بازگشت به مرزهاي سال 1967 است تا بتوانيم كشور مستقل فلسطيني را كه برخوردار از حاكميت كامل است - در ازاي يك آتش بس بلند مدت- تشكيل دهيم.
دولت حماس آمادگي خود را براي مذاكره با رژيم صهيونيستي اعلام نكرده است ولي چنانچه اين رژيم با طرح صلح ما موافقت كند در آن صورت ابزارهاي متعددي ميتواند مورد استفاده قرار گيرد از جمله ميانجيگري كه ميتوان با استفاده از آن درمورد مكانيزم و عمليات اين عقبنشيني به توافق رسيد.
- شما در حال حاضر در درون جنبشهاي فلسطيني به وحدت نرسيدهايد و اكنون جنبش فتح را خائن، جاسوس و مزدور ميناميد، جنبشي كه بيش از 40 سال در صحنه مبارزه با اسرائيل حضور داشته و مبارزين بسياري از آن به شهادت رسيدهاند. شما چه برنامهاي داريد كه پس از 40 سال مبارزه به سرنوشت آنها دچار نشويد؟
من هيچگاه نگفتهام جنبش فتح خائن و جاسوس است. هيچ مسئولي در حماس نيز چنين نميگويد. بر عكس ما براي فتح و مبارزان آن و پيشينه مبارزاتياش احترام قائليم. مشكل ما هيچگاه با فتح نبوده است.
هرچه هست درگيري ما با گروه كوچكي است كه با پول و اسلحه امريكايي و صهيونيستي سوار بر فتح و مقدرات مردم فلسطين شده است. چند روز پيش هانيالحسن عضو كميته مركزي جنبش فتح در مصاحبه با شبكه ماهواره الجزيره با اين مضمون سخن گفت و عنوان كرد كه 95 درصد جنبش فتح در اين درگيريها شركت نكردند و افزود كه نبرد و درگيري، ميان حماس و جريان حمايت شده از سوي ژنرال دايتون امريكايي بوده است.
البته اظهارات مشابه ديگري نيز از جانب رهبران بلند پايه فتح عنوان شده كه من لازم ميدانم بگويم آيا محمد دحلان كه به مزدوري و سرسپردگي و ارتباط با اسرائيل شناخته شده ميتواند نماينده جنبش فتح با آن سابقه طولاني مبارزاتي باشد؟ اقدامي كه در نوار غزه صورت گرفت خدمتي به فتح و حماس و آحاد ملت فلسطين بود.
پيشبيني ما اين است كه پس از وقايع اخير در غزه و سركوب جناح دحلان در روزهاي آتي شاهد تحولات مهمي در جنبش فتح در راستاي بازگشت تعداد قابل توجهي از اعضاي آن به راه مبارزه و جهاد خواهيم بود.
- با تجزيه عملي فلسطين چه خواهيد كرد؟
همه فلسطين به نوعي الان زير اشغال صهيونيستهاست و ما اينك در دوران آزادسازي بهسر ميبريم.
اگر منظور شما اين است كه كرانه باختري از غزه جدا شده است اين اتفاق از ساليان پيش به دليل حضور اشغاگران عملا اتفاق افتاده بود و رفت و آمد ميان اين 2 منطقه تنها در صورت داشتن كارت وي اي پي ميسر يود و صدور اين كارتها فقط در يد جريان سر سپرده به رياست محمد دحلان و تعداد اندكي از افراد آنهاست.
حتي شخص نخستوزير اسماعيل هنيه قادر به سفر از نوار عزه به كرانه باختري نيست. انشاءالله با تداوم مقاومت ما خواهيم توانست مساحت بيشتري از خاك فلسطين را آزاد كنيم و كليه موانعي را كه اشغالگران و ايادي و اذناب آنان براي جداسازي ملتمان ايچاد كرده بودند برخواهيم چيد.
- برخي كشورها و جريانات فلسطيني، ايران و سوريه را متهم به تشويق حماس براي در دست گرفتن غزه كردهاند؛ نظر شما در اين مورد چيست؟
اين يك اتهام قديمي و بيپايه و اساس و بيارزش است و تازگي ندارد. هر حادثهاي در فلسطين يا لبنان و جاهاي ديگر اتفاق ميافتد ايران و سوريه متهم ميشوند. ما معتقديم كه اين فرار از حقيقت و واقعيت است كه از جانب اتهام واردكنندگان صورت ميگيريد.
ما به رغم تمامي احترام و تقديري كه براي مناسباتمان با ايران قائليم از اين حيث كه امت اسلامي پشتوانه اصلي ما در اين منازعه محسوب ميشوند، ولي دخالت ايران اصلا واقعیت ندارد.
- با مشكلات معيشتي و اقتصادي مردم در نوار غزه چه خواهيد كرد؟
نوار غزه قبل از دولت حماس در تحريم و گرسنگي بسر ميبرد. به تعبير ديگر وضعيت اين منطقه پس از آمدن ما تغييري نكرده است.
ملت فلسطين به چنين وضعيتي عادت كرده است و آماده است تا شكسته شدن تحريمها و گشودن مرزها ميان ما و مصر و تردد افراد و كالا و ورود كمكها صبر و استقامت كند.
ما با برادران مصري مذاكره ميكنيم تا به اين هدف برسيم و نسبت به موفقيت اين مهم خوشبين هستيم.
- روز 5 تيرماه شما در جلسه غيرعلني و غيررسمي مجلس شوراي اسلامي شركت كرديد. هدفتان از اين ديدار چه بود؟ از مجلس ايران چه ميخواستيد؟
هدف از حضور در اين جلسه در جريان قراردادن نمايندگان نسبت به آخرين تحولات فلسطين و حقيقت ماجراي اخير غزه بود و اينكه آنها را در جريان تصميمات غيرقانوني محمود عباس در انحلال دولت قانوني و تعيين دولت اضطراري قرار دهيم.
عباس با اين اقدام پيوند ميان قانون اساسي و مجلس قانونگذاري را ناديده گرفت. لذا از مجلس ايران درخواست كرديم ازملت فلسطين حمايت كنند و از گزينه دمكراتيك ملت كه جنبش حماس را به صحنه حكومت آورد پشتيباني كنند و از دولت قانوني به رياست اسماعيل هنيه جانبداري داشته باشند. اين مهم اتفاق افتاد و مجلس از زبان دكتر حداد عادل از ملت و دولت منتخب فلسطين و رياست هنيه حمايت كردند.
- در حال حاضر سفارت فلسطين در تهران توسط جنبش فتح اداره ميشود و شخص سفير، آقاي صلاح زواوي از اعضاي جنبش فتح است. دولت حماس نظرش در اين مورد چيست؟
پاسخ به اين سؤال سخت است. ما آقاي صلاح زواوي را سفير فلسطين در ايران ميدانيم و روابطمان با ايشان بسيار خوب است و براي ايشان در جهت خدمت به مردم و آرمان فلسطين آرزوي توفيق ميكنيم.
- وقتي صدام اعدام شد جنبش حماس 3 روز عزاي عمومي اعلام كرد و او را شهيد ناميد. با توجه به نظر و احساس مردم ايران نسبت به صدام اين اقدام حماس چه معنايي داشت؟
من نميدانم اين خبر از كجا آمد و چه كسي در پس انتشار اين خبر بياساس و دروغين بود. درج اين خبر با آن ابعاد گسترده براي ما هم جاي سئوال دارد. ما نه مراسمي براي عزاداري برگزار كرديم و نه حتي يك ساعت عزاي عمومي اعلام كرديم. نه شعار داديم و نه عكس او را بالاي دست گرفتيم.
اين خبرها بياساس و دروغ است. ما معتقديم دستهايي در پس تدوين و نشر اين خبر در رسانهها و مطبوعات ايران وجود داشته كه هدفشان ضربه زدن و خدشهدار كردن مناسبات مستحكم جنبش حماس با دولت و مردم عزيز ايران بوده است. اگر منظور شما سازمانهايي مثل جنبش فتح و حزب بعث فلسطين هستند اين سئوال را بايد از آنها داشته باشيد.
تاريخچه تشكيل حماس
حماس شاخه نظامي جنبش اخوان المسلمين فلسطين است. اين جنبش در سال 1967 در نوار غزه شروع به كار كرد. جنبش اخوان المسلمين در ابتدا سعي در ايجاد تحول اجتماعي داشت به همين جهت به ارائه خدمات اجتماعي وكمك هاي آموزشي به مردم فلسطين روي آورد.
با افزايش نفوذ اين جنبش در ميان مردم فلسطين، جنبش مقاومت اسلامي (حماس) به عنوان شاخه نظامي در برابر اشغالگري اسرائيل را بوجود آورد.حماس براي نخستين بار در سال 2004 در انتخابات شوراهاي محلي فلسطين شركت كرد و توانست در تعدادي از مناطق به خصوص در نوار غزه به پيروزي هايي دست يابد.
جنبش حماس هدف از تشكيل خود را ايجاد دولت اسلامي، دمكراتيك و پلوراليستي اعلام كرده است، آزادسازي همه سرزمين هاي فلسطيني از اهداف استراتژيك اين جنبش محسوب ميشود. تحقق مشروعيت سياسي با ادامه مقاومت از ديگر برنامههاي اين جنبش است.
حماس در انتخابات پارلمان فلسطين در 25 ژانويه 2006 توانست 74 كرسي از 132 كرسي پارلماني را تصاحب كند و با كسب اكثريت اعضاي پارلمان، دولت فلسطين را به نخستوزيري اسماعيل هنيه تشكيل دهد.دولت حماس چندي است كه در سرزمين هاي فلسطيني دچار تضاد و مشكل با بخشي از جنبش فتح شده است.
