ايرانگردی- همشهری آنلاين:
استان یزد در مركز ایران در قلمرو سلسله جبال مركزی ایران بین عرض های جغرافیایی 29 درجه و 48 دقیقه تا 33 درجه و 30 دقیقه شمالی و طول جغرافیایی 52 درجه و 45 دقیقه تا 56 درجه و30 دقیقه شرقی از نصف النهار مبدأ قرار گرفته است.

استان یزد از شمال و غرب به استان اصفهان از شمال شرقی به استان خراسان از جنوب غربی به استان فارس و از جنوب شرقی به استان كرمان محدود می شود. استان یزد در حدود 72156 كیلومتر مربع وسعت داشته و تقریباً 37/4 درصد از وسعت كل ایران را در بر می گیرد.

آب و هوای استان یزد به علت قرار داشتن بر روی كمربند خشك جهانی دارای زمستانهای سرد و نسبتاً مرطوب و تابستانهای گرم و طولانی و خشك است. بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسكن سال 1375، جمعیت استان 750769 نفر بوده كه از این تعداد 15/75 درصد جمعیت شهری و 85/24 درصد جمعیت روستایی را تشكیل داده اند.

یزد به معنی پاك و مقدس است و شهر یزد نیز به مفهوم شهر خدا و سرزمین مقدس است. به لحاظ شرایط اقلیمی استان یزد وضعیت كشاورزی در این استان مطلوب نیست و امكان بهره برداری از آب های سطحی در كشاورزی بسیار كم است.

شرایط خاص مناطق حاشیه كویر نظیر میزان اندك باران حركت ماسه های روان، پدیده كویرزایی مراتع فقیر كمبود منابع تأمین آب موجب شده تا 28 درصد وسعت استان یزد فاقد بهره دهی اقتصادی باشد.

مهمترین مناطق كشاورزی استان، دشتهای یزد، اردكان، بهادران، بهاباد، هرات، مروت، چاهك و ابركوه است. محصولات كشاورزی استان شامل انار، ‌پسته، بادام، غلات، آفتابگردان، انگور، پنبه، چغندر قند و كنجد است.

استان یزد به لحاظ زمین شناختی دارای ذخایر بسیار عظیم معدنی است. معادن مهم این استان مانند آهن چغارت، مرمر بورق، ماسه سنگ متكسانه، سرب كوتك نقشی مهم و سازنده در تحولات اقتصادی و عمرانی استان داشته است.

شهر یزد

شهرستان یزد مركز استان یزد بوده و در دره ای وسیع و خشك و محصور بین رشته كوههای شیركوه و خرانق قـرار گـرفته اسـت. ایـن شهـر از شمال به شهرستان اردكان و از شرق به شهرستان بافق و از جنوب به شهرستان تفت و از غرب به استان اصفهان محدود گشته است.

این شهر از قرن پنجم رو به گسترش نهاد و اتابكان سهم به سزایی در آبادانی این شهر ایفا كردند. اكثر دانشمندان قرن هفتم و هشتم برای در امان ماندن از هجوم مغول این شهر را مركز فعالیت خود قرار دادند. این شهرستان اماكن دیدنی و جاذبه های جهانگردی متعددی دارد كه از مهم ترین آنها می توان به مسجد كبیر یزد، مسجد جامع فهرج، بقعه سید ركن الدین، مجموعه باغ دولت آباد ، تكیه و مسجد امیر چخماق، آب انبار شش بادگیری، آتشكده و برج و باروی قدیمی و … اشاره كرد.

مراكزتاریخی وباستانی

خانه لاری ها - خانه عرب ها - خانه حاج كاظم رسولیان - خانه ملك التجار - مدرسه خان -مدرسه شهاب الدین قاسم طراز - باغ دولت آباد - آتش ورهرام ( بهرام )يزد.

اماكن زیارتی ومذهبی

مسجد جامع كبیر - مسجد میرچخماق - مسجد ملا اسماعیل - مسجدبندرآباد - مسجد آمنه گل - امامزاده ابوجعفر - بقعه سیدخلیل- بقعه دوازده امام- بقعه شاه سیدرضا‌ - بقعه شیخ احمدفهادان - بقعه شیخ داد- مقبره شیخ زین‌العابدین علی خاموش - بقعه سید پنهون - امامزاده زیدبن موسی كاظم - امامزاده میرحسن - بقعه زرندیان - بقعه سادات قل هو الله.

اردكان

اردكان بزرگترین شهرستان استان یزد است. نام اردكان از دو واژه « ارد » به معنی مقدس و « كان » به معنی معدن تشكیل شده است. این شهرستان در مسیر جاده یزد به تهران قرار گرفته و بیش از 24 هزار كیلومتر وسعت دارد. از مراكزتاریخی وباستانی شهر می‌توان به رباط ابوالقاسم رشتی، رباط خرگوش و رباط ساغند اشاره كرد .

شهر بافق

شهر بافق در دوران پیش از اسلام نیز وجود داشته و جزو قلمرو هخامنشیان، اشكانیان و ساسانیان بوده است. در روزگار ساسانیان منطقه یزد، از جمله شهر بافق رو به آبادی نهاد و از جایگاه ویژه ای برخوردار گردید. بافق در روزگار عثمان بن عفان به دست مسلمانان گشوده شد.

امامزاده عبدالله يكی از بنایی عالی است كه از حیث سبك و گنبد و كاشی كاری و تزئینات داخلی اثری ارزشمند محسوب می شود و در بافق قرار دارد. بدنه اتاق مرقد با كاشی های مسدس لاجوردی و با حاشیه سیاه و سفید از آثار قرن 8 و 9 هجری پوشیده شده است. سقف داخلی بنا گنبدی مقرنس كاری شده است و دیواره و گوشواره های زیر گنبد رنگ آمیزی و نقاشی شده است. كتبیه های امامزاده به خط حسین یزدی و عمل حسن ولددین جعفر استاد معمار باشی است.

شهر تفت

شهرستان تفت با مساحتی حدود 7000 كیلومتر مربع در جنوب غربی استان یزد قرار دارد. در فرهنگ لغات فارسی به معنای گرم و یا به معنای سبدی چوبین كه در آن میوه جای دهند آمده است.

از اماكن تاریخی و دیدنی این شهرستان می توان به كاروانسرای علی آباد، چشمه‌تامهر، مسجدجامع طرزجان، مسجدشاه ولی اشاره كرد.

شهر‌ مهر‌يز

شهرستان مهریز با 15 هزار كیلومتر وسعت در 35 كیلومتری جنوب شهر یزد قرار دارد. مهریز نام شهر مشخصی نبوده بلكه عنوان ناحیه ای است شامل مجموعه ای از روستاها كه نام قدیم آن مهریجور بوده و به مهرنگار دختر انوشیروان نسبت داده شده است.

از اماكن تاریخی و دیدنی این شهرستان می توان به مسجد جامع، قلعه تاریخی سرو قدیمی منگاباد، كشته خانه، قلعه رباط سربرد و چشمه‌غربالبیز اشاره كرد. 

شهر میبد

اين شهر در شمال غربی یزد و در حاشیه جاده تهران – بندرعباس قرار دارد. مساحت این شهر در حدود 845 كیلومتر مربع و ارتفاع آن از سطح دریا نزدیك به 1220 متر است. بر‌اساس افسانه ها، میبد در روزگار كیومرث بنیان نهاده شده است.

میبد یكی از نمونه های نادر شهرهای باستانی ایران به شمار می رود و هنوز بسیاری از پدیده ها و عناصر شهرهای قدیم مانند راه، بناها و تشكیلات وابسته به آن، كهن دژ، شارستان، بیرونه ها را می‌توان در آن تشخیص داد. قدیمی ترین سند هویت تاریخی و آغاز شهرسازی در سرزمین یزد «نارین قلعه» میبد است. 

از اماكن تاریخی و دینی شهر می‌توان از مسجد جامع، عمارت نارین قلعه، رباط شاه عباسی، برج كبوتر خان، آتشكده حسن آباد، مزرعه كلانتر، پیر خرمن و پیر مزرعه حاجی نام برد.