ايران- همشهري آنلاين - ابوالحسن مختاباد:
تمامي چشمها در پنجمين روز جشنواره موسيقي فجر متوجه برنامه ويژه هنرمندان درتالار وحدت بود.
اما در تالار رودكي گروههاي موسيقي نواحي از شرق و جنوب كشور برنامه هايي را اجرا كردند كه از ظرفيتهاي نهفته موسيقي نواحي ايران حكايت مي كرد.
برنامه هاي بخش ويژه با ربع ساعتي تاخير آغاز شد. گروه آواي مهرباني با 14 نوازنده و خواننده نخستين اجراي اين بخش را اجرا كردند. دو خواننده زن همخوان و يك خواننده مرد چند قطعه تصنيف و قطعات ضربي را اجرا كردند .
اجراي دوم به عاشيق رسول قرباني اختصاص داشت كه به اتقاق يك نوازنده بالابان و يك نوازنده دايره به صحنه آمدند.
به رغم آنكه عاشيق رسول 70 سال را پشت سر گذاشته است، اما صدايي پرهيمنه و كم نظير دارد. ويژگي مهم صداي اين چهره نامي موسيقي عاشيقي ، چپ كوك بودن آن است كه سبب شده است تا وي قواصلي را اجرا كند كه در توان كمتر خواننده مرد ديگري است. ضمن آنكه در اين سن كمترين ضعف وخللي در صداي وي به گوش نمي رسد.
عاشيق رسول قطعاتي را در مدح رسول اكرم (ص) خواند كه با اقبال حاضران روبرو شد.
از عاشيق رسول صحبت كرديم پسنديده است كه از عاشيق حسن اسكندري يادي بكنيم كه به دليل سكته مغزي امسال نتوانست در جشنواره حضور بيابد.
ذوالفنون و گروه همراه
پس از استراحتي كوتاه بخش دوم برنامه با حضور جلال ذوالفنون و گروه همراه آغاز شد . اجراي ذوالفنون هم همانند ساير اجراهاي وي و گروه همراه، بخشهايي از آثار قديم و جديد آقاي ذولفنون را اجرا كردند.
آخرين بخش برنامه ويژه به اجراي اركستر ملي به رهبري فرهاد فخر الديني اختصاص داشت.
اجرايي كه فضايي خاص داشت وبا صداي عليرضا قرباني رنگ و بويي ديگر به خود گرفت.
ياد استاد نظرلي سليماني
بخش موسيقي نواحي با يادي از استاد زنده ياد نظر محمد سليماني، بخشي نام آور خراساني آغاز شد . دست اندركاران اين برنامه بخشهايي از دوتار نوازي اين استاد نامي را كه در سال 1350 از سوي بانو فوزيه مجد ثبت و ضبط شده بود را پخش كردند. قطعه انتخابي اشترخجو نام داشت كه از جمله قطعات شناخته شده موسيقي شمال خراسان است . پنجه هاي شمرده ،شفاف و پرقدرت اين استاد ناآور از جمله ويژگي هاي نوازندگي وي بود.
گروه ليان از خارك؛ اجرايي منحصر به فرد
پس از اين قطعه كوتاه، نوبت به يكي از منحصر به فرد ترين برنامه هاي جشنواره موسيقي رسيد ، گروه ليوا از خارك عهده دار اجراي مراسم زار بود كه كمتر اهالي تهران فرصت ديدن چنين برنامه اي را از نزديك به دست مي آورند.
گروه بيش از 20 نفر بودند و چهار ساز آنها راهمراهي مي كردند. بزرگترين ساز كوبه اي ايران هم براي نخستين باردراين سالن نمايش داده و با آن به نوازندگي پرداختند. نام اين ساز شيخ فرج نام داشت كه دو ساز كوبه اي ديگر به نام بچه هاي شيخ فرج هم همراهي اش مي كردند.
اجراي اين گروه بيش از نيم ساعت به طول انجاميد و در آن انواع نغمه ها و ريتم هاي موسيقي جنوب نواخته و توسط گروه بامهارت واستادي تمام اجرا شد. در مراسم زار يك تن بيمار جسمي را به ميان مي آورندوبا نواختن ساز و دهل و اجراي مراسم زار بيماري را از تن وي بيرون مي كنند.
خنياگر نامي بلوچ
پس از اجراي مراسم زار نوبت به يكي از خنياگران نامي موسيقي بلوچي رسيد. لعل بخش پيگ كه به دليل كهولت سن بينايي خود را از دست داده بود و تاكنون به جز درسال 73 و جشنواره آيينه و آواز در برنامه ديگري حضور نيافته بود ، اين با ر آمده بود تا روايتي از يكي از حماسه هاي محلي منطقه سيستان و بلوجستان را اجرا كند .
روايتي كه به گفته ماشاءالله بامري از داستاني كهن در همين منطقه اخذ شده بود. به گفته بامري لعل بخش تنها خواننده اي است كه عمده روايتها ومنظومه هاي موسيقي بلوچي را در حافظه داردو جالب توجه اين كه دست اندر كاران ارشاد منطقه يادشده تاكنون هيچ اقدامي براي ثبت و ضبط اين نغمه ها صورت ندادند.
پس از لعل بخش پيك كه با قيچك علي محمد بلوچ همراهي مي شد ،نوبت به شير محمد اسپندار ،نوازنده نامي دو ني از همين منطقه رسيد . اسپندار درحالي كه دوپايش را به صورت چهار زانو بسته بود ، نواختن دو ني را آغاز كرد. البته ازنقاط ضعف اين برنامه كوك نبودن ساز تنبورك با صداي همخوان ساز ني سبب شد كه بسياري بر اين اجرا خرده بگيرند.
يك گروه مدرن وفادار به سنتها
آخرين بخش برنامه اجراي گروه ليمر از بوشهر بود . اين گروه را چهره شناخته شده موسيقي اين منطقه ، محسن شريفيان، هدايت مي كرد. شريفيان كه خود دمام مي زند، در چند سالي كه سرپرستي گروه ليمر را بر عهده گرفته است ، سعي كرده تا روايتي امروزي تر از موسيقي بوشهر به دست دهد ،
روايتي كه به دليل ساختار پرتحرك و ريتميك قابليت و ظرفيتهاي نابي براي موسيقي ايراني دارد. شريفيان با تلفيق موسيقي محلي با بخشي از موسيقي غرب توانست ظرفيتهاي موسيقي بوشهر را گسترش دهد . به اميد آن روز